Kısa cevap: Beykoz boşanma avukatı, anlaşmalı ve çekişmeli boşanmadan nafaka, velayet ve mal rejimine kadar aile hukuku dosyalarını yürütür. Bu alanın en çok süre kaybedilen başlığı ise soybağıdır: babalık karinesi evliliğin sona ermesinden itibaren üç yüz gün boyunca işler ve reddi için kural olarak bir yıllık hak düşürücü süre vardır (TMK m.285, 289).
Aile hukuku dosyalarında boşanma çoğu zaman tek başına gelmez; arkasından nafaka, velayet, mal rejimi ve bazen de çocuğun kime bağlı olduğu sorusu gelir. Beykoz, Kavacık ve Çubuklu çevresinden gelen dosyalarda da soybağına ilişkin sorular, çoğu kez süre kaçtıktan sonra gündeme geliyor.
Bu sayfada önce boşanma ve aile hukuku avukatının hangi davalara baktığını ve bir dosyanın hangi adımlardan geçtiğini ele alıyoruz. Ardından diğer sayfalarımızda ayrıntılı işlenmeyen bir alana iniyoruz: soybağı — kurulması, reddi, tanımanın iptali ve babalık davası.
Koca; doğumu ve baba olmadığını öğrendiği tarihten, ana doğumdan, çocuk ise ergin olduğu tarihten başlayarak en geç bir yıl içinde dava açmak zorundadır (TMK m.289). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Boşanma ve Aile Hukuku Avukatı Hangi Davalara Bakar?
Kısa cevap: Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma, nafaka, velayet ve kişisel ilişki, mal rejimi tasfiyesi, ziynet ve eşya; ayrıca tanıma, babalık davası, soybağının reddi ve tanımanın iptali.
Listenin son bölümü, boşanma dosyalarının görünmeyen yüzüdür. Velayet ve nafaka tartışmaları çocukla kimin arasında soybağı bulunduğu sorusuna dayanır; bu bağ tartışmalıysa, diğer talepler de bu sonuca bağlı hâle gelir.
Aile Hukuku Dosyası Hangi Adımlarla Yürür?
Kısa cevap: Talebin belirlenmesi, kayıt incelemesi, süre denetimi, dava ve tedbir, dilekçeler ve ön inceleme, tahkikat, karar ve nüfusa işlenmesi.
Beykoz’da adliye bulunmadığından dosyalar Kartal’daki İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür. Taşınmaz ve miras boyutu bulunan dosyalar için gayrimenkul sayfamıza bakabilirsiniz.
Soybağı Nasıl Kurulur?
Kısa cevap: Ana ile doğumla; baba ile ana ile evlilik, tanıma veya hâkim hükmüyle. Babalık karinesi evlilik süresince ve sona ermesinden itibaren üç yüz gün işler. Başka bir erkeğe bağlı çocuk tanınamaz.
Soybağının Reddi: Kim, Nasıl, Ne Zaman?
Kısa cevap: 2024 değişikliğiyle koca, ana veya çocuk dava açabilir. Çocuk evlilik içinde ana rahmine düşmüşse ispat yükü davacıdadır; evlenmeden önce veya ayrı yaşarken düşmüşse ek kanıt gerekmez. Süre kural olarak bir yıldır.
Tablodaki iki satır 2024’te değişti: 7531 sayılı Kanun, soybağının reddi davasını açabilecekler arasına anayı ekledi ve kocanın dava açamayacağı hâllerde başvurabilecek kişileri baba olduğunu iddia eden kişi ile kocanın altsoyu, anası veya babası olarak yeniden düzenledi. Eski anlatıma dayanan kaynaklar bu noktada güncelliğini yitirmiştir.
Tanımanın İptali
Kısa cevap: Tanıyan yanılma, aldatma veya korkutma sebebiyle iptal isteyebilir; ana, çocuk, savcı, Hazine ve diğer ilgililer de dava açabilir. Süre bir yıl, her hâlde beş yıldır; çocuk için erginlikten itibaren bir yıl.
Babalık Davası ve Ananın Malî Hakları
Kısa cevap: Davayı ana ve çocuk açar; savcılığa ve Hazineye ihbar edilir. Karine, doğumdan önceki 300. ile 180. gün arası ilişkidir. Ana ayrıca doğum ve gebelik giderlerini isteyebilir — çocuk ölü doğmuş olsa bile.
Soybağı uyuşmazlığı hangi adımlardan geçer?
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Boşanma, nafaka, velayet ve soybağına ilişkin davalarda görevli mahkeme aile mahkemesidir. Boşanma ve ayrılıkta yetki, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir. Soybağı davalarında ise taraflardan birinin dava veya doğum sırasındaki yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir. Beykoz’da ayrı bir adliye bulunmadığından dosyalar İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.
Dosyanız Değerlendirilirken Nelere Bakılır?
