Kartal Anadolu Adliyesi Ceza Avukatı: Gözaltından Ağır Ceza Duruşmasına Adliye İçi Süreç, Haklar ve Savunma (2026)

📌 Kısa Cevap: Kartal’daki ceza dosyaları, Türkiye’nin en büyük adliyelerinden biri olan İstanbul Anadolu Adliyesi‘nde yürütülür: soruşturma İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığında, sorgu ve tutuklama 10 sulh ceza hâkimliğinde, yargılama ise suçun ağırlığına göre 91 asliye ceza veya 26 ağır ceza mahkemesinde görülür. Ceza avukatının işlevi, gözaltından itibaren ifadede hazır bulunmak (CMK 149), sulh ceza sorgusunda tutuklama talebine karşı savunma yapmak (CMK 101), iki hafta içinde itiraz etmek (CMK 268), dosyayı incelemek (CMK 153) ve duruşmalarda delilleri tartışmaktır. Hiçbir aşamada sonuç garanti edilemez; savunmanın gücü dosyanın somut delillerine bağlıdır.

Kartal’da yaşayan ya da hakkındaki soruşturma Kartal’da başlayan bir kişinin ceza dosyası, ilçe sınırları içindeki Esentepe’de bulunan İstanbul Anadolu Adliyesi’nde yürür; bu adliye on bir ilçenin yargı çevresine hizmet eder ve dört yüzü aşkın mahkeme ve birimi barındırır. Bu ölçek, “avukata ne zaman ve hangi aşamada ihtiyaç duyulur” sorusunu Kartal özelinde somutlaştırmayı gerektirir. Bu yazıda Kartal Anadolu Adliyesi’nde ceza avukatının hangi birimlerde ne yaptığını, gözaltından sorguya ilk kırk sekiz saati, hangi dosyanın hangi mahkemede görüldüğünü, tutuklama kararına itiraz ve Maltepe kampüsü bağlantısını, zorunlu müdafi ve baro görevlendirmesini, avukat seçerken bakılacak nesnel ölçütleri ve ücretin kanuni çerçevesini; yürürlükteki kanun metinleri, adliyenin resmî verileri ve tam metni incelenen Yargıtay kararlarıyla açıklıyoruz. Adliyenin ulaşım, blok ve mahkeme bilgileri için İstanbul Anadolu Adliyesi rehberimize, tanık hakları ve dosya sırası için Kartal ceza avukatı yazımıza bakabilirsiniz.

Gözaltı en geç yirmi dört saat, tutuklamaya itiraz iki hafta; süreler adliyede işler

Yakınınız Anadolu Adliyesi’ne sevk edildiyse veya ifadeye çağrıldıysanız, beyandan önce dosyanın hangi birimde ve hangi aşamada olduğunu birlikte netleştirelim. Büromuz adliyenin karşısında, Kartal’dadır.

Kartal Anadolu Adliyesi’nde ceza avukatı hangi birimlerde ne yapar?

İstanbul Anadolu Adliyesi, Esentepe Mahallesi E-5 Güney Yan Yol Caddesi No: 39 Kartal adresinde, 5 Şubat 2013’ten beri hizmet veren yaklaşık 360.000 metrekarelik bir yerleşkedir; santrali 0216 303 33 33, çalışma saatleri hafta içi 08.30–17.00’dir ve nöbetçi Cumhuriyet savcılığı ile nöbetçi sulh ceza hâkimliği mesai dışında da çalışır. Resmî yerleşim planına göre ceza mahkemeleri, sulh ceza hâkimlikleri, çocuk mahkemeleri ve nöbetçi birimler B Blok‘ta, Cumhuriyet Başsavcılığı E Blok‘ta, İstanbul Barosu’nun adliye birimleri C ve E Blok‘ta yer alır. Ceza avukatının bir dosyadaki işlemleri, bu blokların her birinde ayrı bir aşamaya karşılık gelir.

İSTANBUL ANADOLU ADLİYESİ’NDE CEZA DOSYASININ AŞAMALARI VE MÜDAFİİN İŞLEMLERİ
Aşama Birim ve blok Avukatın yaptığı işlem Dayanak
Yakalama ve gözaltı Kolluk (ilçe emniyet / jandarma); nöbetçi savcılık E Blok Gözaltına alınanla görüşme, ifadede hazır bulunma, gözaltı kararına sulh ceza hâkimine başvuru CMK 91/5, 147, 149, 154
Savcılık ifadesi İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı, E Blok İfadede hazır bulunma, lehe delillerin toplanmasını isteme, dosya inceleme talebi CMK 147, 153, 160/2
Sorgu ve tutuklama Nöbetçi sulh ceza hâkimliği, B Blok Tutuklama talebine karşı savunma, adli kontrol önerisi, karara iki hafta içinde itiraz CMK 100-101, 109, 268
Tutukluluk incelemesi Sulh ceza hâkimliği (soruşturma) / mahkeme (kovuşturma) Otuz günlük incelemelere katılım, her aşamada salıverilme talebi CMK 104, 108
İddianame ve tensip Asliye ceza veya ağır ceza mahkemesi, B Blok İddianamenin iadesini gerektiren eksiklikleri bildirme, tensipte delil ve tanık talepleri CMK 170, 174, 176
Duruşma Asliye ceza (91) / ağır ceza (26) / çocuk mahkemeleri Sorguda hazır bulunma, delil tartışması, tanık sorgusu, esas hakkında savunma CMK 191-226
Kanun yolu İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, Yargıtay İstinaf ve temyiz dilekçeleri, tutukluluk itirazları CMK 272-308

Tablonun gösterdiği gibi avukatın işlevi duruşma salonuyla sınırlı değildir; dosyanın kaderini çoğu zaman ilk ifade ve sulh ceza sorgusu belirler. Müdafi, CMK 149/1 uyarınca soruşturmanın her aşamasında şüphelinin yanında bulunabilir ve 149/3 gereği ifade alma sırasında hazır bulunması engellenemez. Kartal’daki büromuzun adliyenin karşısında olması, gözaltındaki kişiye ulaşma ve nöbetçi hâkimlikteki sorguya yetişme süresini kısaltır; bu, hukuki bir üstünlük değil, pratik bir yakınlıktır.

