Kısa cevap: Şile boşanma avukatı; boşanma davasının yanında nafaka, velayet, tazminat ve tedbir taleplerini yürütür. Boşanmanın en uzun soluklu ayağı ise çoğu zaman mal rejiminin tasfiyesidir: kanun, bir eşin bütün mallarını aksi ispatlanıncaya kadar edinilmiş mal kabul eder (TMK m.222) ve her eşe diğerinin artık değerinin yarısı üzerinde hak tanır (m.236).
Boşanma kararı verildiğinde dosya çoğu zaman kapanmış olmaz. Evlilik boyunca alınan ev, arsa, araç ve birikimlerin ne olacağı ayrı bir davanın konusudur ve bu dava kendi kuralları, kendi hesap yöntemi ve kendi süreleriyle işler.
Aşağıda önce boşanma avukatının hangi işleri yürüttüğünü ve sürecin nasıl ilerlediğini ele alıyoruz. Ardından diğer sayfalarımızda ayrıntılı işlenmeyen bir alana iniyoruz: edinilmiş mallara katılma rejimi — hangi mal kişisel, hangisi edinilmiş; değer artış payı, eklenecek değerler, artık değer ve katılma alacağının ödenmesi. Taşınmazın mülkiyetine ilişkin başlıklar için gayrimenkul sayfamıza bakabilirsiniz.
Rejimin sona ermesinden önceki bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan yapılan karşılıksız kazandırmalar ile katılma alacağını azaltma kastıyla yapılan devirler hesaba eklenir (TMK m.229). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Boşanma Avukatı Hangi İşleri Yürütür?
Kısa cevap: Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma, nafaka, velayet, tazminat ve tedbir talepleri; ayrıca mal rejiminin tasfiyesi, katılma alacağı, değer artış payı ve mal kaçırma iddiaları.
Listenin alt bölümü, boşanma kararından sonra da yıllarca sürebilen tarafı oluşturur. Tasfiye davası bağımsız bir dava olduğu için delillerin ve hesabın ayrıca kurulması gerekir.
Boşanma Süreci Şile’de Nasıl İlerler?
Kısa cevap: Delil hazırlığı, dava, tedbir kararları, tanıklar, boşanma hükmü ve ardından ayrı bir tasfiye davası; hesap, artık değer üzerinden kurulur.
Şile Adliyesi’nde ayrı bir aile mahkemesi bulunmaz; birimler ve hangi dosyanın nerede görüldüğü için Şile Adliyesi rehberimize bakabilirsiniz.
Hangi Mal Kişisel, Hangisi Edinilmiş?
Kısa cevap: Çalışmanın karşılığı ve kişisel malların gelirleri edinilmiş maldır; miras veya bağış yoluyla gelen değerler ile manevî tazminat alacakları kişisel maldır. İspat edilemeyen mallar paylı mülkiyette sayılır.
Uygulamada en çok tartışılan nokta üçüncü karinedir: bir eşin bütün malları, aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal kabul edilir. Bu nedenle “bu ev benim kişisel malım” savunması, belgeyle desteklenmediği sürece sonuç doğurmaz.
Tasfiye Nasıl Hesaplanır?
Kısa cevap: Rejim dava tarihinde sona erer; mallar ayrılır, eklenecek değerler ve denkleştirme yapılır, borçlar düşülerek artık değer bulunur ve her eş diğerinin artık değerinin yarısını ister.
Katılma alacağı nasıl hesaplanır?
Ödeme, Tarımsal İşletme ve Üçüncü Kişiler
Kısa cevap: Alacak ayın veya para olarak ödenir, ciddî güçlük hâlinde ertelenebilir ve tasfiyenin sona ermesinden itibaren faiz işler. Tarımsal işletmede gelir değeri ölçüt alınır; alacak karşılanmazsa üçüncü kişilere başvurulabilir.
Tarımsal işletmeye ilişkin hüküm, Şile gibi arazi ve tarımsal faaliyetin sürdüğü ilçelerde doğrudan uygulama alanı bulur: işletmenin sürüm değeri ile gelir değeri arasındaki fark, hesabı önemli ölçüde değiştirebilir.
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Boşanma ve mal rejiminin tasfiyesi davalarında görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemesi kurulmayan yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar. Şile Adliyesi’nde ayrı bir aile mahkemesi bulunmadığından dosyalar bu çerçevede yürür; niteliğine göre Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülmesi de söz konusu olabilir.
Dosyanız Değerlendirilirken Nelere Bakılır?
