Kısa cevap: Üsküdar tazminat avukatı, trafik ve iş kazasından malpraktise, haksız fiilden sözleşmeye aykırılığa kadar zarar taleplerini yürütür. Bu davalarda sonucu belirleyen belge çoğu zaman bilirkişi raporudur; kanun rapora itiraz için iki hafta tanır ve hâkimin raporla bağlı olmadığını açıkça söyler (HMK m.281-282).
Tazminat davalarında taraflar genellikle olayın nasıl gerçekleştiği konusunda değil, zararın miktarı konusunda ayrışır. Bu ayrışmayı çözen belge de hesap raporudur: kusur oranı, bakiye ömür, gelir tespiti, indirim kalemleri. Üsküdar, Altunizade ve Acıbadem çevresinden gelen dosyalarda da davanın seyri çoğu kez bu rapora verilen cevapla belirlenir.
Bu sayfada önce tazminat avukatının hangi davalara baktığını ve bir dosyanın hangi adımlardan geçtiğini ele alıyoruz. Ardından diğer sayfalarımızda ayrıntılı işlenmeyen bir alana iniyoruz: bilirkişi incelemesi — görevlendirme, süreler, raporun zorunlu içeriği, itiraz ve ek süre, ret usulü ve gerçeğe aykırı rapor nedeniyle Devlete karşı tazminat.
Bilirkişi raporuna, tebliğinden itibaren iki hafta içinde itiraz edilmelidir; teknik bir çalışma gerekiyorsa aynı süre içinde başvurularak bir defalık ek süre istenebilir (HMK m.281/1). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Tazminat Avukatı Hangi Davalara Bakar?
Kısa cevap: Trafik kazası, iş kazası ve meslek hastalığı, malpraktis, haksız fiil, sözleşmeye aykırılık, kişilik hakkı ve sigorta uyuşmazlıkları; ayrıca hesap raporunun denetlenmesi ve gerçeğe aykırı rapordan doğan sorumluluk.
Bu davaların ortak paydası, talebin bir hesaba dayanmasıdır. Hukuki dayanak ne olursa olsun, mahkeme önünde tartışılan şey çoğu zaman aynıdır: hangi veriler kullanıldı, hangi yöntem uygulandı, hangi indirim yapıldı. Bu nedenle tazminat avukatlığı, büyük ölçüde rapor okuma ve rapora cevap yazma işidir.
Tazminat Dosyası Hangi Adımlarla Yürür?
Kısa cevap: Zararın belirlenmesi, sorumluluk analizi, belge toplama, gerekiyorsa sigortacıya başvuru, dava, bilirkişi incelemesi, rapora itiraz, karar ve tahsil.
Üsküdar’da ayrı bir adliye bulunmadığından dosyalar İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür. İş ilişkisinden doğan talepler için iş sayfamıza, hükmedilen alacağın tahsili için icra sayfamıza bakabilirsiniz.
Bilirkişiye Ne Zaman Başvurulur?
Kısa cevap: Yalnızca çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde. Hâkimlik mesleğinin hukukî bilgisiyle çözülebilecek konularda başvurulamaz. Kural tek bilirkişidir; kurul ancak gerekçeyle ve tek sayıda görevlendirilir.
Görevlendirme, Süre ve Raporun İçeriği
Kısa cevap: Görevlendirme kararında inceleme konusu, sorular ve süre açıkça gösterilir. Süre üç ayı geçemez (bir kez üç ay uzatılabilir); basit yargılamada iki aydır. Raporda gerekçe ve varılan sonuçlar zorunludur ve azınlık ayrı rapor sunabilir.
Rapora İtiraz ve Değerlendirme
Kısa cevap: İtiraz süresi iki haftadır; teknik çalışma gerekiyorsa bir defalık iki haftalık ek süre istenebilir. Mahkeme ek rapor alabilir, sözlü açıklama isteyebilir veya yeniden inceleme yaptırabilir. Hâkim raporla bağlı değildir.
Hesap raporu dosyaya girdikten sonra ne yapılır?
