Kısa cevap: Adalar dolandırıcılık avukatı; basit ve nitelikli dolandırıcılık iddialarında hem şikâyetçiyi hem şüpheliyi temsil eder, delil toplanmasını ve zararın tahsilini yürütür. Bu dosyalarda esasa girilmeden önce süre incelenir: kamu davası, beş yılı aşmayan hapis veya adlî para cezasını gerektiren suçlarda sekiz yıl, beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapsi gerektirenlerde on beş yıl geçmekle düşer (TCK m.66).
Ada dosyalarında olay ile şikâyet arasında çoğu zaman bir sezon geçer: yaz döneminde kurulan ilişkinin sonucu kış aylarında anlaşılır. Bu gecikme, dosyanın esasından önce zamanaşımı ve şikâyet süresi tartışmasını gündeme getirir. Süre bir kez dolduğunda, iddianın haklılığı sonucu değiştirmez.
Sayfanın ilk yarısında dolandırıcılık avukatının hangi dosyalara baktığını ve dosyanın hangi sırayla ilerlediğini anlatıyoruz. İkinci yarıda diğer ilçe sayfalarımızda işlemediğimiz bir başlığa giriyoruz: dava zamanaşımı, durma ve kesilme ile ceza zamanaşımı ve şikâyet süresi. Genel ceza dosyaları için ceza, zararın tahsili için icra sayfamıza bakabilirsiniz.
Dava ve ceza zamanaşımı resen uygulanır ve bundan şüpheli, sanık ve hükümlü vazgeçemez (TCK m.72/2); bu nedenle süre hesabı dosyanın ilk gününde yapılmalıdır. Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Adalar’da Dolandırıcılık Avukatı Hangi Dosyalara Bakar?
Kısa cevap: Basit ve nitelikli dolandırıcılık, yatırım vaadiyle para toplanması, sezonluk kiralama ilanları üzerinden yapılan fiiller; mağdur ve şüpheli tarafında temsil. Ayrıca zamanaşımı hesabı, kesilme ve durma ile şikâyet süresi.
Tablonun son satırları iddianın içeriğine değil zamanına ilişkindir. Bu satırlar çoğu zaman dosyanın kaderini iddianın gücünden daha erken belirler.
Dolandırıcılık Dosyası Hangi Sırayla İlerler?
Kısa cevap: Olayın kronolojik yazımı, kayıtların toplanması, şikâyet, soruşturma işlemleri, fiilin nitelendirilmesi, iddianame, kovuşturma ve son olarak zararın tahsili.
Adalar Adliyesi’nde Cumhuriyet başsavcılığı ile asliye ceza mahkemesi görev yapar; birimler için Adalar Adliyesi rehberimize bakabilirsiniz.
Dava Zamanaşımı Ne Kadardır?
Kısa cevap: Süre, uygulanacak maddenin ceza üst sınırına göre belirlenir ve sekiz yıldan otuz yıla kadar değişir. Hesapta nitelikli hâl ihtimali de dikkate alınır; süre, suçun türüne göre farklı bir günden işlemeye başlar.
Zamanaşımı Ne Zaman Durur, Ne Zaman Kesilir?
Kısa cevap: İzin, karar veya bekletici mesele varsa süre durur. İfade, tutuklama, iddianame ve mahkûmiyet ise süreyi keser ve süre baştan işler; ancak toplam uzama kanunî sürenin yarısını aşamaz.
Ceza Zamanaşımı ve Şikâyet Süresi
Kısa cevap: Kesinleşmiş ceza da süreye tabidir: beş yıla kadar hapis ve adlî para cezalarında on yıl. Şikâyete bağlı fiillerde ise altı aylık süre, failin ve fiilin öğrenildiği günden işler.
Dava ve Ceza Başka Hangi Hâllerde Düşer?
Kısa cevap: Sanığın ölümü kamu davasını düşürür, hükümlünün ölümü hapis ve infaz edilmemiş adlî para cezasını ortadan kaldırır. Genel af cezayı bütün neticeleriyle kaldırır; özel af ise hak yoksunluklarını sürdürür.
Süre bakımından dosyanın değerlendirilmesi
Gözaltı ve yakalama işlemlerine ilişkin kurallar için uyuşturucu sayfamızdaki bölümlere, zararın hukuk yoluyla giderilmesi için tazminat sayfamıza bakabilirsiniz.
