Savcı Beraat Kararını İstinaf Ederse Ne Olur?

Kısa cevap: Savcı beraat kararına itiraz ederse, yani kararı istinaf ederse, beraat hükmü kesinleşmez ve dosya bölge adliye mahkemesine gider. Savcı bunu gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde yapmalıdır (CMK 273/1). Bölge adliye mahkemesi beraati onaylayabilir, bozabilir ya da duruşma açıp mahkûmiyet hükmü kurabilir; bu istinaf sanık aleyhine olduğundan CMK 283’teki aleyhe değiştirme yasağı uygulanmaz.

Önemli noktalar

  • Savcının beraat kararını istinaf etmesi, CMK 260/1 uyarınca kanunun ona tanıdığı bir haktır.
  • Süresinde yapılan istinaf beraat kararının kesinleşmesini engeller, kararı ortadan kaldırmaz.
  • Beraat eden sanık, savcının istinaf dilekçesine tebliğden itibaren iki hafta içinde cevap verebilir.
  • Bölge adliye mahkemesi beraati mahkûmiyete çevirecekse duruşma açmak zorundadır.
  • On yıla kadar hapis cezası gerektiren suçlarda beraatin istinafta onanması kesindir.

“Savcı beraat kararına itiraz ederse ne olur” sorusu, ilk derece mahkemesinde beraat eden ve ardından savcının istinaf dilekçesini tebliğ alan sanıkların en sık sorduğu sorudur. Aşağıda istinaf süresi, bölge adliye mahkemesinin kararları, aleyhe değiştirme yasağı, sanığın yapacakları ve temyiz yolu üç Yargıtay kararı üzerinden anlatılmaktadır.

Savcının istinaf dilekçesine cevap süresi iki haftadır

CMK 273/5 ve 277/1 uyarınca cevap, dilekçenin size tebliğinden itibaren iki hafta içinde verilebilir; bu süre geçtikten sonra dosya bölge adliye mahkemesine gönderilir.

Savcı beraat kararını istinaf edebilir mi?

Evet, Cumhuriyet savcısı beraat kararını istinaf edebilir. Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) 260/1, hâkim ve mahkeme kararlarına karşı kanun yollarını Cumhuriyet savcısı için de açık tutar. Beraat da CMK 223/1 uyarınca bir hükümdür; CMK 272/1 ilk derece mahkemelerinin hükümlerine karşı istinaf yoluna başvurulabileceğini söyler. Savcı, sanık lehine de kanun yoluna gidebilir (CMK 260/3).

Beraat kararı, fiilin suç olmadığı, sanıkça işlenmediği, kast veya taksirin bulunmadığı, hukuka uygunluk nedeninin bulunduğu ya da suçun işlendiğinin sabit olmadığı hâllerde verilen hükümdür (CMK 223/2). Savcının istinafı çoğunlukla “sabit olmama” gerekçesine yönelir ve delillerin yanlış değerlendirildiğini ileri sürer. Katılan sıfatını almış suçtan zarar gören de aynı karara karşı ayrıca istinaf yoluna gidebilir.

İstisna CMK 272/3-b’dedir: üst sınırı beş yüz günü geçmeyen adli para cezasını gerektiren suçlardan verilen beraat hükümleri istinaf edilemez.

▶VİDEOLU ANLATIMCeza Mütaalası Açıklayan Savcı Beraat Kararını İstinaf Etmek Zorunda mı?
Av. Burakhan ÇalışkanYouTube kanalı →Tüm videolar →

Savcının beraat kararına itiraz süresi ne kadar?

Savcının beraat kararına itiraz süresi, hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğ edildiği tarihten itibaren iki haftadır (CMK 273/1). Ağır ceza mahkemesi nezdindeki Cumhuriyet savcısı, yargı çevresindeki asliye ceza mahkemesinin kararını, kararın o yer Cumhuriyet başsavcılığına geliş tarihinden itibaren iki hafta içinde istinaf edebilir (CMK 273/3).

Eski düzenlemedeki yedi günlük süre 7499 sayılı Kanun ile iki haftaya çıkarıldı ve gerekçeli kararın tebliğine bağlandı. Süre geçtikten sonra yapılan başvuruyu hükmü veren mahkeme CMK 276/1 uyarınca reddeder.