Bu başlıktaki iki hüküm birlikte okunmalıdır: m.281 tarafa itiraz imkânı verir, m.282 ise hâkime serbest değerlendirme yetkisi tanır. Yani rapora yöneltilen itiraz yalnızca “yeni rapor alınsın” talebi değildir; raporun hükme esas alınmaması gerektiğini göstermeye yönelik bir çalışmadır. Bu nedenle itirazın soyut olmaması, hangi verinin hangi yöntemle yanlış kullanıldığını somut olarak ortaya koyması gerekir.
Bilirkişinin Reddi ve Görevden Alınması
Kısa cevap: Hâkimlerin yasaklılık ve ret sebepleri bilirkişi için de geçerlidir; ret talebi öğrenmeden itibaren bir hafta içinde yapılmalıdır. Kabul kararı kesindir, ret kararına ise ancak esas kararla birlikte kanun yoluna gidilebilir.
Gerçeğe Aykırı Rapor: Devlete Karşı Tazminat
Kısa cevap: Bilirkişinin kasten veya ağır ihmalle düzenlediği gerçeğe aykırı rapor hükme esas alınmışsa, zarar görenler Devlete karşı tazminat davası açabilir. Devlet bir yıl içinde bilirkişiye rücu eder.
Bu yol, olağan kanun yollarının yerine geçmez; rapor hükme esas alınmış ve zarar doğmuş olmalıdır. Buna karşılık dava, doğrudan bilirkişiye değil Devlete yöneltilir ve bölge adliye mahkemesi ya da Yargıtay nezdinde görülür. Bu özel görev kuralı, uygulamada en sık gözden kaçan noktalardandır.
Zararın bir taşınmaza ilişkin olduğu dosyalarda mülkiyet ve kullanım başlıkları ayrıca değerlendirilir; bu konuda gayrimenkul sayfamıza bakabilirsiniz.
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Haksız fiilden doğan tazminat davaları kural olarak asliye hukuk mahkemesinde; iş kazası ve meslek hastalığından doğanlar iş mahkemesinde; ticari nitelikteki uyuşmazlıklar asliye ticaret mahkemesinde görülür. Yetki bakımından davalının yerleşim yeri yanında, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yer mahkemesi de yetkilidir. Gerçeğe aykırı rapor nedeniyle Devlete karşı açılacak dava ise bölge adliye mahkemesi hukuk dairesinde veya Yargıtay ilgili hukuk dairesinde görülür (m.286). Üsküdar’da ayrı bir adliye bulunmadığından dosyalar İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.
Dosyanız Değerlendirilirken Nelere Bakılır?
İlk başlık görevlendirme kararıdır: inceleme konusu ve sorular açıkça belirlenmiş mi, süre gösterilmiş mi.
İkincisi raporun içeriğidir; gözlem ve inceleme konusu maddi vakıalar ile gerekçe ve varılan sonuçlar yazılmış mı.
Üçüncüsü itiraz penceresidir: iki haftalık süre korunmuş mu, gerekiyorsa ek süre süresinde istenmiş mi.
Dördüncüsü yöntemdir; hesapta kullanılan veriler, kusur oranı ve indirim kalemleri dosyadaki delillerle örtüşüyor mu.
Beşincisi bilirkişinin durumudur: yasaklılık veya ret sebebi var mı, uzmanlık alanı inceleme konusuyla uyumlu mu.
Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir (HMK m.282). Bu nedenle rapora karşı yapılacak somut ve gerekçeli itiraz sonucu değiştirebilir. Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Üsküdar tazminat avukatı hangi davalara bakar?
Trafik kazası, iş kazası ve meslek hastalığı, malpraktis, haksız fiil ve sözleşmeye aykırılıktan doğan zarar talepleri ile kişilik hakkına saldırıdan doğan manevî tazminat ve sigorta uyuşmazlıkları başlıca alanlardır. Hesap raporunun denetlenmesi de bu kapsamdadır.
Tazminat dosyası hangi adımlarla yürür?
