Kartal Tazminat Avukatı | Trafik Kazası, İş Kazası ve Manevi Tazminat

Kısa cevap: Kartal tazminat avukatı; trafik kazası, iş kazası, tıbbi uygulama hatası, kişilik haklarının ihlali ve haksız tutuklamadan doğan maddi ve manevi tazminat taleplerini takip eder. Genel zamanaşımı, zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren iki yıl, her hâlde fiilden itibaren on yıldır; fiil suç teşkil ediyorsa daha uzun ceza zamanaşımı uygulanır (TBK m.72). Trafik kazalarında dava öncesi sigorta kuruluşuna yazılı başvuru zorunludur ve kuruluşun 15 gün cevap süresi vardır (KTK m.97).

Tazminat dosyalarında kaybedilen paranın büyük bölümü mahkemede değil, mahkemeden önce kaybediliyor. Kaza yerinde çekilmeyen fotoğraf, üzerine yazılan güvenlik kamerası kaydı, tedavi bitmeden alınan maluliyet raporu ve en önemlisi aceleyle imzalanan sigorta ibranamesi — bunların her biri, dava açıldığında geri getirilmesi çok zor kayıplar doğuruyor.

Bu sayfa, Kartal ve çevresindeki tazminat uyuşmazlıklarını; hangi zarar kalemlerinin kanunda sayıldığını, hangi sürelerin işlediğini, sigortaya başvurunun nasıl yapılacağını ve imzalanmış bir ibranamenin hangi koşullarda iptal edilebileceğini Türk Borçlar Kanunu ile Karayolları Trafik Kanunu metinleri üzerinden açıklıyor.

İmzalamadan önce bir kez daha bakılsın

Sigorta kuruluşunun teklif ettiği bedel gerçek zararın çok altında kalabilir. Sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmalar geçersizdir; yetersiz olduğu açıkça belli olan uzlaşmalar ise iki yıl içinde iptal edilebilir (KTK m.111). Teklifi değerlendirmek için iletişime geçebilirsiniz.

Kartal Tazminat Avukatı Hangi Davalara Bakar?

Tazminat hukuku tek bir dava türü değil, ortak bir sorumluluk mantığına dayanan geniş bir alandır. Temel kural TBK m.49’da yazılıdır: kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar gören ise kural olarak zararını ve zarar verenin kusurunu ispatla yükümlüdür (TBK m.50).

Kartal’da en sık görülen tazminat davaları ve kanuni dayanakları
Uyuşmazlık Talep edilebilecek başlıca kalemler Kanuni dayanak Görevli mahkeme
Trafik kazası (yaralanmalı) Tedavi gideri, kazanç kaybı, güç kaybı, manevi tazminat TBK m.49, 54, 56; KTK m.85, 90 Asliye Hukuk
Trafik kazası (ölümlü) Cenaze gideri, destekten yoksun kalma, yakınlara manevi tazminat TBK m.53, 56 Asliye Hukuk
Araç değer kaybı / maddi hasar Değer kaybı, ikame araç bedeli, onarım gideri TBK m.49; KTK m.85 Asliye Hukuk
İş kazası ve meslek hastalığı Maluliyet, kazanç kaybı, destekten yoksun kalma, manevi tazminat TBK m.54-56; 6331 s.K. İş Mahkemesi
Tıbbi uygulama hatası (malpraktis) Tedavi gideri, güç kaybı, manevi tazminat TBK m.49, 54, 56 Asliye Hukuk / İdare
Kişilik haklarının ihlali Manevi tazminat, kınama kararı, kararın yayımlanması TBK m.58 Asliye Hukuk
Haksız tutuklama / koruma tedbiri Maddi ve manevi tazminat CMK m.141 Ağır Ceza
İşçilik alacakları (kıdem-ihbar) Kıdem, ihbar, fazla mesai, yıllık izin 4857 s.K.; 1475 s.K. m.14 İş Mahkemesi
Kartal tazminat davaları: zamanaşımı süreleri, sigortaya başvuru ve zarar kalemleri
Kartal’da tazminat davalarında süreler, zorunlu başvurular ve zarar kalemleri

Hangi Zararlar İstenebilir? Kanunun Saydığı Kalemler

Kısa cevap: Bedensel zararlarda tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar istenebilir (TBK m.54). Ölüm hâlinde ise cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ve destekten yoksun kalma zararları talep edilir (TBK m.53).

