Önödeme, savcının kanundaki alt sınıra göre hesapladığı tutarın on gün içinde devlete ödenmesiyle kamu davasının açılmaması ya da açılmış davanın düşmesidir (TCK 75). Uzlaşma kapsamındaki suçlar hariç olmak üzere yalnız adli para cezasını gerektiren ya da kanun maddesinde öngörülen hapis cezasının üst sınırı altı ayı aşmayan suçlarda uygulanır (75/1); kanun ayrıca üst sınıra bakılmaksızın bazı suçları sayar (75/6): yardım veya bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi, hakaret (kamu görevlisine görevinden dolayı hariç), genel güvenliğin taksirle tehlikeye sokulması, çevrenin taksirle kirletilmesi, özel işaret ve kıyafetleri usulsüz kullanma, suçu bildirmeme ve üç özel kanun hükmü.

Evet, önödeme var; uzlaştırma kalktı. 7531 sayılı Kanun (RG 14.11.2024) hakaretin bazı hâllerini önödemeye aldı; Anayasa Mahkemesi hâller arasındaki ayrımı eşitlik ilkesine aykırı bularak iptal etti (E. 2024/197, K. 2025/86, 27.3.2025; RG 29.5.2025); 7571 sayılı Kanun (24.12.2025, RG 25.12.2025) kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret (125/3-a) hariç bütün hakaret hâllerini önödemeye bağladı (75/6-a) ve hakareti uzlaştırma kapsamından çıkardı (CMK 253/3). Yüze karşı, gıyapta, mesajla, sosyal medyada ve alenen hakaret önödemeye tabidir; 125/3-a ise ne önödeme ne uzlaştırma kapsamındadır. Yürürlükten önce uzlaşılmış dosyalar geçerlidir.

Adli para cezası maktuysa o miktar, değilse alt sınırı; hapis cezasında alt sınırın her günü için yüz lira (7499 sayılı Kanun, RG 12.3.2024; önceden 30 TL); hapis ile adli para birlikte öngörülmüşse ikisinin toplamı (75/1-a, b, c). Alt sınır belirtilmemişse hapiste bir ay, adli parada beş gün esas alınır. Basit hakarette alt sınır üç ay: doksan gün × 100 TL = 9.000 TL; 125/3-b ve c’de alt sınır bir yıl; alenen işlemede altıda bir artırım tutarı değiştirir. Tutara soruşturma giderleri eklenir; beş yıl içinde tekrarda yarı oranında artırılır (75/5). Pazarlık yoktur, kesin tutarı savcılık belirler.

Cumhuriyet savcılığınca yapılacak tebliğ üzerine on gün içinde soruşturma giderleriyle birlikte ödenirse kamu davası açılmaz (75/2). Failin on gün içinde talep etmesi koşuluyla savcı tutarın birer ay ara ile üç eşit taksit hâlinde ödenmesine karar verir; taksitlerin süresinde ödenmemesi hâlinde önödeme hükümsüz kalır ve soruşturmaya devam edilir. Süre tebligatın ertesi günü başlar, son gün tatile rastlarsa ertesi iş günü biter (CMK 39). Ödeme vezneye ya da bildirilen hesaba yapılır, makbuz dosyaya sunulur.

Hayır. Önödeme mahkûmiyet değildir: adli sicile ve arşiv kaydına işlemez, tekerrüre esas olmaz, memuriyet ve güvenlik soruşturmasında mahkûmiyet sayılmaz ve ikrar olarak kullanılamaz. Ödeme üzerine verilen kovuşturmaya yer olmadığı ve düşme kararları önödemeye mahsus ayrı bir sisteme kaydedilir; bu kayıt yalnız bir soruşturma ya da kovuşturmayla bağlantılı olarak savcı, hâkim ya da mahkemece ve beş yıl kuralının uygulanması amacıyla sorulabilir (75/7).

