Kısa cevap: Çekmeköy ceza avukatı; soruşturmada müdafi, kovuşturmada sanık müdafii veya müşteki vekili olarak dosyayı yürütür. Savunmanın en az bilinen araçlarından biri ise hâkimin reddidir: kanun, yalnız yasaklılık hâllerinde değil, tarafsızlığı şüpheye düşürecek diğer sebeplerle de ret istenmesine izin verir (CMK m.24) — ancak bu istemin sanığın sorgusu başlamadan önce yapılması gerekir (m.25).
Ceza yargılamasında savunmanın gücü yalnızca delillerle ölçülmez; dosyaya kimin baktığı da kanunun ayrıntılı biçimde düzenlediği bir konudur. Hâkimin taraflarla bağlantısı, dosyadaki önceki sıfatı veya görev yaptığı aşama, hükmün akıbetini doğrudan etkileyebilir.
Aşağıda önce ceza avukatının hangi dosyaları takip ettiğini ve dosyanın nasıl ilerlediğini ele alıyoruz. Ardından diğer sayfalarımızda ayrıntılı işlenmeyen bir alana iniyoruz: hâkimin davaya bakamayacağı hâller, ret sebepleri ve süreleri, istemi kimin inceleyeceği ve sonuçları. Uyuşturucu ve dolandırıcılık gibi özel başlıklar için uyuşturucu ve dolandırıcılık sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Tarafsızlığı şüpheye düşüren sebeplerle ret, ilk derece mahkemelerinde sanığın sorgusu başlayıncaya kadar istenebilir; sonradan öğrenilen sebeplerde süre yedi gündür (CMK m.25). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Ceza Avukatı Ne Yapar?
Kısa cevap: Müdafilik ve vekillik yapar; ifade ve sorguda temsil eder, tutuklama ve adlî kontrole itiraz eder, lehe delillerin toplanmasını ister, kanun yollarına başvurur ve gerektiğinde hâkimin reddini talep eder.
Listedeki son dört başlık usule ilişkindir ve çoğu zaman dosyanın esasına girilmeden sonuç doğurur. Bu nedenle savunma hazırlığı, delil incelemesiyle birlikte heyetin durumunun denetlenmesini de kapsar.
Soruşturmadan Karara: Dosya Nasıl İlerler?
Kısa cevap: İhbar veya yakalama, ifade, koruma tedbirleri, iddianame, heyetin belirlenmesi, tarafsızlık denetimi, duruşmalar ve hüküm.
Çekmeköy’de ayrı bir adliye bulunmadığından dosyalar Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.
Hâkim Hangi Hâllerde Davaya Bakamaz?
Kısa cevap: Suçtan zarar görme, taraflarla evlilik, vesayet, evlât edinme bağı, üçüncü derece kan veya ikinci derece kayın hısımlığı, aynı davada savcılık, kolluk, müdafilik veya vekillik yapmış olma ve tanık ya da bilirkişi olarak dinlenmiş olma.
Bu hâller mutlaktır: taraflar ileri sürmese bile hâkim görev yapamaz. Aşamaya ilişkin kural da aynı ölçüde nettir — soruşturmada karar veren hâkim, aynı işin kovuşturmasında yer alamaz.
Hâkimin Reddi: Kim, Ne Zaman, Nasıl?
Kısa cevap: Savcı, şüpheli, sanık, müdafi, katılan ve vekil isteyebilir. Süre, sorgu başlayıncaya kadardır; sonradan öğrenilen sebeplerde yedi gün. İstem dilekçeyle veya zabıt kâtibine tutanak düzenlettirilerek yapılır ve tüm sebepler bir defada açıklanır.
Ret İstemini Kim İnceler, Sonucu Ne Olur?
Kısa cevap: Kural olarak hâkimin mensup olduğu mahkeme; teşekkül edemezse ağır ceza mahkemesi veya izleyen daire. Kabul kararı kesindir, ret kararına itiraz edilebilir; kabul hâlinde duruşma tekrarlanır.
Ret istemi nasıl hazırlanır?
Görevli Mahkeme ve Dosyanın Yürütüldüğü Yer
Ceza dosyalarında görev, isnat edilen suçun cezasına göre belirlenir: ağır ceza mahkemesinin görev alanına girmeyen işler asliye ceza mahkemesinde görülür. Çekmeköy’de ayrı bir adliye bulunmadığından hem soruşturma hem kovuşturma Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde yürütülür. Ret istemi bakımından da kanunun gösterdiği merciler aynı adliye çatısı altındaki mahkemelerdir.