Kanunun “özellikle şunlardır” ifadesi önemlidir: bu sayım sınırlayıcı değildir. Uygulamada en çok atlanan kalem, TBK m.54’ün dördüncü bendindeki “ekonomik geleceğin sarsılması”dır. Maluliyet oranı düşük görünse bile, kişinin mesleğini eskisi gibi yapamaz hâle gelmesi, iş bulma şansının azalması veya kariyer beklentisinin geri dönülemez biçimde değişmesi ayrı bir zarar kalemidir.

Bedensel zarar ve ölüm hâlinde talep edilebilecek zarar kalemleri (TBK m.53-54)
Durum Kanunun saydığı kalemler Madde
Bedensel zarar 1) Tedavi giderleri 2) Kazanç kaybı 3) Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar 4) Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar TBK m.54
Ölüm 1) Cenaze giderleri 2) Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücü kaybından doğan kayıplar 3) Destekten yoksun kalma zararları TBK m.53
Manevi tazminat Bedensel bütünlüğün zedelenmesinde zarar görene; ağır bedensel zarar veya ölümde ayrıca yakınlara TBK m.56
Kişilik hakkı ihlali Manevi tazminat; hâkim ayrıca saldırıyı kınayan karar verebilir ve yayımlanmasına hükmedebilir TBK m.58

Manevi tazminatta ise kanun iki ayrı hüküm öngörür. Bedensel bütünlüğün zedelenmesi durumunda zarar görene manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir; ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde ölenin yakınlarına da manevi tazminat ödenmesine hükmedilebilir (TBK m.56). Kişilik hakkının zedelenmesinde ise hâkim, para ödenmesi yerine veya buna ek olarak saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve bu kararın yayımlanmasına hükmedebilir (TBK m.58).

Zamanaşımı: İki Yıl mı, Daha Uzun mu?

Kısa cevap: Tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar. Ancak tazminat, ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımı uygulanır (TBK m.72).

Bu son cümle, pratikte dosyaların kaderini değiştiren hükümdür. Trafik kazalarının büyük çoğunluğu taksirle yaralama ya da taksirle öldürme suçunu oluşturur; bu durumda tazminat talebi için de ceza kanunundaki uzun zamanaşımı geçerli olur. Aynı kural Karayolları Trafik Kanunu m.109’da ayrıca tekrarlanmıştır: “Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir.”

İkinci ayrıntı, sürenin başlangıcıdır. İki yıl olay gününden değil, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiğiniz günden işler. Maluliyetin ancak uzun bir tedavi sürecinden sonra netleştiği ağır yaralanmalarda bu tarih olay gününün epeyce sonrasına düşebilir. Üçüncüsü ise KTK m.109’daki karşılıklı kesilme kuralıdır: zamanaşımı tazminat yükümlüsüne karşı kesilirse sigortacıya karşı da kesilmiş olur; sigortacı bakımından kesilen zamanaşımı da tazminat yükümlüsü bakımından kesilmiş sayılır.

Tazminat davalarında zamanaşımı ve başvuru süreleri
Süre Neye ilişkin Dayanak
2 yıl Haksız fiil: zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmeden itibaren TBK m.72
10 yıl Haksız fiil: her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren TBK m.72
Ceza zamanaşımı Fiil suç teşkil ediyor ve ceza kanunu daha uzun zamanaşımı öngörüyorsa o süre uygulanır TBK m.72; KTK m.109
2 / 10 yıl Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararlar (ceza zamanaşımı daha uzunsa o geçerli) KTK m.109
15 gün Sigorta kuruluşunun yazılı başvuruyu cevaplama süresi; cevapsız kalırsa dava veya tahkim yolu açılır KTK m.97
2 yıl Yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşma/uzlaşmanın iptali (yapıldığı tarihten) KTK m.111
2 yıl Rücu isteminde zamanaşımı (tazminatın tamamı ödendiği ve rücu edilecek kişinin öğrenildiği tarihten) TBK m.73

Trafik Kazası: Sigortaya Başvuru ve İbraname Tuzağı

Kısa cevap: Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Kuruluş başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde yazılı cevap vermezse veya verilen cevap talebi karşılamazsa, zarar gören dava açabilir ya da tahkime başvurabilir (KTK m.97).

Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa; aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olur (KTK m.85). Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanundaki usul ve esaslara tabidir; burada düzenlenmeyen hususlarda ve manevi tazminatta Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır (KTK m.90).

Sürecin en kritik anı, sigorta kuruluşunun bir rakam teklif ettiği andır. Karayolları Trafik Kanunu m.111 bu konuda iki ayrı koruma getirir: birincisi, bu Kanunla öngörülen hukuki sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmalar geçersizdir. İkincisi, tazminat miktarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşma ya da uzlaşmalar, yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebilir. Yani “imzaladım, bitti” düşüncesi çoğu zaman doğru değildir. Sigorta süreçlerinin ayrıntıları için sigorta avukatı ve kaza tazminatı nasıl alınır yazılarımıza bakabilirsiniz.

Sağlık giderleri yönünden ayrı bir düzenleme vardır: trafik kazaları sebebiyle resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sunduğu sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır (KTK m.98). Ölümlü kazalarda izlenecek yol için ölümlü kazada tazminat başvurusu yazımızı inceleyebilirsiniz.

  1. 01
    Delillerin ilk 48 saatte toplanması

    Kaza tespit tutanağı, olay yeri fotoğrafları, kamera kayıtları, tanık bilgileri ve hastane kayıtları. Kamera kayıtları çoğu sistemde kısa sürede üzerine yazılır; bu aşamada kaybedilen delil sonradan yerine konulamaz.

  2. 02
    Tedavi ve rapor sürecinin eksiksiz belgelenmesi

    Tazminatın omurgası maluliyet oranıdır. Epikriz, ameliyat notları, fizik tedavi kayıtları ve kontrol muayeneleri eksiksiz toplanmalı; tedavi tamamlanmadan maluliyet raporu almak erken ve genellikle aleyhe sonuç verir.

  3. 03
    Kusur durumunun belirlenmesi

    Ceza dosyasındaki bilirkişi raporu, hukuk davasında kusur oranının belirlenmesinde önemli bir dayanak oluşturur. Zarar görenin kendi kusuru tazminattan indirim sebebidir (TBK m.52).

  4. 04
    Sigorta kuruluşuna yazılı başvuru

    Zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde, dava yoluna gitmeden önce sigorta kuruluşuna yazılı başvuru gerekir. Kuruluş 15 gün içinde yazılı cevap vermezse veya cevap talebi karşılamazsa dava ya da tahkim yolu açılır (KTK m.97).

  5. 05
    Teklif edilen bedelin değerlendirilmesi

    Bu aşamada imzalanan ibraname en sık yapılan hatadır. Sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmalar geçersizdir; yetersiz olduğu açıkça belli olan uzlaşmalar ise yapıldıkları tarihten itibaren iki yıl içinde iptal edilebilir (KTK m.111).

  6. 06
    Dava ve hesap bilirkişisi aşaması

    Dava belirsiz alacak davası olarak açılabilir. Aktüer hesap bilirkişisi; maluliyet oranı, kazanç, yaş ve bakiye ömür verileriyle destekten yoksun kalma ya da güç kaybı tazminatını hesaplar.

Kaza sonrası tazminat sürecinin tipik seyri

İş Kazası Tazminatı: Arabuluculuk Zorunlu Değil

Kısa cevap: İş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davaları ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davalarında arabuluculuk dava şartı değildir; doğrudan iş mahkemesinde dava açılır (7036 sayılı Kanun m.3/3). Buna karşılık kıdem, ihbar, fazla mesai gibi işçilik alacakları ile işe iade davalarında arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır (m.3/1).