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Dolandırıcılık suçunun temel hâline asliye ceza mahkemesi, kanunda sayılan nitelikli hâllerine ağır ceza mahkemesi bakar. Yetki bakımından kural, suçun işlendiği yer mahkemesidir; teşebbüste son hareketin yapıldığı, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği yer esas alınır. Adalar Adliyesi’nde Cumhuriyet başsavcılığı ile asliye ceza mahkemesi bulunduğundan soruşturma ve temel hâle ilişkin kovuşturma burada yürütülebilir; ağır ceza mahkemesinin görev alanına giren dosyalar Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.
Dosyanız Değerlendirilirken Nelere Bakılır?
İlk olarak tarih: fiilin gerçekleştiği gün belgeyle sabit mi.
İkincisi nitelendirme: uygulanacak maddenin üst sınırı ne.
Üçüncüsü kesme: ifade, iddianame veya mahkûmiyet tarihleri hangi günlere denk geliyor.
Dördüncüsü uzama: kesilmeyle uzayan süre yarım sınırını aşmış mı.
Beşincisi şikâyet: fiilin ve failin öğrenildiği gün altı ayı geçmiş mi.
Şikâyete bağlı suçlarda altı aylık süre, şikâyet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden başlar (TCK m.73/2). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Adalar dolandırıcılık avukatı hangi dosyalara bakar?
Basit ve nitelikli dolandırıcılık iddiaları, yatırım vaadiyle para toplanmasına ilişkin dosyalar, sezonluk kiralama ilanları üzerinden yapılan fiiller; hem şikâyetçi hem şüpheli tarafında temsil.
Dava zamanaşımı ne demektir?
Kanunda öngörülen süre geçtiğinde kamu davasının düşmesidir. Beş yılı aşmayan hapis veya adlî para cezasını gerektiren suçlarda süre sekiz yıl, beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapiste on beş yıldır (TCK m.66/1).
Zamanaşımı süresi neye göre belirlenir?
Sürelerin belirlenmesinde suçun kanunda yer alan cezasının yukarı sınırı göz önünde bulundurulur; seçimlik cezaları gerektiren suçlarda hapis cezası esas alınır (m.66/4).
Nitelikli hâller süreyi etkiler mi?
Evet. Dava zamanaşımı süresinin belirlenmesinde dosyadaki mevcut deliller itibarıyla suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâlleri de göz önünde bulundurulur (m.66/3).
Çocuklar bakımından süre farklı mı?
Fiili işlediği sırada on iki yaşını doldurup on beş yaşını doldurmamış olanlar hakkında sürelerin yarısının, on beş–on sekiz yaş arasındakiler hakkında üçte ikisinin geçmesiyle kamu davası düşer (m.66/2).
Zamanaşımı ne zaman işlemeye başlar?
Tamamlanmış suçlarda suçun işlendiği günden, teşebbüs hâlinde son hareketin yapıldığı günden, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği, zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden itibaren (m.66/6).
Zamanaşımı hangi hâllerde durur?
Soruşturma ve kovuşturmanın izin veya karar alınmasına ya da başka bir mercide çözülmesi gereken bir meselenin sonucuna bağlı olduğu hâllerde; ayrıca fail hakkında kaçaklık kararı varsa bu karar kaldırılıncaya kadar (m.67/1).
Zamanaşımını kesen işlemler nelerdir?
Şüpheli veya sanıklardan birinin savcı huzurunda ifadesinin alınması ya da sorguya çekilmesi, tutuklama kararı verilmesi, iddianame düzenlenmesi ve bir kısım sanık hakkında da olsa mahkûmiyet kararı verilmesi (m.67/2).
Kesilmeden sonra süre nasıl işler?
Zamanaşımı kesildiğinde süre yeniden işlemeye başlar; birden fazla kesme nedeni varsa son kesme nedeninin gerçekleştiği tarihten itibaren (m.67/3).
Kesilmeyle süre sınırsız uzar mı?
Hayır. Kesilme hâlinde zamanaşımı süresi, ilgili suça ilişkin olarak kanunda belirlenen sürenin en fazla yarısına kadar uzar (m.67/4).
Ceza zamanaşımı nedir?
Kesinleşmiş cezanın belirli sürelerin geçmesiyle infaz edilememesidir. Beş yıla kadar hapis ve adlî para cezalarında on yıl, beş yıldan fazla hapiste yirmi yıldır (m.68/1).
Ceza zamanaşımı ne zaman başlar?
Hükmün kesinleştiği veya infazın herhangi bir suretle kesintiye uğradığı günden itibaren işlemeye başlar ve kalan ceza miktarı esas alınarak süre hesaplanır (m.68/5).
Hak yoksunlukları ne kadar sürer?
Cezaya bağlı olan veya hükümde belirtilen hak yoksunluklarının süresi ceza zamanaşımı doluncaya kadar devam eder (m.69).