Sanık istinaf nedenlerini yazmak zorunda değildir (CMK 273/4); savcı ise zorundadır:

“(5) Cumhuriyet savcısı, istinaf yoluna başvurma nedenlerini gerekçeleriyle birlikte yazılı isteminde açıkça gösterir. Bu istem ilgililere tebliğ edilir. İlgililer, tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde bu husustaki cevaplarını bildirebilirler.”

CMK m. 273/5

Savcı istinaf ederse beraat kararı kesinleşir mi?

Hayır, savcı süresi içinde istinaf ederse beraat kararı kesinleşmez. CMK 275/1’e göre süresinde yapılan istinaf başvurusu hükmün kesinleşmesini engeller. Beraat kararı bu sırada ortadan kalkmış sayılmaz; bölge adliye mahkemesi başka bir karar verene kadar yürürlükte kalır, ancak kesinleşme şerhi verilemez.

Kesinleşmemenin pratik sonucu, beraate dayanan tazminat başvurusu veya kesinleşmiş karar ibrazı gerektiren işlemlerin istinaf sonuçlanana kadar ertelenmesidir.

Savcının beraat kararına istinafı: iki haftalık süre, kesinleşmenin engellenmesi, istinafa cevap, duruşmalı inceleme, CMK 283 ve 286/2-g sınırı

Bölge adliye mahkemesi beraat kararını nasıl inceler?

Bölge adliye mahkemesi, savcının istinafı üzerine önce dosya üzerinde ön inceleme yapar; başvuru süresinde değilse veya karar istinafa tabi değilse istinafı reddeder (CMK 279/1-b). Ön incelemeyi geçen dosyada mahkeme CMK 280/1’deki seçeneklerden birini uygular.

Savcının istinafında bölge adliye mahkemesinin verebileceği kararlar
Karar (CMK 280) Beraat eden sanık için anlamı
280/1-a: İstinafın esastan reddi Beraat korunur; temyiz sınırına göre kesinleşir veya Yargıtay’a gider.
280/1-e ve f: Hükmün bozulması Dosya ilk derece mahkemesine döner, yargılama yeniden yapılır.
280/1-g: Davanın yeniden görülmesi Bölge adliye mahkemesi duruşma açar, sanık ve tanıklar çağrılabilir.
280/2: Duruşma sonunda yeni hüküm İlk derece hükmü kaldırılıp beraat veya mahkûmiyet kurulabilir.

CMK 280/1-a, ilk derece kararında usul veya esas bakımından hukuka aykırılık bulunmadığı ve ispat değerlendirmesinin yerinde olduğu hâlde istinafın esastan reddini öngörür. Savcının itirazı yerinde görülür ve delillerin yeniden değerlendirilmesi gerekirse yol CMK 280/1-g ve 280/2’dir: duruşma açılır, gerekli tanık ve bilirkişiler dinlenebilir (CMK 281/2), sonunda yeni hüküm kurulur. Bölge adliye mahkemesindeki duruşmanın işleyişi için istinafta duruşma açılır mı yazısına bakılabilir.

Beraat kararı istinafta duruşmasız mahkûmiyete çevrilebilir mi?

Kısa Cevap: Hayır, bölge adliye mahkemesi beraat kararını dosya üzerinden mahkûmiyete çeviremez. Delillerin yeniden değerlendirilmesini gerektiren bu sonuç için CMK 280/1-g uyarınca duruşma açılması, tarafların çağrılması ve hükmün CMK 280/2’ye göre kurulması gerekir. Duruşmasız kurulan mahkûmiyet, savunma hakkını kısıtladığı için CMK 289/1-h kapsamında bozma sebebidir.

Yargıtay 11. Ceza Dairesi kararından

Yargıtay 11. Ceza Dairesi’nin 16.09.2025 tarihli, 2021/42434 Esas, 2025/11596 Karar sayılı kararına konu dosyada ağır ceza mahkemesi sanığı resmi belgede sahtecilik suçundan CMK 223/2-e uyarınca beraat ettirmişti. Bölge adliye mahkemesi, Cumhuriyet savcısının istinafını kabul ederek duruşma açmadan beraati kaldırmış ve sanığı özel belgede sahtecilikten 1 yıl hapis cezasına mahkûm etmişti. Daire, CMK 280/1-g uyarınca duruşma açılıp taraflar çağrılarak hüküm kurulması gerektiğini, dosya üzerinden kurulan mahkûmiyetin savunma hakkını kısıtladığını belirterek kararı bozdu.

CMK 282/1-f de aynı yöndedir: bölge adliye mahkemesinde verilecek ceza ilk derece cezasından ağırsa sanığın her hâlde dinlenmesi gerekir. Beraat eden sanık için istinafta kurulacak her mahkûmiyet bu kapsama girer.