Bu ayrım uygulamada sıkça karıştırılır ve iki yönde de hata doğurur: iş kazası tazminatı için gereksiz yere arabuluculuk süreci beklenir ya da işçilik alacakları için arabulucuya gidilmeden açılan dava usulden reddedilir. Aynı dosyada hem iş kazası tazminatı hem kıdem-ihbar talebi varsa, yalnızca ikinci grup için arabuluculuk şartı işler.

İş kazası dosyalarında tazminatın belirleyicisi maluliyet oranı ile kusur dağılımıdır. İşverenin iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği, eğitim ve kişisel koruyucu donanım kayıtları, risk değerlendirmesi ve makine bakım belgeleri kusur incelemesinin merkezinde yer alır. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun yaptığı ödemeler ise hesaptan düşülür; kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler bakımından TBK m.55’teki denkleştirme kuralları uygulanır. Ayrıntılar için iş kazası tazminatı nasıl alınır ve iş kazası dava dilekçesi örneği yazılarımıza, işçilik alacakları için Kartal iş avukatı sayfamıza bakabilirsiniz.

Tazminat uyuşmazlıklarında arabuluculuk ve ön başvuru zorunlulukları
Uyuşmazlık Zorunlu ön aşama Dayanak
Trafik kazasından doğan zarar (ZMSS kapsamında) Sigorta kuruluşuna yazılı başvuru — 15 gün cevap beklenir KTK m.97
İşçilik alacağı ve tazminatı, işe iade Arabuluculuk dava şartı 7036 s.K. m.3/1
İş kazası / meslek hastalığından doğan maddi ve manevi tazminat Arabuluculuk dava şartı DEĞİL — doğrudan dava açılır 7036 s.K. m.3/3
Ticari nitelikli tazminat uyuşmazlıkları Arabuluculuk dava şartı 6102 s.K. m.5/A
Haksız fiilden doğan genel tazminat (adi işler) Zorunlu ön aşama yok —
Haksız tutuklama tazminatı Zorunlu ön aşama yok; süresi içinde ağır ceza mahkemesine başvurulur CMK m.141-142

Kusur İndirimi: Zarar Görenin Kendi Davranışı

Tazminat hesabının en çok tartışılan başlığı, zarar görenin kendi kusurudur. Kanun açıktır: zarar gören zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmışsa, hâkim tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir (TBK m.52).

Emniyet kemeri takılmaması, kask kullanılmaması, alkollü olduğu bilinen bir sürücünün aracına yolcu olarak binilmesi ya da tedaviye uyulmaması bu kapsamda değerlendirilebilecek durumlardır. Bu noktada hâkimin takdir yetkisi geniştir: tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler (TBK m.51). Tazminatın irat biçiminde ödenmesine hükmedilirse borçlu güvence göstermekle yükümlüdür.

Bu nedenle kusur raporu, dosyanın en önemli teknik belgesidir. Ceza dosyasındaki bilirkişi raporu hukuk davası için güçlü bir dayanak oluşturur; rapordaki kusur dağılımına süresi içinde itiraz edilmemesi ise tazminatın kalıcı olarak düşük belirlenmesine yol açabilir.

Diğer Tazminat Türleri: Malpraktis, Kişilik Hakkı ve Haksız Tutuklama

Tıbbi uygulama hatası (malpraktis) dosyalarında sorumluluk, tıbbın gereklerine uygun davranılıp davranılmadığı üzerinden değerlendirilir. Komplikasyon ile hata arasındaki sınır, aydınlatılmış onamın usulüne uygun alınıp alınmadığı ve tedavi kayıtlarının eksiksizliği belirleyicidir. Özel sağlık kuruluşlarında adli yargı, kamu hastanelerinde ise kural olarak idari yargı yolu işler. Ayrıntılar için Kartal malpraktis avukatı sayfamıza bakabilirsiniz.

Kişilik haklarının ihlalinde zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat isteyebilir; hâkim bunun yerine veya buna ek olarak saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve kararın yayımlanmasına hükmedebilir (TBK m.58). Hakaret, sosyal medya paylaşımları ve özel hayatın ihlali bu kapsamda en sık karşılaşılan başlıklardır; bu tür dosyalar çoğu zaman ceza boyutuyla birlikte yürür.