İlk başlık tarihlerdir: doğum tarihi ile evlenme, ayrılık ve boşanma tarihleri karşılaştırılır.
İkincisi mevcut soybağıdır; çocuk halihazırda başka bir erkeğe bağlı mı, tanıma engeli var mı.
Üçüncüsü ispat yüküdür: çocuk evlilik içinde mi ana rahmine düşmüş, bu davacının yükünü değiştirir mi.
Dördüncüsü süredir; bir yıllık hak düşürücü süre işlemiş mi, gecikmeyi haklı kılan bir sebep var mı.
Beşincisi malî sonuçlardır: babalık davasıyla birlikte doğum ve gebelik giderleri talep edilecek mi.
Ana; doğum giderleri, doğumdan önceki ve sonraki altışar haftalık geçim giderleri ve gebelikle doğumun gerektirdiği diğer giderleri isteyebilir; çocuk ölü doğmuş olsa bile hâkim bunlara karar verebilir (TMK m.304). Dosyanızı değerlendirmek için Çalışkan Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Beykoz boşanma avukatı hangi davalara bakar?
Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma, nafaka, velayet ve kişisel ilişki, mal rejimi tasfiyesi, ziynet ve eşya iadesi ile soybağına ilişkin davalar başlıca alanlardır. Tanıma, babalık davası, soybağının reddi ve tanımanın iptali de bu kapsamdadır.
Aile hukuku dosyası hangi adımlarla yürür?
Talep belirlenir, nüfus kayıtları incelenir ve hak düşürücü süreler kontrol edilir. Dava açılır, gerekiyorsa tedbir istenir; dilekçeler ve ön incelemeden sonra tahkikat yapılır. Karar kesinleşince nüfus kayıtlarına işlenir.
Çocukla ana arasında soybağı nasıl kurulur?
Çocuk ile ana arasında soybağı doğumla kurulur (TMK m.282/1). Bunun için ayrıca bir işlem yapılması gerekmez.
Çocukla baba arasında soybağı nasıl kurulur?
Çocuk ile baba arasında soybağı; ana ile evlilik, tanıma veya hâkim hükmüyle kurulur. Soybağı ayrıca evlât edinme yoluyla da kurulabilir (m.282/2-3).
Babalık karinesi nedir?
Evlilik devam ederken veya evliliğin sona ermesinden başlayarak üç yüz gün içinde doğan çocuğun babası kocadır (m.285/1). Bu süre geçtikten sonra doğan çocuğun kocaya bağlanması, ananın evlilik sırasında gebe kaldığının ispatıyla mümkündür.
Boşandıktan sonra doğan çocuğun babası kim sayılır?
Evliliğin sona ermesinden başlayarak üç yüz gün içinde doğan çocukta babalık karinesi işler. Ana bu arada yeniden evlenmişse ikinci evlilikteki koca baba sayılır; bu karine çürütülürse ilk evlilikteki koca baba sayılır (m.290).
Soybağının reddi davasını kim açabilir?
7/11/2024 tarihli 7531 sayılı Kanunla değiştirilen hükme göre koca, ana veya çocuk soybağının reddi davasını açarak babalık karinesini çürütebilir. Dava, dava açma hakkına sahip diğer kişilere karşı açılır (m.286).
Soybağının reddinde ispat yükü kimde?
Çocuk evlilik içinde ana rahmine düşmüşse davacı, kocanın baba olmadığını ispat etmek zorundadır (m.287). Çocuk evlenmeden önce veya ayrı yaşama sırasında ana rahmine düşmüşse davacının başka bir kanıt getirmesi gerekmez (m.288).
Ayrı yaşarken doğan çocukta karine yine de işler mi?
Gebe kalma döneminde kocanın karısı ile cinsel ilişkide bulunduğu konusunda inandırıcı kanıtlar varsa, kocanın babalığına ilişkin karine geçerliliğini korur (m.288).
Soybağının reddi davasının süresi nedir?
Koca; doğumu ve baba olmadığını veya ananın gebe kaldığı sırada başka bir erkekle cinsel ilişkide bulunduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl içinde dava açmak zorundadır. Ana doğumdan, çocuk ergin olduğu tarihten başlayarak en geç bir yıl içinde açar (m.289).
Süreyi kaçırdım, yapılabilecek bir şey var mı?
Gecikme haklı bir sebebe dayanıyorsa, bir yıllık süre bu sebebin ortadan kalktığı tarihte işlemeye başlar (m.289). Bu nedenle gecikmenin sebebi ve ortadan kalkış tarihi belgelenmelidir.
Koca ölmüşse soybağının reddi davasını kim açar?
7531 sayılı Kanunla değiştirilen hükme göre; kocanın ölümü, gaipliği veya sürekli olarak ayırt etme gücünü kaybetmesi hâllerinde baba olduğunu iddia eden kişi, kocanın altsoyu, anası veya babası öğrenmelerinden başlayarak bir yıl içinde dava açabilir (m.291).