Savcının istinafında aleyhe değiştirme yasağı uygulanır mı?

Hayır, savcı sanık aleyhine istinaf ettiğinde aleyhe değiştirme yasağı uygulanmaz. CMK 283 bu korumayı yalnız istinafın sanık lehine yapıldığı hâle bağlar. Beraat kararına karşı savcının istinafı kural olarak mahkûmiyet istemine yöneldiği için bölge adliye mahkemesi, şartları varsa beraati kaldırıp ceza verebilir.

“(1) İstinaf yoluna yalnız sanık lehine başvurulmuşsa, yeniden verilen hüküm, önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz.”

CMK m. 283/1

Savcının istinafının lehe mi aleyhe mi olduğu her zaman dilekçeden anlaşılmayabilir; bu belirsizliği Yargıtay Ceza Genel Kurulu bir mahkûmiyet dosyasında çözdü.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu kararından

Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 23.10.2024 tarihli, 2022/386 Esas, 2024/323 Karar sayılı kararına konu dosyada savcı, uyuşturucu madde ticareti suçundan verilen mahkûmiyet hükümlerine karşı yalnızca gerekçesiz bir süre tutum dilekçesi vermiş, aleyhe gerekçeleri bölge adliye mahkemesinin incelemesinden sonra sunmuştu. Genel Kurul, savcının istinaf talebinin lehe mi aleyhe mi olduğunu süre tutum dilekçesinde ya da en geç inceleme ve karar tarihine kadar vereceği gerekçeli dilekçede açıkça belirtmesi gerektiğini, bu belirlenemezse mahkûmiyet hükmüne yönelik istinafın sanık lehine kabul edileceğini söyleyerek artırılan cezaları aleyhe değiştirme yasağına aykırı buldu. Karar, sürelerin yedi gün olduğu 7499 sayılı Kanun öncesi döneme ilişkindir.

Bu karar bir mahkûmiyet hükmüne ilişkindir; beraat kararına karşı savcı istinafına doğrudan uygulanıp uygulanmayacağı somut dosyada ayrıca değerlendirilir. Yine de beraat eden sanık açısından ilk kontrol, savcının istinaf dilekçesinin CMK 273/5’e uygun olarak gerekçe içerip içermediğidir.

Beraat eden sanık savcının istinafına karşı ne yapmalı?

Beraat eden sanık, savcının istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edildiğinde iki hafta içinde yazılı cevap verebilir (CMK 273/5, 277/1). Sanık cevabını zabıt kâtibine beyanla da verebilir ve bu beyan tutanağa geçirilir (CMK 277/2). Cevap süresi dolunca dosya bölge adliye mahkemesine gönderilir; duruşma açılırsa sanığın duruşmaya katılması ve beyanda bulunması önem taşır.

  1. 01
    Tebliği kontrol edin

    Savcının istinaf dilekçesinin size veya müdafiinize tebliğ tarihini not edin; iki haftalık cevap süresi bu tarihten başlar.

  2. 02
    Dilekçenin gerekçesini okuyun

    Savcının hangi delile ve hangi değerlendirmeye itiraz ettiğini belirleyin; CMK 273/5 gerekçeyi zorunlu tutar.

  3. 03
    Cevap dilekçesini verin

    İlk derece mahkemesinin beraat gerekçesini destekleyen delilleri ve tanık beyanlarını dosya içeriğiyle karşılaştırarak yazılı cevap verin.

  4. 04
    Bölge adliye aşamasını izleyin

    Dosyanın hangi daireye gittiğini ve duruşma açılıp açılmadığını takip edin.

  5. 05
    Duruşmaya katılın

    Duruşma açılırsa davetiyeye uyun; beraatin mahkûmiyete çevrilmesi gündeme geldiğinde savunmanızı doğrudan dairede yapma imkânı doğar.

SAVCININ İSTİNAFINA KARŞI SANIĞIN ADIMLARI

Örnek hesap: Savcının istinaf dilekçesi sanığa 3 Mart’ta tebliğ edildiyse cevap için son gün 17 Mart’tır; son gün resmî tatile denk gelirse süre izleyen ilk iş günü biter. Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda müdafi bulunmayan sanığa istemi aranmaksızın müdafi görevlendirilir (CMK 150/3); bu kapsam dışındaki dosyalarda sanık CMK 150/1 uyarınca müdafi görevlendirilmesini isteyebilir.