Haksız tutuklama ve koruma tedbirlerinden doğan tazminat ise Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 141 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir ve ağır ceza mahkemesinde talep edilir. Başvuru süreleri kısa ve hak düşürücüdür; süreç ayrıntılarını haksız tutuklama tazminatı yazımızda ele aldık.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Trafik kazası, malpraktis ve kişilik hakkı ihlalinden doğan tazminat davaları kural olarak asliye hukuk mahkemesinde; iş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminat davaları ile işçilik alacakları iş mahkemesinde; haksız tutuklama ve koruma tedbirlerinden doğan talepler ise ağır ceza mahkemesinde görülür. Kartal, Maltepe, Pendik, Tuzla, Sultanbeyli, Sancaktepe, Ataşehir, Kadıköy, Ümraniye, Çekmeköy, Şile ve Beykoz için yetkili adliye İstanbul Anadolu Adliyesi‘dir.

Yetki bakımından haksız fiil davalarında birden çok seçenek bulunabilir: davalının yerleşim yeri, fiilin işlendiği yer ya da zararın meydana geldiği yer mahkemesi gündeme gelebilir. Hangi mahkemenin tercih edileceği, delillerin bulunduğu yer ve keşif ihtiyacı gözetilerek belirlenir. Kesinleşen bir tazminat kararının tahsili aşamasında ise süreç icra hukuku boyutuna geçer.

Dosyanız Değerlendirilirken Nelere Bakılır?

Tazminat dosyasında ilk bakılan şey talep edilen rakam değil, delil durumudur. Kaza tespit tutanağı, olay yeri fotoğrafları, kamera kayıtları, tanık beyanları ve hastane kayıtları bir araya gelmeden gerçekçi bir değerlendirme yapılamaz. Kamera kayıtları çoğu sistemde kısa süre sonra üzerine yazıldığından, bu delilin ilk günlerde talep edilmesi gerekir.

İkincisi maluliyet ve tedavi sürecidir. Tazminatın büyük bölümü maluliyet oranı üzerinden hesaplandığından, raporun tedavi tamamlandıktan sonra ve eksiksiz belgelerle alınması belirleyicidir. Üçüncüsü kusur dağılımı, dördüncüsü ise sürelerin durumudur: iki yıllık sürenin işleyip işlemediği, fiilin suç teşkil edip etmediği ve dolayısıyla uzun ceza zamanaşımının uygulanıp uygulanmayacağı baştan netleştirilmelidir.

Son olarak, sigorta kuruluşuyla yapılmış bir görüşme veya imzalanmış bir belge varsa bu mutlaka incelenmelidir. İmzalanmış olması tek başına süreci bitirmez; KTK m.111 kapsamında geçersizlik ya da iki yıllık iptal imkânı gündeme gelebilir.

Dosyanız hangi aşamada olursa olsun değerlendirilebilir

Kaza yeni gerçekleşmiş, sigortadan teklif gelmiş ya da dava süreci başlamış olabilir. Delil durumunun, maluliyet sürecinin ve zamanaşımının birlikte değerlendirilmesi için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.

Araç ayıbından doğan tazminat ve seçimlik hak taleplerinin ihtarname boyutunu ayıplı araç ihtarname örneğinde bulabilirsiniz.

Trafik kazası tazminat davalarında sigortacının davaya dahil edilmesi için davanın sigorta şirketine ihbarı dilekçesinde bakabilirsiniz.

Trafik kazası değer kaybı davalarında bilirkişi raporuna itiraz için örnek itiraz dilekçesinden yararlanabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Tazminat davası açma süresi kaç yıldır?

Haksız fiilden doğan tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yıl geçmesiyle zamanaşımına uğrar (TBK m.72). Ancak tazminat, ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa o zamanaşımı uygulanır. Trafik kazalarında da aynı kural KTK m.109’da tekrarlanmıştır.