Zarar kalemleri çıkarılır, sorumluluk analizi yapılır ve belgeler toplanır. Gerekli hâllerde sigortacıya başvurulur, ardından dava açılır. Kusur ve hesap yönünden bilirkişi raporu alınır; rapora süresinde itiraz edilir ve hüküm kurulur.
Tazminat davasında bilirkişiye neden başvurulur?
Mahkeme, çözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişinin oy ve görüşünü alır (HMK m.266/1). Tazminat davalarında kusur oranı ve zarar hesabı tipik olarak bu kapsamdadır.
Her konuda bilirkişi raporu alınabilir mi?
Hayır. Genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz (m.266/1).
Hukukçular bilirkişi olabilir mi?
Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduklarını belgelendirmedikçe bilirkişi olarak görevlendirilemez (m.266/1).
Kaç bilirkişi görevlendirilir?
Mahkeme kural olarak yalnızca bir kişiyi görevlendirebilir. Ancak gerekçesi açıkça gösterilmek suretiyle, tek sayıda birden fazla kişiden oluşan bir kurulun görevlendirilmesi de mümkündür (m.267).
Bilirkişi nasıl seçilir?
Bilirkişiler, bölge adliye mahkemelerinin yargı çevreleri esas alınarak bilirkişilik bölge kurulunca hazırlanan listeden seçilir. Listede uygun uzmanlık yoksa diğer bölge listelerinden, orada da yoksa liste dışından görevlendirme yapılabilir (m.268).
Görevlendirme kararında neler bulunmalı?
Mahkeme, tarafların görüşünü de alarak; inceleme konusunu bütün sınırlarıyla ve açıkça belirlemek, bilirkişinin cevaplaması gereken soruları ve raporun verilme süresini göstermek zorundadır (m.273/1).
Bilirkişi raporu ne kadar sürede verilir?
Rapor için verilecek süre üç ayı geçemez; bilirkişinin talebi üzerine mahkeme gerekçe göstererek süreyi üç ayı geçmemek üzere uzatabilir (m.274/1).
Basit yargılama usulünde süre farklı mı?
Evet. Basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde bu süreler iki ay olarak uygulanır (m.274/1, 28/2/2018 tarihli 7101 sayılı Kanunla eklenen cümle).
Rapor süresinde verilmezse ne olur?
Belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi görevden alınıp yerine başkası görevlendirilebilir. Ayrıca hukuki ve cezai sorumluluğu saklı kalmak kaydıyla ücret ve masraf ödenmemesine karar verilebilir (m.274/2).
Raporda neler bulunmak zorunda?
Tarafların ad ve soyadları, bilirkişinin görevlendirildiği hususlar, gözlem ve inceleme konusu yapılan maddi vakıalar, gerekçe ve varılan sonuçlar, görüş ayrılığı varsa sebebi, düzenlenme tarihi ve imzalar bulunmalıdır (m.279/2).
Kurul hâlinde görüş ayrılığı olursa ne olur?
Görüş ayrılığının sebebi rapora yazılır. Azınlıkta kalan bilirkişi, oy ve görüşünü ayrı bir rapor hâlinde de mahkemeye sunabilir (m.279/2).
Rapor bana tebliğ edilir mi?
Evet. Bilirkişi raporu mahkemeye verildikten sonra, duruşma gününden önce birer örneği taraflara tebliğ edilir (m.280).
Rapora itiraz süresi nedir?
Taraflar, bilirkişi raporunun kendilerine tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde itiraz edebilir; eksik hususların tamamlattırılmasını, belirsiz noktalarda açıklama yapılmasını veya yeni bilirkişi atanmasını isteyebilir (m.281/1).
İtiraz için ek süre alınabilir mi?
Talebin bu süre içinde hazırlanmasının çok zor veya imkânsız olması ya da özel yahut teknik bir çalışmayı gerektirmesi hâlinde, süresi içinde mahkemeye başvuran tarafa bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek süre verilebilir (m.281/1, 7251 sayılı Kanun).