Ödememek aleyhe delil değildir, ancak savcı iddianame düzenler ve yargılama başlar; mahkûmiyet hâlinde adli para ya da hapis cezası adli sicile işler, HAGB, erteleme ve seçenek yaptırım mahkemede tartışılır. Dava açıldıktan sonra önödeme yalnız savcılıkça önödeme işlemi yapılmadan dava açılmış ya da fiilin niteliği değişmişse yeniden gündeme gelir (75/4); süresinde ödenmeyen ya da taksiti kaçırılan önödeme bu kapsamda değildir.

Önödemeye tabi işlerde önödeme usulü uygulanmadan iddianame düzenlenmesi iddianamenin iadesi sebebidir (CMK 174/1). İddianame kabul edilmişse ya da dava konusu fiilin niteliğinin değişmesiyle suç önödeme kapsamına girmişse hâkim bildirim yapar; sanık tutarı yargılama giderleriyle on gün içinde öderse kamu davası düşer (75/3-4). Yargıtay, önödeme ihtaratı yapılmadan verilen mahkûmiyet hükmünü bozar; savunma önödeme hakkını ilk celsede yazılı ileri sürer.

Evet, ama daha pahalı: taksirli suçlar hariç, önödemeye bağlı kovuşturmaya yer olmadığı ya da düşme kararının verildiği tarihten itibaren beş yıl içinde önödemeye tabi bir suçu işleyen faile teklif edilecek önödeme tutarı yarı oranında artırılır (75/5). Önödeme hakkı kalkmaz; ayrı kayıt sistemi bu kuralın uygulanması için tutulur (75/7).

Önödeme devlete tek taraflı ödemedir; mağdurun rızası aranmaz, tazminat hakkını etkilemez ve uzlaşma kapsamı dışındaki hafif suçlarda uygulanır. Uzlaştırma (CMK 253) şüpheli ile mağdurun uzlaştırmacı aracılığıyla iki taraflı anlaşması ve edimidir; şikâyete bağlı suçlar ve sayılı suçlarda uygulanır, hakarette artık uygulanmaz. Şikâyetten vazgeçme (TCK 73) şikâyete bağlı suçta mağdurun tek taraflı iradesiyle davanın düşmesidir; 125/1-2 hakarette önödemeden bağımsız olarak dosyayı ayrıca düşürür. Aynı mağdura karşı önödeme suçu ile uzlaştırma suçu birlikte işlenmişse her biri kendi rejiminde çözülür (CMK 253/3, 7571).

Hayır. Önödeme mağdurla anlaşma değildir; mağdurun rızası aranmaz, ödeme mağdura değil devlete yapılır. Ödeme üzerine verilen KYOK ya da düşme kararı mağdurun hukuk mahkemesinde maddi ve manevi tazminat davası açma hakkını etkilemez; önödeme ikrar sayılmaz, ancak ceza dosyasındaki deliller hukuk davasında kullanılabilir. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakarette önödeme yoktur, dava doğrudan açılır.

Evet. Fiilin işlendiği zaman yürürlükte olan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanun farklıysa failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur (TCK 7/2). Hakaretin önödemeye alınması lehe kanundur: hükümlü, hükmü veren mahkemeden uyarlama ister; mahkeme dosya üzerinden suçun önödeme kapsamına girdiğini tespit edip ihtarat gönderir, tutar suç tarihindeki birim üzerinden hesaplanır; ödeme üzerine mahkûmiyet ortadan kalkar, infaz durur, adli sicil kaydı silinir. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret (125/3-a) mahkûmiyetlerinde bu yol yoktur.

Hayır. Girdiğiniz seçenekler, tutarlar ve tarihler yalnızca tarayıcınızda işlenir, sunucuya gönderilmez ve sayfayı kapattığınızda silinir. WhatsApp özeti düğmesi yalnızca seçtiğiniz başlıkları içeren bir metin hazırlar; göndermeden önce düzenleyebilirsiniz. Dosya numarası ve kimlik bilgisi yazmadan görüşme talep edebilirsiniz.