Gözaltından sulh ceza sorgusuna: Anadolu Adliyesi’nde ilk kırk sekiz saat

Kartal’da yakalanan kişi önce ilçe kolluğuna götürülür. CMK 91/1 uyarınca gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın hâkime gönderilme için zorunlu süre hariç yirmi dört saati geçemez; toplu olarak işlenen suçlarda Cumhuriyet savcısı bu süreyi her defasında bir günü geçmemek üzere üç gün uzatabilir (91/3). Gözaltına alma, soruşturma yönünden zorunlu olmasına ve suç şüphesini gösteren somut delillerin varlığına bağlıdır (91/2); yakalama ve gözaltı kararına karşı şüpheli, müdafii, eşi veya yakınları sulh ceza hâkimine başvurabilir ve hâkim yirmi dört saat dolmadan karar verir (91/5). Gözaltı süresi dolan ve serbest bırakılmayan kişi, sulh ceza hâkimi önüne çıkarılıp sorguya çekilir; sorguda müdafi hazır bulunur (91/7).

Kolluk ifadesi bu zincirin en kritik halkasıdır. CMK 147 uyarınca şüpheliye isnat edilen suç anlatılır, müdafi seçme ve susma hakkı hatırlatılır; CMK 148/4’e göre müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, bu ifadenin Cumhuriyet savcılığında doğrulanmasının dahi yeterli olmadığını, doğrulamanın hâkim veya mahkeme önünde yapılması gerektiğini kabul etmiştir. Uygulamada Anadolu Adliyesi’ne sevk edilen şüpheli önce E Blok’taki savcılıkta ifade verir; savcı serbest bırakma, adli kontrol talebi veya tutuklama talebiyle sevk arasında karar verir. Tutuklama istenirse şüpheli B Blok’taki nöbetçi sulh ceza hâkimliğine çıkarılır ve CMK 101/1 uyarınca sorgu, kendi seçtiği ya da baro tarafından görevlendirilen müdafiin katılımıyla yapılır. Gözaltı süreleri için gözaltı süresi yazımıza, ifade öncesi haklar için ifadeye çağrıldım, ne yapmalıyım? yazımıza bakabilirsiniz.

  1. 01

    Yakalama ve kolluğa götürülme

    Kolluk yakalanan kişiye haklarını bildirir ve yakınlarına haber verir (CMK 95); müdafi bu andan itibaren gözaltındaki kişiyle görüşebilir (CMK 154/1).

  2. 02

    Kolluk ifadesi

    Müdafi hazır bulunur; müdafisiz alınan ifade mahkeme önünde doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz (CMK 148/4). Susma hakkı kullanılabilir (CMK 147/1-e).

  3. 03

    Gözaltı süresi ve sulh ceza başvurusu

    Yirmi dört saat; toplu suçta en çok üç gün uzatma (CMK 91/1-3). Gözaltı kararına sulh ceza hâkimine başvurulabilir (91/5).

  4. 04

    Anadolu Adliyesi’ne sevk ve savcılık ifadesi

    E Blok’taki Cumhuriyet savcısı ifadeyi alır; müdafi dosya inceleme ve lehe delil toplanması talebinde bulunur (CMK 153, 160/2).

  5. 05

    Sulh ceza hâkimliğinde sorgu

    B Blok’taki nöbetçi hâkimlik, müdafiin katılımıyla sorguyu yapar; tutuklama, adli kontrol veya serbest bırakma kararı verir (CMK 101, 109).

  6. 06

    Tutuklama hâlinde Maltepe kampüsüne kabul ve itiraz

    Tutuklanan kişi Maltepe Ceza İnfaz Kurumları Kampüsü’ne götürülür; karara iki hafta içinde itiraz edilir, otuz günlük incelemeler başlar (CMK 268, 108).

KARTAL’DA YAKALAMADAN ANADOLU ADLİYESİ’NDE SORGUYA İLK KIRK SEKİZ SAAT

▶VİDEOLU ANLATIMAvukatsız verilen ifade geçerli midir?
Av. Burakhan Çalışkan · İstanbul BarosuYouTube kanalı →Tüm videolar →

Hangi dosya hangi mahkemede: asliye ceza, ağır ceza ve yetki kuralları

Kısa Cevap: Görev, suçun ağırlığına göre belirlenir: 5235 sayılı Kanun’un 12. maddesi uyarınca yağma, irtikâp, resmî belgede sahtecilik (204/2), hileli iflas, Devlete karşı belirli suçlar, Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar ile on yıldan fazla hapis gerektiren suçlara ağır ceza mahkemesi, diğer suçlara asliye ceza mahkemesi bakar. Yetki ise CMK 12/1 uyarınca suçun işlendiği yer mahkemesine aittir; Kartal’da işlenen suçun davası İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.