İki yıl geçti, artık hiçbir şey yapamaz mıyım?

Mutlaka değil. Olay aynı zamanda bir suç oluşturuyorsa — taksirle yaralama, taksirle öldürme, kasten yaralama gibi — ceza kanunundaki daha uzun dava zamanaşımı süresi tazminat talebi için de geçerli olur (TBK m.72; KTK m.109). Ölümlü ve yaralanmalı kazalarda bu, iki yılın çok ötesine geçen bir süre anlamına gelebilir. Ayrıca sürenin başlangıcı olay günü değil, zararı ve sorumluyu öğrendiğiniz gündür; maluliyet ancak tedavi bittikten sonra netleşiyorsa bu tarih ileri bir güne kayabilir.

Sigorta şirketi düşük bir miktar ödedi ve imza attırdı, itiraz edebilir miyim?

Büyük olasılıkla evet. Karayolları Trafik Kanunu’nun 111. maddesi açıktır: bu Kanunla öngörülen hukuki sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmalar geçersizdir. Tazminat miktarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşma ya da uzlaşmalar ise, yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebilir. Bu nedenle imzalanmış bir ibraname, gerçek zararın çok altında kaldığı ortaya konulabiliyorsa süreci tek başına bitirmez.

Trafik kazasında doğrudan dava açabilir miyim?

Zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde, dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunulması gerekir. Sigorta kuruluşu başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde yazılı cevap vermezse ya da verilen cevap talebi karşılamazsa, zarar gören dava açabilir veya Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurabilir (KTK m.97). Sigorta limitini aşan kısım ile manevi tazminat için ise doğrudan sorumlulara karşı dava açılır.

İş kazası tazminatı için önce arabulucuya gitmem gerekir mi?

Hayır. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 3. maddesinin birinci fıkrası işçilik alacakları ve işe iade davaları için arabuluculuğu dava şartı yapmıştır; ancak aynı maddenin üçüncü fıkrası, iş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davalarını bu zorunluluğun dışında tutmuştur. Yani iş kazası tazminat davası doğrudan iş mahkemesinde açılır. Buna karşılık kıdem ve ihbar tazminatı gibi alacaklar için arabuluculuk zorunludur.

Kazada benim de kusurum var, tazminat alabilir miyim?

Kural olarak evet, ancak tazminat kusurunuz oranında indirilir. Zarar gören zararı doğuran fiile razı olmuş, zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmışsa hâkim tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir (TBK m.52). Emniyet kemeri takmamak, kask kullanmamak veya alkollü araçta yolcu olarak bulunmak gibi davranışlar bu kapsamda değerlendirilebilir. Kusur oranı bilirkişi incelemesiyle belirlenir.

Destekten yoksun kalma tazminatını kimler isteyebilir?

Ölenin desteğinden yoksun kalan kişiler bu sebeple uğradıkları kayıpları isteyebilir (TBK m.53/3). Belirleyici olan resmî akrabalık bağı değil, fiilen destek ilişkisinin bulunmasıdır: eş, çocuklar ve ana-baba tipik destek görenlerdir; ancak nişanlı veya fiilen bakılan bir yakın da koşulları varsa destek görenler arasında sayılabilir. Tazminat, ölenin kazancı, yaşı, bakiye ömrü ve destek payları esas alınarak aktüer hesabıyla belirlenir.

Manevi tazminatı kimler ve ne zaman isteyebilir?

Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerini göz önünde tutarak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde zarar görenin ya da ölenin yakınlarına da manevi tazminat ödenmesine hükmedilebilir (TBK m.56). Kişilik hakkının zedelenmesinde ise TBK m.58 uygulanır; hâkim para yerine veya buna ek olarak saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve kararın yayımlanmasına hükmedebilir.

Manevi tazminat miktarı neye göre belirlenir?

Kanun sabit bir tarife öngörmez. Hâkim tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler (TBK m.51). Uygulamada olayın gerçekleşme biçimi, zarar görenin maluliyet oranı ve yaşı, tarafların ekonomik durumu ile kusur dağılımı birlikte değerlendirilir. Manevi tazminatın zenginleşme aracı olmaması, buna karşılık caydırıcılığını da yitirmemesi aranır. Bu nedenle baştan bir rakam vaat edilmesi doğru olmaz.

