Kısa cevap: Ceza avukatı; şüpheli ve sanığın müdafiliğini, mağdur ve şikâyetçinin ise vekilliğini yürüten avukattır. Soruşturma dosyasını inceler (CMK m. 153), ifade ve sorguda hazır bulunur, gözaltı, arama, el koyma ve tutuklama gibi koruma tedbirlerine itiraz eder, delil toplanmasını talep eder ve kovuşturma aşamasında esas hakkında savunmayı sunar. Şüpheli veya sanık, vekâletname aranmaksızın ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda müdafii ile görüşebilir (CMK m. 154). Bazı hâllerde müdafi, talep dahi aranmaksızın baro tarafından görevlendirilir (CMK m. 150).
Gözaltı, ifade, arama ve tutuklama aşamalarında süreler kısa ve kesindir. Durumunuzu kısaca aktarırsanız hangi adımın öncelikli olduğunu birlikte belirleyebiliriz.
Hangi durumdasınız?
Ceza soruşturmalarında ilk saatlerde alınan kararlar dosyanın kalanını büyük ölçüde belirler. Aşağıdaki dört durumdan biri içindeyseniz, ilgili sayfada ne yapmanız ve nelerden kaçınmanız gerektiği adım adım anlatılmıştır.
Ceza avukatı somut olarak ne yapar?
Bu sorunun cevabı genel ifadelerle değil, kanunun tanıdığı yetkilerle verilebilir. Aşağıdaki tablo, ceza yargılamasında müdafi yardımına ilişkin temel hakları ve bunların hangi maddeye dayandığını gösterir.
Bu yetkilerin pratikteki karşılığı şudur: dosyanın hangi delile dayandığı erkenden görülür, usulüne aykırı elde edilmiş delil tespit edilir, süreye bağlı itirazlar kaçırılmaz ve beyanlar dosyanın bütünü görülmeden verilmez.
Hangi isnatla karşı karşıyasınız?
Her suç tipinin kendine özgü bir delil yapısı ve savunma zemini vardır. Aşağıdaki başlıklarda ilgili suçun hangi maddede düzenlendiği, dosyanın hangi delillere dayandığı ve savunmada hangi noktaların öne çıktığı ayrı ayrı ele alınmıştır.
Listede olmayan bir suçlama için de savunma alanları sayfasındaki diğer başlıklara bakabilir veya doğrudan iletişime geçebilirsiniz.
Ceza yargılaması nasıl işler?
Bir ceza dosyasının aşamaları
Avukatlık ücreti nasıl belirlenir?
Avukatlık ücreti, Avukatlık Kanunu m. 163 ve 164 çerçevesinde avukat ile müvekkil arasında yapılan sözleşme ile belirlenir. Sözleşmede kararlaştırılan tutar, Türkiye Barolar Birliği tarafından her yıl Resmî Gazete’de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi‘nin altında olamaz. Ücret; dosyanın türüne, hangi aşamada devralındığına ve kapsamına göre değişir; bu nedenle görüşme yapılmadan tek bir rakam verilmesi mümkün değildir.
Müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan edenler bakımından ise ücret sorunu CMK m. 150 kapsamında çözülür: bu hâlde müdafi baro tarafından görevlendirilir ve ücreti Devlet tarafından karşılanır.
Sıkça Sorulan Sorular
Ceza avukatı ne iş yapar?
Şüpheli veya sanığın müdafiliğini; mağdur, katılan ya da şikâyetçinin ise vekilliğini yürütür. Somut olarak: soruşturma dosyasını inceler (CMK m. 153), ifade ve sorguda hazır bulunur, koruma tedbirlerine itiraz eder, delil toplanmasını talep eder, duruşmalarda beyan ve tanık sorgusu yapar, esas hakkında savunmayı sunar ve gerektiğinde kanun yollarına başvurur.
Avukatla görüşmek için vekâletname vermem gerekir mi?
Hayır. CMK m. 154 uyarınca şüpheli veya sanık, vekâletname aranmaksızın müdafii ile her zaman ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda görüşebilir.
Avukat tutacak durumum yok, ne olur?
Müdafi seçebilecek durumda olmadığınızı beyan ederseniz, isteminiz üzerine baro tarafından bir müdafi görevlendirilir (CMK m. 150/1). Ayrıca çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul ya da sağır ve dilsiz olanlar ile alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda müdafi, ayrıca istem aranmaksızın görevlendirilir.
İfade sırasında avukat bulundurmak zorunlu mu?
Zorunlu müdafilik hâlleri dışında zorunlu değildir; ancak ifade dosyanın kalanını büyük ölçüde belirlediği için müdafi hazır bulunmadan ifade verilmemesi yerinde olur. İfade alınırken susma hakkınızın ve delil toplanmasını isteme hakkınızın hatırlatılması kanuni bir zorunluluktur (CMK m. 147).
Avukatlık ücreti nasıl belirlenir?
Ücret, Avukatlık Kanunu m. 163-164 çerçevesinde avukat ile müvekkil arasında yapılan sözleşme ile belirlenir. Sözleşmede kararlaştırılan tutar, Türkiye Barolar Birliği tarafından her yıl Resmî Gazete’de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin altında olamaz. Ücret; dosyanın türüne, aşamasına ve kapsamına göre değişir.
Dosyam İstanbul dışında, yine de görüşebilir miyiz?
Evet. İlk görüşmeler telefon veya görüntülü arama ile yapılabilir. Duruşma ve işlemler bakımından dosyanın bulunduğu yer ve takvim birlikte değerlendirilir.
Tutuklama kararına ne kadar sürede itiraz edilir?
Kararın öğrenildiği günden itibaren iki hafta içinde (CMK m. 268). Bu süre 2 Mart 2024 tarihli 7499 sayılı Kanun ile yedi günden iki haftaya çıkarılmıştır. İtiraz reddedilse dahi tutukluluk en geç otuzar günlük sürelerle resen incelenir (CMK m. 108).
Beraat edeceğimin garantisini alabilir miyim?
Hayır. Hiçbir avukat yargılamanın sonucuna ilişkin garanti veremez; bu, meslek kurallarına da aykırıdır. Yapılabilecek olan, dosyadaki delil durumunun açıkça ortaya konması ve savunmanın bu zemin üzerine kurulmasıdır.
Büro hakkında
Çalışkan Hukuk Bürosu, İstanbul Kartal Cevizli’de, İstanbul Anadolu Adalet Sarayı’na yakın konumdadır. Büronun dosyaları hangi ilkelerle yürüttüğü çalışma prensiplerimiz sayfasında, ceza hukuku alanındaki başlıklar savunma alanları sayfasında, ilçelere göre hazırlanmış sayfalar ise hizmet bölgelerimiz sayfasında yer almaktadır. Adres, ulaşım ve harita için iletişim sayfasına bakabilirsiniz.
Hangi başlığa girdiğinden emin olmadığınız bir dosya varsa da iletişime geçebilirsiniz. Görüşmeler Avukatlık Kanunu m. 36 uyarınca sır saklama yükümlülüğü altındadır.
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