Dosyanız Değerlendirilirken Nelere Bakılır?
İlk olarak isnat: hangi suç, hangi maddeye dayanıyor.
İkincisi aşama: dosya soruşturmada mı, kovuşturmada mı; sorgu yapıldı mı.
Üçüncüsü heyet: hâkim bakımından yasaklılık veya tarafsızlık şüphesi doğuran bir durum var mı.
Dördüncüsü süre: ret sebebi sonradan öğrenildiyse yedi günlük süre işliyor mu.
Beşincisi deliller: lehe delillerin toplanması için istemde bulunuldu mu.
Ret isteminin kabulüne ilişkin kararlar kesindir; kabul edilmemesine ilişkin kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilir (CMK m.28). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Çekmeköy ceza avukatı ne yapar?
Soruşturmada müdafi, kovuşturmada sanık müdafii veya müşteki vekili olarak dosyayı yürütür. İfade ve sorguda temsil, tutuklama ve adlî kontrole itiraz, delil toplama istemleri ile istinaf ve temyiz başvuruları bu kapsamdadır.
Ceza dosyası hangi aşamalardan geçer?
İhbar, şikâyet veya yakalamayla soruşturma başlar; ifade alınır ve gerekirse koruma tedbiri kararı verilir. İddianame kabul edilirse kovuşturma başlar, deliller tartışılır ve hüküm kurulur.
Hâkim hangi hâllerde davaya bakamaz?
Suçtan kendisi zarar görmüşse; şüpheli, sanık veya mağdurla evlilik, vesayet, kayyımlık, evlât edinme ilişkisi ya da belirli derecede kan veya kayın hısımlığı varsa; aynı davada savcılık, kolluk, müdafilik veya vekillik yapmışsa ya da tanık veya bilirkişi olarak dinlenmişse (CMK m.22).
Hısımlık hangi dereceye kadar engeldir?
Şüpheli, sanık veya mağdurla üçüncü derece dâhil kan hısımlığı; evlilik sona ermiş olsa bile ikinci derece dâhil kayın hısımlığı hâkimlik görevine engeldir (m.22/1-e,f).
Soruşturmada görev yapan hâkim davaya bakabilir mi?
Hayır. Aynı işte soruşturma evresinde görev yapmış bulunan hâkim, kovuşturma evresinde görev yapamaz (m.23/2).
İstinafta aynı hâkim karar verebilir mi?
Bir karar veya hükme katılan hâkim, yüksek görevli mahkemece bu hükme ilişkin olarak verilecek karar veya hükme katılamaz (m.23/1).
Yargılamanın yenilenmesinde eski hâkim görev alır mı?
Hayır. Yargılamanın yenilenmesi hâlinde, önceki yargılamada görev yapan hâkim aynı işte görev alamaz (m.23/3).
Hâkimin reddi hangi sebeplerle istenebilir?
Hâkimin davaya bakamayacağı hâllerde reddi istenebileceği gibi, tarafsızlığını şüpheye düşürecek diğer sebeplerden dolayı da reddi istenebilir (m.24/1).
Ret istemini kimler yapabilir?
Cumhuriyet savcısı; şüpheli, sanık veya bunların müdafii; katılan veya vekili ret isteminde bulunabilir (m.24/2).
Hangi hâkimin karar vereceğini önceden öğrenebilir miyim?
İlgililerden biri istediği takdirde, karar veya hükme katılacak hâkimlerin isimleri kendisine bildirilir (m.24/3).
Ret istemi için son an nedir?
Tarafsızlığı şüpheye düşüren sebeplerle ret, ilk derece mahkemelerinde sanığın sorgusu başlayıncaya kadar istenebilir; diğer hâllerde inceleme başlayıncaya kadar (m.25/1).
Sebebi sonradan öğrenirsem ne olur?
Sonradan ortaya çıkan veya öğrenilen sebeplerle duruşma ya da inceleme bitinceye kadar ret istenebilir; ancak bu istemin, ret sebebinin öğrenilmesinden itibaren yedi gün içinde yapılması şarttır (m.25/2).