İtiraz üzerine mahkeme ne yapar?
Mahkeme, eksiklik veya belirsizliğin giderilmesi için yeni sorular düzenleyerek ek rapor alabileceği gibi, tayin edeceği duruşmada sözlü açıklama yapılmasını da kendiliğinden isteyebilir (m.281/2).
Yeni bilirkişi incelemesi yaptırılabilir mi?
Mahkeme, gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla tekrar inceleme de yaptırabilir (m.281/3).
Bilirkişi raporu hâkimi bağlar mı?
Hayır. Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir (m.282). Rapor tek başına hükmün zorunlu dayanağı değildir.
Bilirkişiyi reddedebilir miyim?
Hâkimler hakkındaki yasaklılık ve ret sebepleriyle ilgili kurallar bilirkişiler bakımından da uygulanır. Ret talebinin, ret sebebinin öğrenilmesinden itibaren en geç bir hafta içinde yapılmış olması şarttır (m.272).
Ret talebi nasıl incelenir?
Talep, bilirkişiyi görevlendiren mahkemece dosya üzerinden incelenip karara bağlanır. Kabule ilişkin kararlar kesindir; redde ilişkin kararlara karşı ancak esas hakkındaki kararla birlikte kanun yoluna başvurulabilir (m.272/4).
Bilirkişinin hukuki durumu nedir?
Bilirkişi, Türk Ceza Kanunu anlamında kamu görevlisidir (m.284). Bu nitelendirme, görevine ilişkin fiiller bakımından ceza hukuku sonuçlarını da beraberinde getirir.
Yanlış rapor yüzünden zarar görürsem ne yapabilirim?
Bilirkişinin kasten veya ağır ihmal suretiyle düzenlemiş olduğu gerçeğe aykırı raporun mahkemece hükme esas alınması sebebiyle zarar görenler, bu zararın tazmini için Devlete karşı tazminat davası açabilir (m.285/1).
Bu dava hangi mahkemede açılır?
Rapor ilk derece mahkemesince hükme esas alınmışsa dava, bu mahkemenin yargı çevresindeki bölge adliye mahkemesi hukuk dairesinde; bölge adliye mahkemesince esas alınmışsa Yargıtay ilgili hukuk dairesinde görülür (m.286/1).
Devlet bilirkişiye rücu eder mi?
Evet. Devlet, ödediği tazminat için sorumlu bilirkişiye rücu eder ve bu rücu, ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde yapılır. Rapor kasten gerçeğe aykırı düzenlenmişse ceza zamanaşımı süresi uygulanır (m.285/2, m.287).
Üsküdar’daki tazminat davaları hangi mahkemede görülür?
Haksız fiilden doğan tazminat davaları kural olarak asliye hukuk mahkemesinde; iş kazasından doğanlar iş mahkemesinde; ticari nitelikteki uyuşmazlıklar asliye ticaret mahkemesinde görülür. Üsküdar’da ayrı bir adliye bulunmadığından dosyalar İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.
Yazar Hakkında
Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu’na kayıtlı avukat olarak Kartal’daki bürosunda tazminat dosyalarını takip etmektedir. Üsküdar, Altunizade, Acıbadem ve çevre mahallelerden gelen dosyalarda; trafik ve iş kazası tazminatlarından malpraktis dosyalarına, kusur ve hesap raporlarının denetlenmesinden rapora itiraz ve yeniden inceleme taleplerine kadar zarar görenleri ve sorumluluğu ileri sürülen tarafları temsil etmektedir. İletişim: 0 506 976 23 55 — Cevizli Mahallesi, Ulubey Sokak, No: 4A D: 46, Kartal/İstanbul.
Kaynaklar
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.266-287)
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — mevzuat.gov.tr (haksız fiil ve tazminat hükümleri)
- 3/11/2016 tarihli 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu ve 22/7/2020 tarihli 7251 sayılı Kanun — bilirkişilik bölge kurulları, raporun sınırı ve itirazda ek süre düzenlemeleri
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
