Kısa cevap: Yakınınız gözaltına alındıysa yapılacak ilk üç şey şudur: (1) hangi birimde tutulduğunu ve hangi suç isnadıyla alındığını öğrenin, (2) ifade verilmeden önce bir avukat görevlendirin — nezarethanedeki kişiyle yalnız görüşebilecek tek kişi müdafidir, (3) kendisine ait olabilecek lehe delilleri (mesajlar, kamera, tanıklar) koruma altına alın. Gözaltı süresi bireysel suçlarda 24 saat, toplu suçlarda en fazla 4 gündür; süre sonunda serbest bırakma, adli kontrol veya tutuklama sevki gündeme gelir.
Yakınınız şu an gözaltındaysa zaman kritik. İfade verilmeden önce arayın — bulunduğu birimle iletişime geçip süreci başlatalım.
İlk Saatlerde Ne Yapmalısınız?
- Bilgi toplayın: Hangi karakol/şube, hangi suç isnadı, gözaltı saati. Bu bilgiler müdafinin ilk hamlelerini belirler.
- Avukat görevlendirin: Vekâletname beklemeye gerek yoktur; gözaltındaki kişinin kabulüyle müdafi derhâl sürece katılır, dosyayı inceler ve ifade öncesi baş başa görüşür.
- Kendi başınıza teması zorlamayın: Nezarethanede aile görüşmesi mümkün değildir; kolluk üzerinden bilgi sızdırma çabaları sürece zarar verebilir.
- Delilleri koruyun: Yakınınızın lehine olabilecek konum bilgisi, yazışma ve kamera kayıtlarının silinmeden tespiti için not alın; müdafi bunların dosyaya girmesini talep eder.
- Sağlık durumunu izleyin: Gözaltı giriş ve çıkışında doktor raporu zorunludur; kötü muamele şüphesi varsa raporlar ayrıca önem taşır.
Gözaltı Süreci Adım Adım
Yakalama ve gözaltı kararı: Kolluk yakalama sonrası savcıya bilgi verir; gözaltı savcının kararıyla uygulanır. Yakının durumdan haberdar edilmesi kanuni bir haktır.
Nezarethane ve sağlık kontrolü: Giriş muayenesi yapılır; kişi hakları (susma, müdafi, yakınına haber) tebliğ edilir.
İfade: Müdafi hazır bulunmadan alınan kollukta ifade, sonradan doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz. İfade stratejisi — susma hakkı dahil — müdafi ile birlikte belirlenir.
Serbest bırakma veya sevk: Süre sonunda kişi ya bırakılır ya sulh ceza hakimliğine sevk edilir. Sorguda tutuklamaya karşı adli kontrol alternatifi savunulur; tutuklama hâlinde itiraz yolu 7 gün içinde kullanılır.
Sık Sorulan Sorular
Gözaltı süresi en fazla ne kadardır?
Bireysel suçlarda gözaltı süresi yakalama anından itibaren 24 saattir; buna zorunlu yol süresi eklenebilir. Toplu işlenen suçlarda savcının kararıyla her defasında bir günü geçmemek üzere 3 gün uzatılabilir (toplamda 4 güne kadar). Sürenin sonunda kişi ya serbest bırakılır ya da hâkim önüne çıkarılır.
Yakınımın nerede tutulduğunu nasıl öğrenirim?
Yakalanan kişinin durumu, kural olarak bir yakınına haber verilir. Bilgi alınamıyorsa ilçe emniyet müdürlüğü, ilgili karakol veya Cumhuriyet savcılığı üzerinden sorgulama yapılabilir; müdafi görevlendirildiğinde avukat dosya ve nezarethane bilgisine doğrudan ulaşır.
Gözaltındaki yakınımla görüşebilir miyim?
Gözaltındaki kişiyle görüşme hakkı kural olarak müdafiye (avukata) aittir; aile üyelerinin nezarethanede görüşmesi mümkün değildir. Bu nedenle en hızlı ve sağlıklı iletişim kanalı, derhâl bir avukat görevlendirmektir — avukat, gözaltındaki kişiyle her aşamada yalnız görüşebilir.
Gözaltındaki kişiye nasıl avukat tutulur?
Ailenin seçtiği bir avukata vekâlet şart değildir; gözaltındaki kişinin sözlü kabulüyle avukat müdafi sıfatıyla sürece katılabilir. Bize ulaştığınızda, bulunduğu birimle iletişime geçilip ifade öncesi görüşme sağlanır.
İfadeden sonra ne olur — serbest mi kalır, tutuklanır mı?
Üç ihtimal vardır: doğrudan serbest bırakma, adli kontrol istemiyle sevk veya tutuklama istemiyle sulh ceza hakimliğine sevk. Hâkim önündeki sorgu aşaması, tutuklamaya alternatif olarak adli kontrol tedbirlerinin savunulduğu kritik andır.
Gözaltı kaydı sicile işler mi?
Gözaltına alınmak bir mahkumiyet olmadığından adli sicile işlemez. Soruşturma takipsizlikle veya yargılama beraatle sonuçlanırsa, haksız gözaltı nedeniyle tazminat talebi (CMK m. 141) ayrıca değerlendirilebilir.
Yakınınız şu an gözaltındaysa zaman kritik. İfade verilmeden önce arayın — bulunduğu birimle iletişime geçip süreci başlatalım.
Gözaltı Üzerine Makalelerimiz
- Gözaltı Süresi Kaç Saat? Uzatılabilir mi?
- Yakını Gözaltına Alınanların Hakları
- Gözaltına Alınan Kişiyle Nasıl Görüşülür?
- Gözaltındaki Kişiye Nasıl Avukat Tutulur?
- Gözaltı ve Tutuklama Arasındaki Fark
- Suçsuz Biri Gözaltına Alınırsa Ne Olur?
- Gözaltından Sonra Herkes Tutuklanır mı?
- Gözaltında En Fazla Ne Kadar Bekletilir?
- Gözaltı Kararı Sicile İşler mi?
- Tutuklanan Kişi Ne Zaman Serbest Kalabilir?
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu sayfa yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz ve avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Her dosya kendi somut koşulları içinde ayrı değerlendirilir.