İstanbul Anadolu Adliyesi’nin yargı çevresi Kartal’la birlikte Kadıköy, Üsküdar, Ümraniye, Ataşehir, Maltepe, Pendik, Tuzla, Sultanbeyli, Sancaktepe ve Çekmeköy ilçelerini kapsar; Adalar, Beykoz ve Şile ise kendi adliyeleri bulunan mülhakat ilçeleridir. Suçun işlendiği yer, hareketin gerçekleştirildiği veya neticenin ortaya çıktığı yerdir; teşebbüste son icra hareketinin, kesintisiz suçlarda kesintinin, zincirleme suçlarda son suçun işlendiği yer mahkemesi yetkilidir (CMK 12/2). 7331 sayılı Kanunla eklenen 12/6 uyarınca bilişim sistemleri veya banka kartlarının araç olarak kullanıldığı suçlarda mağdurun yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir; bu, Kartal’da oturan bir dolandırıcılık mağdurunun şikâyetini Anadolu Adliyesi’nde yapabilmesinin dayanağıdır. İki başsavcılık birbirine karşı yetkisizlik kararı verirse dosya, CMK 161/7 uyarınca ikinci yetkisizlik kararını veren savcılığın bağlı olduğu ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesine gönderilir ve bu merciin kararı kesindir; Yargıtay 5. Ceza Dairesi’nin aşağıda ayrıntısı verilen 2023 tarihli kararı tam da İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının bir gönderme işlemini konu alır.

İSTANBUL ANADOLU ADLİYESİ’NDE CEZA YARGISI BİRİMLERİ — RESMÎ YERLEŞİM PLANINA GÖRE
Mahkeme / hâkimlik Anadolu Adliyesi’ndeki sayı Baktığı işler Dayanak
Sulh ceza hâkimliği 10 Soruşturmada sorgu, tutuklama, adli kontrol, arama ve el koyma kararları, gözaltına itiraz 5235 m. 10; CMK 91/5, 101, 119, 134
Asliye ceza mahkemesi 91 Ağır ceza ve diğer mahkemelerin görevine girmeyen bütün ceza davaları; tutuklama kararına itirazlar (268/3-b) 5235 m. 11; CMK 268
Ağır ceza mahkemesi 26 On yıldan fazla hapis gerektiren suçlar, yağma, irtikâp, 204/2 sahtecilik, hileli iflas, Devlete karşı suçlar, TMK suçları 5235 m. 12
Çocuk mahkemesi 6 Asliye ceza ve sulh ceza görevine giren suçlarda on sekiz yaşından küçük sanıklar 5395 s.K. m. 26
Çocuk ağır ceza mahkemesi 2 Ağır ceza görevine giren suçlarda çocuk sanıklar 5395 s.K. m. 26
İnfaz hâkimliği 6 Cezaevi işlemlerine şikâyet, koşullu salıverilme ve infaz uyuşmazlıkları 4675 s.K.

Görev kuralı kamu düzenine ilişkindir ve her aşamada re’sen gözetilir; yetki itirazı ise CMK 18/1 uyarınca ilk derece mahkemesinde sanığın duruşmadaki sorgusundan önce bildirilmelidir. Dosyanın hangi mahkemede görüleceği, zorunlu müdafi, tutuklama ve istinaf sınırları gibi birçok sonucu doğrudan etkiler. Uyuşturucu dosyaları özelinde görev ve yetki için hangi mahkeme bakar yazımıza bakabilirsiniz.

İstanbul Anadolu Adliyesi'nde tutuklama kararına itiraz, tutukluluk incelemesi ve tahliye talebi infografik

Tutuklama kararına itiraz, tahliye ve Maltepe kampüsü bağlantısı

Anadolu Adliyesi’ndeki sulh ceza hâkimliği, CMK 100/1 uyarınca kuvvetli suç şüphesini gösteren somut delillerin ve bir tutuklama nedeninin bulunması hâlinde tutuklama kararı verebilir; 100/3’teki katalog suçlarda tutuklama nedeni var sayılabilir, ancak işin önemi ve beklenen cezayla ölçülü olmayan tutuklama 100/1’in son cümlesiyle yasaktır. 7331 sayılı Kanunla eklenen 101/2-d uyarınca kararda adli kontrolün neden yetersiz kalacağı da somut olgularla gerekçelendirilmelidir. Tutuklama kararına karşı CMK 268/1 uyarınca öğrenmeden itibaren iki hafta içinde itiraz edilir; sulh ceza hâkimliğinin tutuklama ve adli kontrol kararlarına yapılan itirazı 268/3-b gereği yargı çevresindeki asliye ceza mahkemesi hâkimi inceler. Soruşturmada tutukluluk en geç otuzar günde incelenir (108/1), kovuşturmada mahkeme her oturumda değerlendirir (108/3) ve her aşamada salıverilme istenebilir (104). Tutuklamanın şartları için tutuklama rehberimize, adli kontrol seçenekleri için ev hapsi ve adli kontrol yazımıza bakabilirsiniz.

Anadolu Adliyesi’nde tutuklanan yetişkinler uygulamada çoğunlukla adliyeye yaklaşık on kilometre uzaklıktaki Maltepe Ceza İnfaz Kurumları Kampüsü‘ndeki L tipi kapalı kurumlara, çocuklar ise aynı kampüsteki Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’na götürülür. Bu yakınlık, müdafiin aynı gün hem adliyede itiraz dilekçesi vermesini hem kurumda müvekkiliyle görüşmesini mümkün kılar; CMK 154/1 uyarınca tutuklu, vekâletname aranmaksızın müdafii ile her zaman ve gizli biçimde görüşebilir. Kovuşturmada tutuklu sanık, CMK 196/4 uyarınca ses ve görüntü bilişim sistemiyle (SEGBİS) duruşmaya katılabilir; ancak 196/2 gereği alt sınırı beş yıl ve daha fazla hapis gerektiren suçlarda sanığın sorgusu istinabe yoluyla yapılamaz ve Yargıtay, bu kurala aykırılığı savunma hakkının kısıtlanması saymaktadır. Kampüsteki görüşme, ziyaret ve itiraz usulü için Maltepe Cezaevi’nde tutuklular için avukatlık yazımıza ve Maltepe Cezaevi rehberimize bakabilirsiniz.