İlk olarak rejim: eşler arasında bir mal rejimi sözleşmesi var mı, yoksa yasal rejim mi uygulanacak.
İkincisi zaman çizelgesi: hangi mal ne zaman edinildi, evlilik öncesine mi ait.
Üçüncüsü kaynak: mal miras veya bağışla mı geldi, yoksa çalışmayla mı edinildi.
Dördüncüsü katkı: diğer eşin malına yapılan katkı belgelenebiliyor mu.
Beşincisi devirler: son bir yılda veya alacağı azaltma amacıyla yapılmış işlem var mı.
Üçüncü kişilere karşı dava hakkı, hakkın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde rejimin sona ermesinden itibaren beş yıl geçmekle düşer (TMK m.241). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Şile boşanma avukatı hangi işleri yürütür?
Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davaları, nafaka, tazminat, velayet ve kişisel ilişki talepleri ile dava süresince istenen tedbirleri yürütür. Mal rejiminin tasfiyesi, katılma alacağı ve değer artış payı davaları da bu kapsamdadır.
Boşanma süreci hangi adımlarla ilerler?
Deliller toplanır, dava açılır ve tedbir kararları verilir. Tanıklar dinlendikten sonra boşanma, velayet, nafaka ve tazminat karara bağlanır; mal rejiminin tasfiyesi ise kural olarak ayrı bir davada görülür.
Yasal mal rejimi hangisidir?
Eşler arasında mal rejimi sözleşmesi yoksa yasal rejim edinilmiş mallara katılmadır. Bu rejim, edinilmiş mallar ile eşlerden her birinin kişisel mallarını kapsar (TMK m.218).
Edinilmiş mal nedir?
Her eşin mal rejiminin devamı süresince karşılığını vererek elde ettiği malvarlığı değerleridir; özellikle çalışmanın karşılığı edinimler, sosyal güvenlik ödemeleri, çalışma gücü kaybı tazminatları, kişisel malların gelirleri ve edinilmiş malların yerine geçen değerler (m.219).
Hangi mallar kişisel maldır?
Yalnız kişisel kullanıma yarayan eşya, rejimin başlangıcında eşe ait olan veya sonradan miras yahut karşılıksız kazanma yoluyla elde edilen değerler, manevî tazminat alacakları ve kişisel malların yerine geçen değerler kanun gereği kişisel maldır (m.220).
Miras yoluyla gelen ev paylaşıma girer mi?
Miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yoluyla elde edilen malvarlığı değerleri kişisel mal sayılır (m.220/2). Ancak bu malın geliri edinilmiş mal kabul edilir (m.219/4).
Malın kime ait olduğu ispatlanamazsa ne olur?
Eşlerden hangisine ait olduğu ispat edilemeyen mallar onların paylı mülkiyetinde sayılır; ayrıca bir eşin bütün malları, aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal kabul edilir (m.222).
Mal rejimi ne zaman sona erer?
Mal rejimi, eşlerden birinin ölümü veya başka bir mal rejiminin kabulüyle sona erer. Mahkemece evliliğin iptal veya boşanma sebebiyle sona erdirilmesine ya da mal ayrılığına geçilmesine karar verilmesi hâlinde ise dava tarihinden geçerli olmak üzere sona erer (m.225).
Eşimin evine katkıda bulundum, ne isteyebilirim?
Eşlerden biri diğerine ait bir malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına hiç ya da uygun bir karşılık almaksızın katkıda bulunmuşsa, tasfiye sırasında bu malda ortaya çıkan değer artışı için katkısı oranında alacak hakkına sahip olur (m.227).
Değer artış payı hangi değere göre hesaplanır?
Alacak, o malın tasfiye sırasındaki değerine göre hesaplanır; bir değer kaybı söz konusu olduğunda ise katkının başlangıçtaki değeri esas alınır (m.227/1).
Katkıda bulunduğum mal satılmışsa hakkım düşer mi?
Hayır. Böyle bir malın daha önce elden çıkarılmış olması hâlinde hâkim, diğer eşe ödenecek alacağı hakkaniyete uygun olarak belirler (m.227/2).
Eşim mallarını devrederse ne yapılır?
Mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan, olağan hediyeler dışında yapılan karşılıksız kazandırmalar ile mal rejimi süresince katılma alacağını azaltmak kastıyla yapılan devirler edinilmiş mallara değer olarak eklenir (m.229).
Bu devirler üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilir mi?