Çocuğa kayyım atanırsa süre ne zaman başlar?
Ergin olmayan çocuğa atanacak kayyım, atama kararının kendisine tebliğinden başlayarak bir yıl içinde soybağının reddi davasını açar (m.291).
Tanıma nasıl yapılır?
Tanıma; babanın nüfus memuruna veya mahkemeye yazılı başvurusu ya da resmî senette veya vasiyetnamesinde yapacağı beyanla olur. Tanıyan küçük veya kısıtlı ise veli ya da vasisinin de rızası gerekir (m.295).
Başka bir erkeğe bağlı çocuk tanınabilir mi?
Hayır. Başka bir erkek ile soybağı bulunan çocuk, bu bağ geçersiz kılınmadıkça tanınamaz (m.295).
Tanımanın iptali hangi hâllerde istenir?
Tanıyan; yanılma, aldatma veya korkutma sebebiyle tanımanın iptalini dava edebilir. İptal davası anaya ve çocuğa karşı açılır (m.297).
Tanımanın iptalini başka kimler isteyebilir?
Ana, çocuk ve çocuğun ölümü hâlinde altsoyu, Cumhuriyet savcısı, Hazine ve diğer ilgililer tanımanın iptalini dava edebilirler. Dava tanıyana, tanıyan ölmüşse mirasçılarına karşı açılır (m.298).
Tanımanın iptalinde süre nedir?
Tanıyanın dava hakkı, iptal sebebinin öğrenildiği veya korkunun etkisinin ortadan kalktığı tarihten başlayarak bir yıl ve her hâlde tanımanın üzerinden beş yıl geçmekle düşer. İlgililer için de benzer süreler öngörülmüştür (m.300).
Babalık davasını kim açabilir?
Çocuk ile baba arasındaki soybağının mahkemece belirlenmesini ana ve çocuk isteyebilirler. Dava babaya, baba ölmüşse mirasçılarına karşı açılır (m.301).
Babalık davası kime ihbar edilir?
Babalık davası Cumhuriyet savcısına ve Hazineye; dava ana tarafından açılmışsa kayyıma, kayyım tarafından açılmışsa anaya ihbar edilir (m.301).
Babalıkta karine nasıl işler?
Davalının, çocuğun doğumundan önceki üç yüzüncü gün ile yüz sekseninci gün arasında ana ile cinsel ilişkide bulunmuş olması babalığa karine sayılır. Bu sürenin dışında olsa bile fiilî gebe kalma döneminde ilişki tespit edilirse aynı karine geçerli olur (m.302).
Davalı karineyi nasıl çürütebilir?
Davalı, çocuğun babası olmasının olanaksızlığını veya bir üçüncü kişinin baba olma olasılığının kendisininkinden daha fazla olduğunu ispatlarsa karine geçerliliğini kaybeder (m.302).
Babalık davası ne zaman açılabilir?
Babalık davası, çocuğun doğumundan önce veya sonra açılabilir. Ananın dava hakkı doğumdan başlayarak bir yıl geçmekle düşer; çocuk ile başka bir erkek arasında soybağı varsa bu süre, ilişkinin ortadan kalktığı tarihte işlemeye başlar (m.303).
Ana hangi giderleri isteyebilir?
Ana; doğum giderleri, doğumdan önceki ve sonraki altışar haftalık geçim giderleri ile gebelik ve doğumun gerektirdiği diğer giderlerin karşılanmasını isteyebilir. Çocuk ölü doğmuş olsa bile hâkim bu giderlere karar verebilir (m.304).
Beykoz’daki aile davaları hangi mahkemede görülür?
Boşanma ve soybağına ilişkin davalar aile mahkemesinde görülür. Beykoz’da ayrı bir adliye bulunmadığından dosyalar İstanbul Anadolu Adliyesi’nde görülür.
Yazar Hakkında
Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu’na kayıtlı avukat olarak Kartal’daki bürosunda aile hukuku dosyalarını takip etmektedir. Beykoz, Kavacık, Çubuklu ve çevre mahallelerden gelen dosyalarda; anlaşmalı ve çekişmeli boşanmadan nafaka ve velayet taleplerine, soybağının reddi ve babalık davalarından tanımanın iptaline kadar müvekkillerini temsil etmektedir. İletişim: 0 506 976 23 55 — Cevizli Mahallesi, Ulubey Sokak, No: 4A D: 46, Kartal/İstanbul.
Kaynaklar
- 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu — mevzuat.gov.tr (m.282-304)
- 7/11/2024 tarihli 7531 sayılı Kanun m.9 ve m.11 — TMK m.286 ve m.291’de soybağının reddi davasını açabileceklerin yeniden düzenlenmesi
- 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