ANADOLU ADLİYESİ’NDE KORUMA TEDBİRLERİ: KARAR, MERCİ VE BAŞVURU YOLU
Karar Veren merci Başvuru yolu Süre
Gözaltına alma / uzatma Cumhuriyet savcısı (E Blok) Sulh ceza hâkimine başvuru (CMK 91/5) Her zaman; hâkim 24 saat içinde karar verir
Tutuklama Sulh ceza hâkimliği (B Blok) İtiraz; asliye ceza hâkimi inceler (CMK 268/3-b) Öğrenmeden itibaren 2 hafta
Tutukluluğun devamı (soruşturma) Sulh ceza hâkimliği Otuz günlük inceleme; salıverilme talebi (CMK 104, 108/1) En geç 30 günde bir
Tutukluluğun devamı (kovuşturma) Asliye / ağır ceza mahkemesi Her oturumda re’sen; ara dönemde talep (CMK 108/3) En geç 30 günde bir
Adli kontrol Sulh ceza hâkimliği / mahkeme İtiraz (CMK 111/2, 268) 2 hafta
Arama ve el koyma Sulh ceza hâkimliği; gecikmede savcı İtiraz; savcı kararı 24 saatte hâkim onayına (CMK 119, 127, 134) 2 hafta
▶VİDEOLU ANLATIMİstanbul Ceza Avukatı
Av. Burakhan Çalışkan · İstanbul BarosuYouTube kanalı →Tüm videolar →

Zorunlu müdafi, avukatsız ifade ve dosya inceleme hakları CMK 148-153 infografik

Zorunlu müdafi, baro görevlendirmesi ve kendi avukatını seçme hakkı

CMK 150/1 uyarınca şüpheli veya sanıktan kendisine bir müdafi seçmesi istenir; müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan ederse istemi hâlinde baro tarafından bir müdafi görevlendirilir. Çocuklar, kendini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz olanlar için istem aranmaksızın müdafi görevlendirilir (150/2) ve alt sınırı beş yıldan fazla hapis gerektiren suçlarda bu kural soruşturma ve kovuşturmanın tamamında uygulanır (150/3). Yargıtay 3. Ceza Dairesi, alt sınırı beş yılı aşan bir yaralama dosyasında müdafi görevlendirilmeden ve sanığın sorgusu istinabeyle yapılarak kurulan hükmü, hem 150/3 hem 196/2’ye aykırılık nedeniyle savunma hakkının kısıtlanması sayarak bozmuştur. Anadolu Adliyesi’nde baro görevlendirmesi, İstanbul Barosu’nun adliyedeki CMK birimi aracılığıyla yapılır; görevlendirilen müdafi de seçilen müdafi ile aynı yetkilere sahiptir.

Baro görevlendirmesi bir güvencedir, ancak kişinin kendi avukatını seçme hakkını ortadan kaldırmaz: şüpheli veya sanık her aşamada kendi seçtiği müdafii dosyaya dâhil edebilir (CMK 149/1) ve soruşturmada en çok üç, kovuşturmada ise sayı sınırı olmaksızın müdafi yardımından yararlanabilir (149/2). Seçilen müdafiin dosyada vekil sıfatıyla işlem yapması, tebligat alması ve kanun yolu dilekçelerini imzalaması için vekâletname gerekir; gözaltında veya tutuklulukta bulunan kişi için vekâletname, noterin kuruma gelmesi veya kurum usulüyle düzenlenir, görüşme ise vekâletnamesiz yapılır (CMK 154/1). Müdafi, soruşturma evresinde dosyayı inceleyip belge örneği alabilir (153/1); bazı suçlarda hâkim kararıyla kısıtlama konulabilir, ancak ifade tutanakları ve bilirkişi raporları kısıtlamaya rağmen incelenebilir (153/3) ve iddianamenin kabulüyle dosyanın tamamı açılır (153/4).

Kartal’da ceza avukatı seçerken hangi nesnel ölçütlere bakılır?

Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği, avukatların kendilerini “en iyi”, “uzman” veya “sonuç garantili” gibi ifadelerle tanıtmasını yasaklar; bu nedenle doğru soru “kim en iyisi” değil, “hangi nesnel ölçütler dosyama uyuyor” olmalıdır. Aşağıdaki ölçütler, bir ilk görüşmede sorulabilecek ve belgeyle doğrulanabilecek hususlardır.

CEZA AVUKATI SEÇİMİNDE BELGEYLE DOĞRULANABİLEN ÖLÇÜTLER
Ölçüt Neden önemli Nasıl doğrulanır
Dosyanın türüyle çalışma alanının örtüşmesi Uyuşturucu, cinsel suç, dolandırıcılık ve bilişim dosyalarının delil yapısı birbirinden farklıdır Avukatın yayınları, konuşmaları ve yürüttüğü dosya türleri hakkında açık sorular
Adliyeye ve cezaevine ulaşım Gözaltı ve sorgu saatlidir; Maltepe kampüsündeki görüşmeler çalışma saatleriyle sınırlıdır Büronun Anadolu Adliyesi’ne ve Maltepe kampüsüne uzaklığı
Yazılı ücret sözleşmesi Avukatlık Kanunu 163-164 yazılı sözleşmeyi esas alır; kapsam, aşama ve ek masraflar baştan belirlenir Sözleşmede hangi aşamaların (soruşturma, kovuşturma, istinaf) kapsandığının yazılması
Dosyaya erişim ve bilgilendirme düzeni Tutukluluk incelemeleri ve duruşma tarihleri takvime bağlıdır Aile ile iletişim yöntemi ve UYAP takip usulünün ilk görüşmede netleşmesi
Sonuç vaadinden kaçınma Ceza yargılamasında sonuç delile bağlıdır; vaat hem meslek kurallarına aykırıdır hem de yanıltıcıdır Görüşmede risk ve seçeneklerin açıkça anlatılması