Bu tür kazandırma veya devirlere ilişkin uyuşmazlıklarda mahkeme kararı, davanın kendisine ihbar edilmiş olması koşuluyla, kazandırma veya devirden yararlanan üçüncü kişilere karşı da ileri sürülebilir (m.229/2).
Artık değer nasıl bulunur?
Artık değer; eklenmeden ve denkleştirmeden elde edilen miktarlar da dâhil olmak üzere her eşin edinilmiş mallarının toplam değerinden bu mallara ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan miktardır. Değer eksilmesi göz önüne alınmaz (m.231).
Paylaşım oranı nedir?
Her eş veya mirasçıları, diğer eşe ait artık değerin yarısı üzerinde hak sahibi olur ve alacaklar takas edilir (m.236/1).
Kusurlu eşin payı azaltılabilir mi?
Zina veya hayata kast nedeniyle boşanma hâlinde hâkim, kusurlu eşin artık değerdeki pay oranının hakkaniyete uygun olarak azaltılmasına veya kaldırılmasına karar verebilir (m.236/2).
Mallar hangi değerle hesaba katılır?
Mal rejiminin tasfiyesinde malların sürüm değerleri esas alınır (m.232). Sona erme sırasında mevcut edinilmiş mallar tasfiye anındaki değerleriyle; eklenecek olanlar ise malın devredildiği tarih esas alınarak hesaplanır (m.235).
Tarımsal işletme nasıl değerlenir?
Bir eşin malik olarak bizzat işlettiği veya bütün olarak özgülenmesi istenebilecek tarımsal işletme için değer artış payı ve katılma alacağı, bunların gelir değeri göz önünde tutularak hesaplanır (m.233/1).
İşletme sahibi sürüm değeri isteyebilir mi?
Tarımsal işletmenin maliki veya mirasçıları, diğer eşe karşı ileri sürülebilecek değer artış payının veya katılma alacağının sadece sürüm değeri üzerinden hesaplanmasını isteyebilir (m.233/2).
Katılma alacağı nasıl ödenir?
Katılma alacağı ve değer artış payı ayın veya para olarak ödenebilir; aynî ödemede malların sürüm değeri esas alınır ve bir mesleğe ayrılmış birimler ile işletmelerin ekonomik bütünlüğü gözetilir (m.239/1).
Ödeme ertelenebilir mi?
Katılma alacağının ve değer artış payının derhâl ödenmesi kendisi için ciddî güçlükler doğuracaksa, borçlu eş ödemelerinin uygun bir süre ertelenmesini isteyebilir (m.239/2).
Alacağa faiz işler mi?
Aksine anlaşma yoksa, tasfiyenin sona ermesinden başlayarak katılma alacağına ve değer artış payına faiz yürütülür; durum ve koşullar gerektiriyorsa ayrıca borçludan güvence istenebilir (m.239/3).
Alacak karşılanmazsa üçüncü kişiye başvurulabilir mi?
Borçlu eşin malvarlığı veya terekesi katılma alacağını karşılamıyorsa, alacaklı eş veya mirasçıları, edinilmiş mallarda hesaba katılması gereken karşılıksız kazandırmaları bunlardan yararlanan üçüncü kişilerden eksik kalan miktarla sınırlı olarak isteyebilir (m.241/1).
Bu davanın süresi nedir?
Dava hakkı, alacaklı eş veya mirasçılarının haklarının zedelendiğini öğrendikleri tarihten başlayarak bir yıl ve her hâlde mal rejiminin sona ermesinin üzerinden beş yıl geçmekle düşer (m.241/2).
Şile’de boşanma davası nerede görülür?
Şile Adliyesi’nde ayrı bir aile mahkemesi bulunmamaktadır. Aile mahkemesi kurulmayan yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar; dosyanın niteliğine göre işlem Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde de yürüyebilir.
Yazar Hakkında
Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu’na kayıtlı avukat olarak Kartal’daki bürosunda aile hukuku dosyalarını takip etmektedir. Şile, Ağva ve çevre köylerden gelen dosyalarda; anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davalarının yanı sıra nafaka, velayet ve tazminat taleplerini, ayrıca mal rejiminin tasfiyesine ilişkin katılma alacağı ve değer artış payı davalarını yürütmektedir. İletişim: 0 506 976 23 55 — Cevizli Mahallesi, Ulubey Sokak, No: 4A D: 46, Kartal/İstanbul.
Kaynaklar
- 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.218-241)
- 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu m.166-184 — boşanma sebepleri ve boşanmanın sonuçları
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — mevzuat.gov.tr
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