Ret istemi nasıl yapılır?
Hâkimin reddi, mensup olduğu mahkemeye verilecek dilekçeyle veya bu hususta zabıt kâtibine bir tutanak düzenlenmesi için başvurulması suretiyle yapılır (m.26/1).
Sebepleri parça parça ileri sürebilir miyim?
Hayır. Ret isteminde bulunan, öğrendiği ret sebeplerinin tümünü bir defada açıklamak ve süresi içinde olguları ile birlikte ortaya koymakla yükümlüdür (m.26/2).
Reddi istenen hâkim ne yapar?
Reddi istenen hâkim, ret sebepleri hakkındaki görüşlerini yazılı olarak bildirir (m.26/3) ve karar verilinceye kadar yalnız gecikmesinde sakınca olan işlemleri yapar (m.29/1).
Ret istemini hangi mahkeme inceler?
Kural olarak hâkimin mensup olduğu mahkeme karar verir; reddi istenen hâkim müzakereye katılamaz. Mahkeme teşekkül edemezse kanunda gösterilen ağır ceza mahkemesi veya izleyen daire karar verir (m.27).
Sulh ceza hâkiminin reddini kim inceler?
Ret istemi sulh ceza hâkimine karşı ise yargı çevresi içinde bulunduğu asliye ceza mahkemesi; tek hâkime karşı ise yargı çevresi içerisinde bulunan ağır ceza mahkemesi karar verir (m.27/2).
Ret kabul edilirse ne olur?
Ret isteminin kabulü hâlinde davaya bakmakla bir başka hâkim veya mahkeme görevlendirilir (m.27/4) ve gecikmesinde sakınca bulunan işlemler dışında duruşma tekrarlanır (m.29/3).
Ret reddedilirse itiraz edebilir miyim?
Ret isteminin kabulüne ilişkin kararlar kesindir; kabul edilmemesine ilişkin kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilir. İtiraz üzerine verilen ret kararı hükümle birlikte incelenir (m.28).
Duruşma sırasında ret istenirse ara verilir mi?
Hâkimin oturum sırasında reddedilmesi hâlinde, karar verilebilmesi için ara vermek gerekse bile ara vermeksizin devam olunur. Ancak tarafların iddia ve sözlerinin dinlenilmesine geçilemez ve karar verilmeden bir sonraki oturuma başlanamaz (m.29/2).
Hâkim kendisi çekilebilir mi?
Hâkim, yasaklılığını gerektiren sebeplere dayanarak çekindiğinde merci başka bir hâkim veya mahkemeyi görevlendirir; tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebeplerle çekinmede ise merci çekinmenin uygun olup olmadığına karar verir (m.30).
Ret istemi hangi hâllerde geri çevrilir?
Ret istemi süresinde yapılmamışsa, ret sebebi ve delili gösterilmemişse ya da istemin duruşmayı uzatmak amacıyla yapıldığı açıkça anlaşılıyorsa geri çevrilir (m.31/1).
Zabıt kâtibi için de ret mümkün mü?
Evet. Bu bölümde yazılı hükümler zabıt kâtipleri hakkında da uygulanır; gereken kararı yanında çalıştığı mahkeme başkanı veya hâkim verir (m.32).
Çekmeköy’deki ceza dosyaları nerede görülür?
Çekmeköy’de ayrı bir adliye bulunmadığından soruşturma ve kovuşturma Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde yürütülür. Suçun niteliğine göre asliye ceza veya ağır ceza mahkemesi görevlidir.
Yazar Hakkında
Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu’na kayıtlı avukat olarak Kartal’daki bürosunda ceza dosyalarını takip etmektedir. Çekmeköy, Taşdelen, Alemdağ ve Ömerli başta olmak üzere ilçe genelinden gelen dosyalarda; kolluk ve savcılık aşamasındaki müdafilikten duruşmalardaki savunmaya, koruma tedbirlerine itirazdan kanun yolu başvurularına kadar şüpheli, sanık ve müşteki taraflarını temsil etmektedir. İletişim: 0 506 976 23 55 — Cevizli Mahallesi, Ulubey Sokak, No: 4A D: 46, Kartal/İstanbul.
Kaynaklar
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.22-32)
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — mevzuat.gov.tr
- 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri Kanunu — mevzuat.gov.tr (görev)
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