Ücret konusunda kanuni çerçeve nettir: avukatlık ücreti, Avukatlık Kanunu 163. maddesi uyarınca yazılı sözleşmeyle serbestçe kararlaştırılır; 164. madde, Türkiye Barolar Birliği’nce her yıl yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi‘nin altında ücret kararlaştırılamayacağını öngörür. Ceza dosyasında ücret; dosyanın aşamasına, mahkemesine, tutuklu olup olmadığına, duruşma sayısına ve Maltepe kampüsündeki görüşme ihtiyacına göre değişir. İlk görüşmede kapsam ve ücretin yazılı olarak belirlenmesi, sonradan doğabilecek uyuşmazlıkları önler. Ceza avukatının görev alanı ve İstanbul genelindeki çalışma biçimi için İstanbul ceza avukatı ve ceza avukatı sayfalarımıza bakabilirsiniz.

Adliyede pratik bilgiler: dosya takibi, duruşma günü ve uzlaştırma

Anadolu Adliyesi’ndeki bir ceza dosyası, soruşturma evresinde Cumhuriyet başsavcılığının soruşturma numarasıyla, kovuşturmada mahkemenin esas numarasıyla izlenir. Kovuşturma dosyaları UYAP Vatandaş Portal ve e-Devlet üzerinden görülebilir; duruşma tarihleri, ara kararlar ve tebligatlar bu yolla takip edilir. Duruşma günü sanık, B Blok’taki ilgili mahkemenin duruşma salonunda hazır bulunur; mazeretsiz gelmeyen sanık hakkında CMK 199 uyarınca zorla getirme kararı verilebilir ve tutuksuz sanığın sorgusu yapılmadan hüküm kurulamaz (CMK 193). Müdafi, 7445 sayılı Kanunla eklenen ve basit yargılama usulünü (CMK 251) genişleten düzenlemeler nedeniyle, dosyanın duruşmasız yürütülüp yürütülemeyeceğini ve yazılı savunma süresini de denetler.

Anadolu Adliyesi bünyesindeki uzlaştırma bürosu, CMK 253 kapsamındaki suçlarda dosyayı soruşturma evresinde uzlaştırmacıya gönderir; uzlaşma sağlanırsa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir (253/19). Hangi suçların uzlaştırma kapsamında olduğu ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçların kapsam dışı kaldığı için uzlaştırma rehberimize, iki yıl ve altındaki cezalarda hükmün açıklanmasının geri bırakılması için HAGB rehberimize bakabilirsiniz. Şüpheli konumundaki kişinin ifade öncesinde CMK 147 uyarınca susma hakkı vardır ve bu hakkın kullanılması aleyhe yorumlanamaz; ayrıntı için susma hakkı yazımıza bakabilirsiniz.

Yargıtay kararlarında yetki, zorunlu müdafi ve avukatsız ifade

Aşağıdaki beş kararın tam metni incelenmiştir. Kararlar, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının yetki uygulamasını, suçun işlendiği yer kuralını, alt sınırı beş yılı aşan suçlarda müdafisiz yargılamanın sonucunu ve kollukta avukatsız alınan ifadenin delil değerini gösterir. Her karar kendi olayına özgüdür; sonuçlar başka dosyalara doğrudan aktarılamaz.

1. İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının gönderme işlemi yetkisizlik kararı değildir

Yargıtay 5. Ceza Dairesi’nin 12.10.2023 tarihli, 2023/7472 Esas, 2023/9789 Karar sayılı kanun yararına bozma kararında (karar metni), Adana Cumhuriyet Başsavcılığı şüphelinin son ikametinin Pendik’te olması nedeniyle dosyayı İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına göndermiş; Anadolu Başsavcılığı ise 5235 sayılı Kanun’un 21/4. maddesi uyarınca soruşturmanın ilin adıyla anılan İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülmesi gerektiğini belirterek dosyayı oraya iletmişti. Daire, Anadolu Başsavcılığının bu işleminin bir yetkisizlik kararı değil kanundan kaynaklanan bir gönderme işlemi olduğunu; ikinci yetkisizlik kararının İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca verildiğini ve CMK 161/7 uyarınca merci ağır ceza mahkemesinin yetkili savcılığı belirlemesi gerektiğini belirterek “karar verilmesine yer olmadığına” dair merci kararını bozmuştur. Karar, Anadolu yakasında yürütülen soruşturmalarda ikamet, suç yeri ve özel görev kurallarının nasıl iç içe geçtiğini gösterir.