Mütalaa veren savcı beraat kararını istinaf etmek zorunda mı?

CMK, esas hakkında mahkûmiyet mütalaası veren savcıya beraat kararını istinaf etme zorunluluğu yüklemez. CMK 260/1 kanun yollarını savcı için “açık” sayar; bu bir yetki ve görev alanıdır, kanunda istinafı her beraatte zorunlu kılan bir hüküm yer almaz. Savcı, gerekçeli kararı inceledikten sonra istinafa gitmemeyi de seçebilir.

Mütalaanın mahkemeyi bağlamadığı ve mahkemenin savcının ceza istemine rağmen beraat verebileceği savcı ceza isterse mahkeme beraat verebilir mi yazısında ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Kimse süresinde başvurmazsa beraat kararı iki haftalık süre dolduğunda kesinleşir.

Bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz yolu açık mı?

Bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışındaki hükümleri temyiz edilebilir (CMK 286/1); temyiz süresi de gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki haftadır (CMK 291/1). Ancak CMK 286/2-g, on yıl veya daha az hapis ya da adli para cezası gerektiren suçlarda beraate ilişkin istinafın esastan reddi kararlarını temyiz dışında bırakır.

Yargıtay 3. Ceza Dairesi kararından

Yargıtay 3. Ceza Dairesi’nin 24.12.2025 tarihli, 2025/6948 Esas, 2025/29539 Karar sayılı kararında ilk derece mahkemesi sanığı kişiyi kamu görevi sebebiyle kasten öldürme, kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarından beraat ettirmiş, bölge adliye mahkemesi de istinafı esastan reddetmişti. Daire, görevi yaptırmamak için direnme suçu yönünden savcının temyizini CMK 286/2-g uyarınca kesinlik nedeniyle reddetti; üst sınırı on yılı aşan diğer suçlarda ise temyizi inceleyip beraatleri onadı.

Bölge adliye mahkemesi beraati kaldırıp ilk kez mahkûmiyet kurarsa durum farklıdır. CMK 286/2-d, ilk defa bölge adliye mahkemesince verilen mahkûmiyet kararlarını bu bendin istisnası olarak sayar; yukarıdaki 11. Ceza Dairesi kararında da bölge adliye mahkemesinin verdiği 1 yıl hapis cezası sanığın temyizi üzerine incelenmiştir. İstinaf ile temyizin genel farkları için istinaf ne demek ve temyizden farkı yazısına bakılabilir.

Uygulamada sık yapılan hatalar

Savcının beraat kararını istinaf ettiği dosyalarda sanıkların yaptığı hataların çoğu, ilk derece mahkemesindeki beraatin artık kesin olduğu varsayımından doğar. Oysa istinaf süresince karar kesinleşmemiştir; tebligat, cevap süresi ve bölge adliye mahkemesindeki duruşma, beraatin korunup korunmayacağını doğrudan etkiler.

  • Tebligatı önemsememek: Savcının istinaf dilekçesinin tebliği, iki haftalık cevap süresini başlatır; “nasılsa beraat ettim” düşüncesiyle bu süre kaçırılır.
  • Adres değişikliğini bildirmemek: Bölge adliye mahkemesinin davetiyesi eski adrese gider.
  • Duruşmayı önemsememek: CMK 280/1-g ile açılan duruşmada beraat yeniden tartışılır.
  • Temyiz süresini kaçırmak: Bölge adliye mahkemesi mahkûmiyet kurarsa iki haftalık temyiz süresi gerekçeli hükmün tebliğiyle başlar.

Sonuç ve Değerlendirme

Savcının beraat kararını istinaf etmesi beraati ortadan kaldırmaz, yalnız kesinleşmesini erteler ve dosyayı bölge adliye mahkemesinin denetimine açar. Bu aşamada aleyhe değiştirme yasağı sanığı korumaz; buna karşılık beraatin mahkûmiyete çevrilmesi duruşma açılmasına ve sanığın dinlenmesine bağlıdır. İki haftalık cevap süresi, duruşmaya katılım ve CMK 286/2’deki temyiz sınırları sonucu belirler. Konuyla ilgili diğer usul yazılarına makaleler dizininden ulaşılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Savcı beraat kararına itiraz ederse tekrar mahkemeye gider miyim?