Maluliyet raporunu ne zaman almalıyım?

Tedavi süreci tamamlanmadan ve durum sabitleşmeden alınan rapor, gerçek zararın altında bir oran gösterebilir ve tazminatın omurgasını zayıflatır. Doğru sıra; tedavinin bitmesi, kontrol muayenelerinin tamamlanması ve ardından yetkili sağlık kuruluşundan maluliyet oranının tespitidir. Rapora itiraz hakkı bulunduğundan, oranın düşük belirlendiği düşünülüyorsa süresi içinde itiraz edilmesi gerekir.

Ceza davası varken hukuk davası açmak gerekir mi?

Ceza davası tazminat talebinizi kendiliğinden karşılamaz; ceza mahkemesi kural olarak tazminata hükmetmez. Ancak ceza dosyasındaki kusur bilirkişi raporu ve deliller hukuk davası bakımından güçlü dayanak oluşturur. Ayrıca fiilin suç teşkil etmesi, tazminat talebi için daha uzun ceza zamanaşımının uygulanmasını sağlayabilir (TBK m.72). Ceza boyutuyla ilgili süreç için ceza savunması sayfamıza bakabilirsiniz.

Tazminat davasında avukat ücreti ne kadar?

Vekâlet ücreti; uyuşmazlığın türüne, talep edilen tazminatın kapsamına, bilirkişi ve keşif ihtiyacına göre belirlenir. Türkiye Barolar Birliği’nin her yıl yayımladığı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi alt sınırı oluşturur ve bu tarifenin altında ücret kararlaştırılamaz. Ayrıca davayı kazanan taraf lehine, karşı taraftan tahsil edilmek üzere ayrıca vekâlet ücretine hükmedilir. Somut bir rakam ancak dosya incelendikten sonra yazılı avukatlık sözleşmesiyle belirlenebilir.

Tazminat davası hangi mahkemede açılır?

Trafik kazası, malpraktis ve kişilik hakkı ihlalinden doğan tazminat davaları kural olarak asliye hukuk mahkemesinde; iş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminat davaları ile işçilik alacakları iş mahkemesinde; haksız tutuklama ve koruma tedbirlerinden doğan tazminat talepleri ise ağır ceza mahkemesinde görülür (CMK m.141-142). Kamu hastanesindeki tıbbi uygulama hatalarında idari yargı yolu gündeme gelir. Kartal ve çevre ilçeler İstanbul Anadolu Adliyesi’ne bağlıdır.

Yazar Hakkında

Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu’na kayıtlı avukat olarak Kartal’daki bürosunda maddi ve manevi tazminat uyuşmazlıklarını takip etmektedir. Trafik kazası, iş kazası ve meslek hastalığı, tıbbi uygulama hatası, kişilik haklarının ihlali ve haksız tutuklama kaynaklı tazminat dosyalarında; delil toplanmasından sigorta kuruluşuna başvuruya, maluliyet ve kusur raporlarına itirazdan hesap bilirkişisi aşamasının takibine kadar sürecin bütün aşamalarında müvekkillerini temsil etmektedir. İletişim: 0 506 976 23 55 — Cevizli Mahallesi, Ulubey Sokak, No: 4A D: 46, Kartal/İstanbul.

Av. Burakhan Çalışkan
Av. Burakhan Çalışkan
AVUKAT · İSTANBUL BAROSU · ÇALIŞKAN HUKUK BÜROSU, KARTAL

Kaynaklar

  • 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.49-58, 66, 71-73)
  • 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.85, 90, 97, 98, 109, 111)
  • 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.3)
  • 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.141-144)
  • Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu — seddk.gov.tr

Hukuki Sorumluluk Reddi

Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.


ETİKETLER:
Ziyaretçi Yorumları

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

Whatsapp
Burakhan Çalışkan
Burakhan Çalışkan
Merhaba.
Size nasıl yardımcı olabiliriz?