2. Yetkide ana kural suçun işlendiği yerdir; ikinci yetkisizlikte merci karar vermek zorundadır

Yargıtay 16. Ceza Dairesi’nin 27.11.2017 tarihli, 2017/1950 Esas, 2017/5425 Karar sayılı kararında (karar metni), iki başsavcılığın karşılıklı yetkisizlik kararı verdiği bir soruşturmada merci ağır ceza mahkemesi “yetki uyuşmazlığı hakkında karar verilmesine yer olmadığına” karar vermişti. Daire, CMK 12/1-2 uyarınca davaya bakma yetkisinin suçun işlendiği yer mahkemesine ait olduğunu, “suçun işlendiği yer”in hareketin gerçekleştirildiği veya neticenin ortaya çıktığı yer olduğunu, görevin her aşamada re’sen gözetilmesine karşılık yetkinin zaman bakımından sınırlandığını açıklamış; CMK 161/7 uyarınca ikinci yetkisizlik kararından sonra merciin yetkili savcılığı belirlemek zorunda olduğunu belirterek kararı kanun yararına bozmuştur. Karar, Kartal’da yürütülen bir soruşturmanın başka bir ile gönderilmesi tartışmasında savunmanın dayanacağı ilkeleri içerir.

3. Alt sınırı beş yılı aşan suçta müdafisiz yargılama ve istinabeyle sorgu: bozma

Yargıtay 3. Ceza Dairesi’nin 27.06.2016 tarihli, 2015/33534 Esas, 2016/14880 Karar sayılı kararında (karar metni), TCK 86/1, 86/3-e ve 87/2-b uyarınca alt sınırı sekiz yıl olan bir yaralama dosyasında sanığın sorgusu istinabe yoluyla yapılmış ve müdafi görevlendirilmeden hüküm kurulmuştu. Daire, CMK 196/2 uyarınca alt sınırı beş yıl ve daha fazla hapis gerektiren suçlarda sanığın istinabe yoluyla sorguya çekilemeyeceğini ve CMK 150/3 uyarınca bu suçlarda istem olmasa dahi müdafi görevlendirilmesinin zorunlu olduğunu belirterek, her iki aykırılığı savunma hakkının kısıtlanması saymış ve hükmü bozmuştur. Karar, Anadolu Adliyesi’ndeki ağır ceza dosyalarının büyük bölümünde müdafiin bir tercih değil kanuni zorunluluk olduğunu gösterir.

4. Avukatsız kolluk ifadesinin savcılıkta doğrulanması yetmez

Yargıtay 5. Ceza Dairesi’nin 30.05.2024 tarihli, 2021/4100 Esas, 2024/6543 Karar sayılı kararında (karar metni), rüşvet dosyasında sanığın kollukta müdafi olmadan alınan beyanları hükme esas alınmıştı. Daire, Ceza Genel Kurulu kararlarına atıfla CMK 148/4 uyarınca müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifadenin hâkim veya mahkeme huzurunda doğrulanmadıkça hükme esas alınamayacağını, bu ifadenin Cumhuriyet savcılığında doğrulanmasının yeterli olmadığını belirtmiş; hukuka aykırı delillerin dışlanmasından sonra kalan delillerin her sanık yönünden ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayarak hükmü oy çokluğuyla bozmuştur. Karar, Anadolu Adliyesi’ne sevk edilmeden önce kollukta verilen ifadenin, avukat yoksa ne kadar sınırlı bir değer taşıdığını somutlaştırır.

5. Mahkemede doğrulanmayan kolluk ikrarı dışlanınca beraat

Yargıtay 4. Ceza Dairesi’nin 11.11.2021 tarihli, 2019/5737 Esas, 2021/26988 Karar sayılı kararında (karar metni), tehdit suçundan yargılanan sanık kollukta müdafisiz alınan ifadesinde mağdura bıçak gösterdiğini kabul etmiş, mahkemede ise suçlamayı reddederek bu beyanını doğrulamamıştı. Daire, CMK 148/4 uyarınca doğrulanmayan kolluk ifadesinin dışlanması gerektiğini ve dosyada mahkûmiyete yeterli tanık ya da başkaca hukuka uygun, kuşkudan uzak delil bulunmadığını belirterek mahkûmiyet hükmünü beraat yönünde bozmuştur. Karar, ilk ifadede müdafi bulunmasının yalnızca bir hak değil, dosyanın delil yapısını belirleyen bir unsur olduğunu gösterir.

Sık yapılan yanlış değerlendirmeler

  • “Kartal’da oturuyorum, dosyam Kartal’da görülür.” Yetki ikamete değil suçun işlendiği yere göre belirlenir (CMK 12/1); yalnız bilişim ve banka kartı suçlarında mağdurun yerleşim yeri de yetkilidir (12/6).
  • “Gözaltı dört gün sürer.” Kural yirmi dört saattir; toplu suçlarda savcı en çok üç gün uzatabilir (CMK 91/1-3). Gözaltı kararına sulh ceza hâkimine her zaman başvurulabilir (91/5).
  • “Baro avukat verdi, kendi avukatımı tutamam.” Şüpheli her aşamada kendi seçtiği müdafii dosyaya dâhil edebilir (CMK 149/1); görevlendirme, seçme hakkını kaldırmaz.
  • “Kollukta imzaladım, artık geri dönemem.” Müdafisiz kolluk ifadesi mahkemede doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz (CMK 148/4); savcılıktaki doğrulama da yeterli değildir.
  • “Tutuklandım, ilk duruşmayı beklemem gerekir.” İki haftalık itiraz, otuz günlük incelemeler ve her aşamada salıverilme talebi (CMK 104, 108, 268) ilk duruşmadan önce işler.
  • “Dosya kısıtlıysa avukat hiçbir şey göremez.” İfade tutanakları ve bilirkişi raporları kısıtlamaya rağmen incelenebilir (CMK 153/3); iddianamenin kabulüyle dosya tamamen açılır (153/4).
  • “Avukat sonucu garanti edebilir.” Edemez; meslek kuralları bunu yasaklar ve ceza yargılamasında sonuç delile bağlıdır. Garanti vaadi, ölçüt değil uyarı işaretidir.