Müsadere kararı ne zamana kadar infaz edilir?
Müsadereye ilişkin hüküm, kesinleşmeden itibaren yirmi yıl geçtikten sonra infaz edilmez (m.70).
Ceza zamanaşımı kesilir mi?
Mahkûmiyet hükmünün infazı için yetkili merci tarafından hükümlüye yapılan tebligat veya bu maksatla yakalanması keser. Ayrıca üst sınırı iki yıldan fazla hapis gerektiren kasıtlı bir suç işlenmesi de keser (m.71).
Süreler nasıl hesaplanır?
Dava ve ceza zamanaşımı süreleri gün, ay ve yıl hesabıyla belirlenir. Bir gün yirmi dört saat, bir ay otuz gündür; yıl resmî takvime göre hesap edilir (m.72/1).
Zamanaşımından feragat edilebilir mi?
Hayır. Dava ve ceza zamanaşımı resen uygulanır ve bundan şüpheli, sanık ve hükümlü vazgeçemezler (m.72/2).
Şikâyet süresi ne kadardır?
Soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı suçlarda yetkili kimse altı ay içinde şikâyette bulunmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz (m.73/1).
Altı aylık süre ne zaman başlar?
Zamanaşımı süresini geçmemek koşuluyla, şikâyet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden başlar (m.73/2).
Birden fazla şikâyet hakkı sahibi varsa ne olur?
Şikâyet hakkı olan birkaç kişiden birisi altı aylık süreyi geçirirse bundan dolayı diğerlerinin hakları düşmez (m.73/3).
Şikâyetten vazgeçmenin sonucu nedir?
Kanunda aksi yazılı olmadıkça, suçtan zarar görenin vazgeçmesi davayı düşürür; hükmün kesinleşmesinden sonraki vazgeçme ise cezanın infazına engel olmaz (m.73/4).
Sanıklardan biri hakkındaki vazgeçme diğerlerini etkiler mi?
İştirak hâlinde suç işlemiş sanıklardan biri hakkındaki şikâyetten vazgeçme diğerlerini de kapsar (m.73/5).
Ceza davası düşerse tazminat hakkı da biter mi?
Hayır. Kamu davasının düşmesi, malların geri alınması ve uğranılan zararın tazmini için açılan şahsi hak davasını etkilemez (m.74/2).
Sanık ölürse dava ne olur?
Sanığın ölümü hâlinde kamu davasının düşürülmesine karar verilir. Ancak niteliği itibarıyla müsadereye tabi eşya ve maddî menfaatler hakkında davaya devam olunarak müsaderesine hükmolunabilir (TCK m.64/1).
Hükümlünün ölümü cezayı kaldırır mı?
Hükümlünün ölümü hapis ve henüz infaz edilmemiş adlî para cezalarını ortadan kaldırır; müsadereye ve yargılama giderlerine ilişkin olup ölümden önce kesinleşmiş hüküm infaz olunur (m.64/2).
Genel af ile özel af arasındaki fark nedir?
Genel af hâlinde kamu davası düşer ve cezalar bütün neticeleriyle ortadan kalkar (m.65/1). Özel af ile infaza son verilebilir veya süre kısaltılabilir, ancak hak yoksunlukları özel affa rağmen etkisini sürdürür (m.65/2-3).
Adalar’da dolandırıcılık dosyaları nerede görülür?
Soruşturma Adalar Cumhuriyet Başsavcılığında yürütülebilir. Dolandırıcılık suçunun temel hâline asliye ceza, nitelikli hâllerine ise ağır ceza mahkemesi bakar; ağır ceza dosyaları Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.
Yazar Hakkında
Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu levhasına kayıtlı olup Kartal’daki bürosunda dolandırıcılık dosyalarını yürütmektedir. Büyükada, Heybeliada, Burgazada ve Kınalıada’dan ulaşan işlerde; şikâyet dilekçesinin hazırlanmasından delillerin toplanmasına, fiilin nitelendirilmesine ilişkin savunmadan zararın tahsiline kadar hem şikâyetçi hem şüpheli taraflarını temsil etmektedir. İletişim: 0 506 976 23 55 — Cevizli Mahallesi, Ulubey Sokak, No: 4A D: 46, Kartal/İstanbul.
Kaynaklar
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.66-74 — dava ve ceza zamanaşımı, şikâyet)
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.157-158 — dolandırıcılık ve nitelikli hâlleri
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.64-65 — ölüm ve af hâlinde davanın ve cezanın düşmesi
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — mevzuat.gov.tr
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