Bölge adliye mahkemesi dosyayı duruşma açarak yeniden görmeye karar verirse sanığa davetiye gönderilir ve duruşmaya katılması beklenir. Beraat yerine ceza verilecekse CMK 282/1-f uyarınca sanığın dinlenmesi gerekir. Dosya yalnız evrak üzerinden incelenip istinaf esastan reddedilirse sanığın ayrıca mahkemeye gitmesi gerekmez.

Savcının istinafı beraat kararını ortadan kaldırır mı?

Hayır, kendiliğinden kaldırmaz. Süresinde yapılan istinaf yalnız kararın kesinleşmesini engeller (CMK 275/1); beraat hükmü bölge adliye mahkemesi aksine karar verene kadar yerinde durur. Bölge adliye mahkemesi başvuruyu esastan reddederse beraat korunur, ancak bu karar da temyiz sınırlarına göre kesinleşir.

Savcının istinaf dilekçesine cevap vermek zorunlu mu?

Hayır, cevap vermek bir haktır, zorunluluk değildir. CMK 273/5 ve 277/1, cevabın tebliğden itibaren iki hafta içinde verilebileceğini düzenler. Cevap verilmemesi tek başına aleyhe sonuç doğurmaz; ancak savunmanın savcının delil değerlendirmesine karşı görüşü bölge adliye mahkemesine yazılı olarak bu yolla ulaşır.

Beraat kararı istinafta bozulursa ne olur?

Bölge adliye mahkemesi CMK 280/1-e veya f uyarınca hükmü bozarsa dosya ilk derece mahkemesine ya da yargı çevresindeki başka bir ilk derece mahkemesine gönderilir ve yargılama yeniden yapılır. Yeni hükümde beraat de mahkûmiyet de çıkabilir; yeni karara karşı yeniden istinaf yolu açıktır.

Savcı süre tutum dilekçesi verip gerekçe yazmazsa ne olur?

CMK 273/5 savcıya istinaf nedenlerini gerekçeleriyle gösterme yükümlülüğü getirir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, lehe mi aleyhe mi olduğu inceleme tarihine kadar açıklanmayan savcı istinafını, mahkûmiyet hükmü söz konusuysa sanık lehine kabul etmiştir. Beraat kararlarında bu ilkenin nasıl uygulanacağı somut dosyaya göre değerlendirilir.

Bölge adliye mahkemesinin beraati onaylaması kesin mi?

Kanunda on yıl veya daha az hapis ya da adli para cezası öngörülen suçlarda beraate ilişkin istinafın esastan reddi kesindir (CMK 286/2-g); savcının temyiz istemi reddedilir. Üst sınırı on yılı aşan suçlarda ise bu karara karşı temyiz yolu açıktır ve dosya Yargıtay’a gider.

Beraat kararının kesinleştiğini nasıl anlarım?

Kesinleşme, kanun yolu süresinin başvurusuz geçmesiyle ya da kanun yolu incelemesinin son kararıyla gerçekleşir. UYAP Vatandaş Portalı’ndaki dosya durumu veya mahkeme kaleminden alınacak kesinleşme şerhli karar örneği bunu gösterir; bu şerh tazminat gibi sonraki başvurularda da istenir.

Beraat kararınız istinafa taşındıysa dosyanızı birlikte değerlendirelim

Yazıda anlatılanlar genel bilgilendirme amaçlıdır; savcının istinaf gerekçelerine karşı somut dosyanıza özgü bir değerlendirme için bize ulaşabilirsiniz.

Yazar Hakkında

Av. Burakhan Çalışkan, ceza hukuku alanında ilk derece yargılamasından istinaf ve temyiz aşamasına kadar müdafilik yapan bir avukattır. Savcının beraat kararlarına karşı başvurduğu istinaf yolunda bölge adliye mahkemesindeki duruşmalı inceleme, istinafa cevap dilekçesi, aleyhe değiştirme yasağının sınırları ve CMK 286 kapsamındaki temyiz edilebilirlik sorunlarını ele alan yazılar kaleme almaktadır. Çalışkan Hukuk Bürosu bünyesinde Kartal’da faaliyet göstermektedir.

Av. Burakhan Çalışkan
Av. Burakhan Çalışkan
AVUKAT · İSTANBUL BAROSU · ÇALIŞKAN HUKUK BÜROSU, KARTAL

Hukuki Sorumluluk Reddi

Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.

CMK tam metni (mevzuat.gov.tr)

Ziyaretçi Yorumları

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

Whatsapp
Burakhan Çalışkan
Burakhan Çalışkan
Merhaba.
Size nasıl yardımcı olabiliriz?