Püf noktaları: Anadolu Adliyesi’ndeki bir ceza dosyasında ilk günlerde dikkat edilecekler

  1. Soruşturma numarasını ve birimi ilk gün öğrenin. E Blok’taki başsavcılıkta dosyanın hangi büroda (genel, çocuk, bilişim, uyuşturucu vb.) olduğu, müdafiin kime başvuracağını belirler.
  2. Kolluk ifadesine avukatsız girmeyin. CMK 149/3 ifade sırasında müdafiin hazır bulunmasını güvence altına alır; müdafisiz ifade 148/4 gereği sınırlı değer taşır, ancak çelişki yaratarak savunmayı zorlaştırabilir.
  3. Sulh ceza sorgusuna adli kontrol dosyasıyla gidin. İkamet belgesi, iş sözleşmesi, sağlık raporu ve bakmakla yükümlü olunanlara ilişkin evrak, 101/2-d’deki “adli kontrolün yetersizliği” gerekçesine karşı somut cevaptır.
  4. İtiraz süresini kararın öğrenildiği günden sayın. İki haftalık süre (268/1) tutuklama kararının tefhiminden itibaren işler; dilekçe asliye ceza hâkimine değil kararı veren sulh ceza hâkimliğine verilir, o da itirazı kabul etmezse mercie gönderir (268/2).
  5. Kısıtlama kararı olup olmadığını sorun. CMK 153/2 kısıtlaması varsa 153/3 kapsamındaki belgeler yine istenir; kriminal rapor ve bilirkişi raporu bu yolla öğrenilir.
  6. Maltepe kampüsündeki kurumu doğru tespit edin. Kampüste beş ayrı kurum vardır; tutuklunun hangi kurumda olduğu, görüşme ve vekâletname işlemlerinin ilk adımıdır.
  7. UYAP ve e-Devlet erişimini kurun. Kovuşturma dosyası, duruşma tarihleri ve tebligatlar çevrim içi izlenir; aile ile tek bir iletişim hattı belirlemek tekrarları önler.
  8. Yetki ve görev itirazını zamanında yapın. Yetkisizlik iddiası CMK 18/1 uyarınca sorgudan önce bildirilir; görev kamu düzenine ilişkindir ve her aşamada ileri sürülebilir.

Sonuç ve değerlendirme

Kartal’daki bir ceza dosyası, İstanbul Anadolu Adliyesi’nin ölçeği içinde belirli bir sırayla ilerler: kolluk ve savcılık ifadesi, sulh ceza sorgusu, tutuklama ya da adli kontrol, iddianame ve görevli mahkemede duruşma. Ceza avukatının katkısı bu sıranın her halkasında ayrı bir kanuni dayanağa oturur: ifadede hazır bulunma (CMK 149), müdafisiz ifadenin delil değerinin sınırlanması (148/4), sorguda tutuklama talebine karşı savunma (101), iki haftalık itiraz (268), otuz günlük incelemeler (108), dosya inceleme (153) ve alt sınırı beş yılı aşan suçlarda zorunlu müdafilik (150/3). Tam metni incelenen Yargıtay kararları, bu kuralların ihlalinin bozma sebebi olduğunu ve avukatsız alınan ifadenin dışlanmasının beraatle sonuçlanabildiğini göstermektedir. Avukat seçimi ise “en iyi” arayışıyla değil, dosyanın türü, adliyeye ve Maltepe kampüsüne erişim, yazılı ücret sözleşmesi ve sonuç vaadinden kaçınma gibi doğrulanabilir ölçütlerle yapılmalıdır. Konunun bütünü için Cinsel Suçlar Bilgi Merkezi ve Uyuşturucu Suçları Bilgi Merkezi sayfalarımıza bakabilirsiniz.

İlgili yazılarımız

İstanbul Anadolu Adliyesi Rehberi · Kartal Ceza Avukatı: Tanık ve Dosya Sırası · Kartal Ağır Ceza Avukatı · Kartal Cinsel Suç Avukatı · Maltepe Cezaevi Rehberi · Maltepe Cezaevi’nde Tutuklular İçin Avukatlık · Tutuklama Rehberi (CMK 100-108) · Tutuklama ve Tahliye Takvimi · Arama, El Koyma ve Dijital Delil · HAGB Rehberi · Uzlaştırma Rehberi

Ceza Muhakemesi Kanunu, 5235 sayılı Kanun ve Avukatlık Kanunu’nun güncel metinlerine CMK, 5235 sayılı Kanun ve 1136 sayılı Kanun bağlantılarından; adliyenin resmî bilgilerine istanbulanadolu.adalet.gov.tr adresinden ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Kartal’daki bir ceza dosyasına hangi adliye bakar?

Kartal, İstanbul Anadolu Adliyesi’nin yargı çevresindedir; Kadıköy, Üsküdar, Ümraniye, Ataşehir, Maltepe, Pendik, Tuzla, Sultanbeyli, Sancaktepe ve Çekmeköy de aynı çevrededir. Yetki, CMK 12/1 uyarınca suçun işlendiği yere göre belirlenir; Kartal’da işlenen bir suçun soruşturması İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülür ve davası, görevine göre Anadolu Adliyesi’ndeki asliye ceza veya ağır ceza mahkemesinde görülür. Adalar, Beykoz ve Şile ise mülhakat adliyeleridir.

Gözaltına alınan yakınım Anadolu Adliyesi’ne ne zaman çıkarılır?

CMK 91/1 uyarınca gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın hâkime gönderilme için zorunlu süre hariç yirmi dört saati geçemez; toplu suçlarda Cumhuriyet savcısı bu süreyi her defasında bir günü geçmemek üzere üç gün uzatabilir. Süre sonunda serbest bırakılmayan kişi sulh ceza hâkimi önüne çıkarılır ve sorguda müdafi hazır bulunur (91/7). Yakalama ve gözaltı kararına karşı sulh ceza hâkimine her zaman başvurulabilir (91/5).

Anadolu Adliyesi’nde tutuklanan kişi hangi cezaevine gönderilir?

Uygulamada İstanbul Anadolu Adliyesi’nde tutuklanan yetişkinler çoğunlukla Maltepe Ceza İnfaz Kurumları Kampüsü’ndeki kapalı kurumlara, çocuklar ise Maltepe Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’na götürülür; kampüs adliyeye yaklaşık on kilometre uzaklıktadır. Tutuklu, CMK 154/1 uyarınca vekâletname aranmaksızın müdafii ile her zaman görüşebilir.

Ağır ceza mahkemesi hangi suçlara bakar?

5235 sayılı Kanun’un 12. maddesine göre ağır ceza mahkemeleri; yağma, irtikâp, resmî belgede sahtecilik (204/2), hileli iflas, Devlete karşı bazı suçlar ve Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar ile ağırlaştırılmış müebbet, müebbet ve on yıldan fazla hapis gerektiren suçlara bakar. Anadolu Adliyesi’nde 26 ağır ceza ve 2 çocuk ağır ceza mahkemesi vardır; diğer ceza davaları 91 asliye ceza mahkemesinde görülür.

Avukatım yoksa adliyede bana avukat atanır mı?

CMK 150/1 uyarınca müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan eden şüpheli veya sanığa istemi hâlinde baro tarafından müdafi görevlendirilir. Çocuklar, kendini savunamayacak derecede malul olanlar ile alt sınırı beş yıldan fazla hapis gerektiren suçlarda istem aranmaksızın müdafi görevlendirilmesi zorunludur (150/2-3). Yargıtay, bu hâllerde müdafisiz yargılamayı savunma hakkının kısıtlanması sayarak hükmü bozmaktadır.

Kollukta avukatsız verdiğim ifade mahkemede kullanılır mı?

CMK 148/4 uyarınca müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda şüpheli veya sanık tarafından doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, bu ifadenin Cumhuriyet savcılığında doğrulanmasının da yeterli olmadığını, doğrulamanın hâkim veya mahkeme önünde yapılması gerektiğini kabul etmiştir.

Dosyamı Anadolu Adliyesi’nde nasıl inceleyebilirim?

CMK 153/1 uyarınca müdafi soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve belge örneği alabilir; bazı suçlarda hâkim kararıyla kısıtlama konulabilir, ancak ifade tutanakları ve bilirkişi raporları yine incelenebilir (153/3). Kovuşturmada dosya UYAP Avukat Portal ve e-Devlet üzerinden de izlenebilir; duruşma günleri ve tebligatlar bu yolla takip edilir.

Tutuklama kararına itiraz nereye ve ne zaman yapılır?

CMK 268/1 uyarınca itiraz, kararın öğrenilmesinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mercie yapılır; sulh ceza hâkimliğinin tutuklama kararına yapılan itirazı asliye ceza mahkemesi hâkimi inceler (268/3-b). Soruşturmada tutukluluk en geç otuzar günde incelenir (108/1), her aşamada salıverilme istenebilir (104).

Ceza avukatı ücreti nasıl belirlenir?

Ücret, Avukatlık Kanunu 163-164 uyarınca yazılı ücret sözleşmesiyle serbestçe kararlaştırılır; Türkiye Barolar Birliği’nin her yıl yayımladığı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin altında ücret belirlenemez. Ceza dosyasında ücret; dosyanın aşamasına, mahkemesine, duruşma sayısına ve tutuklu olup olmadığına göre değişir. Ücretin dosyanın sonucuna bağlanması hukuken uygun değildir; ilk görüşmede kapsam ve ücret yazılı olarak netleştirilmelidir.

Anadolu Adliyesi’ndeki dosyanızı birlikte değerlendirelim

Dosyanın hangi birimde olduğu, ifade ve sorgu takvimi, tutuklama itirazı ve Maltepe kampüsündeki görüşme; ilk görüşmede kapsamı ve ücreti yazılı olarak netleştirelim. Büromuz İstanbul Anadolu Adliyesi’nin karşısında, Kartal’dadır.

Yazar Hakkında

Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu’na kayıtlı olup ceza hukuku alanında çalışmaktadır. Çalışkan Hukuk Bürosu, İstanbul Anadolu Adliyesi’nin karşısında, Kartal Cevizli’de yer alır; büro, Anadolu Adliyesi’nde yürütülen soruşturma ve kovuşturmalarda şüpheli ve sanık müdafiliği, sulh ceza sorgusu ve tutuklamaya itiraz, Maltepe Ceza İnfaz Kurumları Kampüsü’nde tutuklu görüşmeleri ile istinaf ve temyiz başvuruları konularında çalışmaktadır. Bu yazı, yürürlükteki kanun metinleri, adliyenin resmî yerleşim verileri ve tam metni incelenen Yargıtay kararları esas alınarak hazırlanmıştır.

Av. Burakhan Çalışkan
Av. Burakhan Çalışkan
AVUKAT · İSTANBUL BAROSU · ÇALIŞKAN HUKUK BÜROSU, KARTAL

Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.

Ziyaretçi Yorumları

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

Whatsapp
Burakhan Çalışkan
Burakhan Çalışkan
Merhaba.
Size nasıl yardımcı olabiliriz?