📌 Kısa Cevap: Kira tespit davasında cevap dilekçesi, dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki hafta içinde, davanın görüldüğü sulh hukuk mahkemesine verilir (HMK m.317/2). Cevaba cevap hakkı yoktur (m.317/3); bu yüzden yetki itirazı, arabuluculuk dava şartı, TBK m.344-345 savunmaları ve deliller tek dilekçede eksiksiz sunulmalıdır.
Ne işe yarar Kira bedelinin belirlenmesi davasında davalının savunmasını, ilk itirazlarını (yetki gibi), dava şartı noksanlığını ve delillerini mahkemeye bildirmesini sağlar.
Nereye verilir Davayı gören sulh hukuk mahkemesine; dosya numarası belirtilerek UYAP üzerinden veya kalem aracılığıyla.
Süre Dava dilekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta; çok zor veya imkânsızsa süre içinde başvurularak bir defaya mahsus en fazla 2 hafta ek süre istenebilir (HMK m.317/2).
Dayanak HMK m.4, 114-117, 126-133, 316-319; TBK m.343-345; 6325 sayılı Kanun m.18/A ve 18/B.
Kira bedelinin belirlenmesi davası, kira yılı sonu yaklaşırken ya da yenilenen dönemde uyuşmazlık çıktığında açılır; tebliğ edilen dava dilekçesiyle birlikte sınırlı bir süre işlemeye başlar. İki hafta içinde verilecek cevap dilekçesi yalnızca bir “karşı görüş” metni değildir: yetki itirazı gibi ilk itirazlar, arabuluculuk dava şartı noksanlığı, kira bedelinin hangi tarihten itibaren bağlayacağı ve TÜFE sınırı gibi savunmalar ile deliller bu dilekçede bütünlüklü biçimde sunulmak zorundadır. Bu yazıda kira tespit davasına cevap vermenin hukuki çerçevesini 2026 güncel mevzuata göre ele alıyor; davalı kiracı ve davalı kiraya veren için iki ayrı cevap dilekçesi şablonu paylaşıyoruz. Bilirkişi aşaması için kira davası bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi yazımıza, genel çerçeve için Kira Tespit ve Tahliye Davaları (2026) rehberimize bakabilirsiniz.
Cevap süresi tebliğle başlar; dava dilekçesini ve kira sözleşmenizi birlikte değerlendirelim.
Kira tespit davası nedir ve hangi hâllerde açılır?
Kira tespit davası, kira bedelinin hâkim tarafından belirlenmesini isteyen davadır. TBK m.345/1 uyarınca kira bedelinin belirlenmesine ilişkin dava her zaman açılabilir; ancak mahkemece belirlenecek bedelin yeni kira döneminin başlangıcından itibaren kiracıyı bağlaması için, davanın yeni dönemin başlangıcından en geç otuz gün önceki bir tarihte açılmış olması ya da kiraya veren tarafından bu süre içinde kira bedelinin artırılacağına ilişkin kiracıya yazılı bildirimde bulunulmuş olması ve davanın izleyen yeni kira dönemi sonuna kadar açılması gerekir (m.345/2). Sözleşmede yeni kira döneminde kira bedelinin artırılacağına ilişkin bir hüküm varsa, yeni kira döneminin sonuna kadar açılacak davada mahkemece belirlenecek bedel de yeni dönemin başlangıcından itibaren geçerli olur (m.345/3).
Bu hüküm, davalı için ilk savunma noktalarından birini oluşturur: davanın hangi tarihte açıldığı, kiraya verenin yazılı artış bildirimi yapıp yapmadığı ve bildirimin otuz günlük süre içinde olup olmadığı kontrol edilmelidir. Belirlenen bedelin hangi tarihten itibaren uygulanacağı, ödenecek fark miktarını doğrudan etkiler. Dava dilekçesinde bu tarihe ilişkin talep fahiş veya hatalı ise cevap dilekçesinde açıkça itiraz edilmelidir.
Hukuki dayanak: TBK m.343-345 ve geçici hükümler
TBK m.343, kira sözleşmelerinde kira bedelinin belirlenmesi dışında kiracı aleyhine değişiklik yapılamayacağını düzenler. TBK m.344/1, tarafların yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak kira bedeline ilişkin anlaşmalarının, bir önceki kira yılında tüketici fiyat endeksindeki oniki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçmemek koşuluyla geçerli olduğunu belirtir; bu kural bir yıldan daha uzun süreli kira sözleşmelerinde de uygulanır. Taraflarca anlaşma yapılmamışsa kira bedeli, aynı oranı geçmemek koşuluyla hâkim tarafından kiralananın durumu göz önüne alınarak hakkaniyete göre belirlenir (m.344/2). Beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen kira sözleşmelerinde ve bundan sonraki her beş yılın sonunda, yeni kira yılında uygulanacak bedel; TÜFE oniki aylık ortalama değişim oranı, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri göz önünde tutularak hâkim tarafından hakkaniyete uygun biçimde belirlenir (m.344/3). Yabancı para kayıtlı sözleşmelerde beş yıl geçmedikçe bedelde değişiklik yapılamaz; ancak TBK m.138 (aşırı ifa güçlüğü) hükmü saklıdır (m.344/4).
Konut kiraları bakımından TBK’ya sonradan eklenen geçici hükümler bulunmaktadır: geçici m.1, konut kiralarında maddenin yürürlüğe girdiği tarih ile 1/7/2023 arasında yenilenen dönemler için, geçici m.2 ise 2/7/2023 ile 1/7/2024 arasında yenilenen dönemler için bir önceki kira yılının yüzde yirmi beşini geçmeme sınırı getirmiştir; bu hükümler hâkim tarafından m.344/2 uyarınca verilecek kararlar bakımından da uygulanır. Bu geçici hükümlerin belirttikleri tarih aralıkları sona ermiştir; 2026 yılı için güncel kural TBK m.344’teki TÜFE oniki aylık ortalama sınırı ve beş yıllık hâlde hâkimin belirleme ölçütleridir. Geçmiş dönemlere ilişkin bir kira yılı tartışılıyorsa, ilgili geçici hükmün o döneme uygulanıp uygulanmadığı ayrıca kontrol edilmelidir. İşyeri kiraları bakımından 6217 sayılı Kanunun geçici m.2’sine göre kiracının tacir veya tüzel kişi olduğu işyeri kiralarında TBK m.344 dâhil bazı maddeler 1/7/2012 tarihinden itibaren 8 yıl süreyle uygulanmamıştır; bu süre dolmuştur ve geçmişe dönük bir uyuşmazlıkta bu süre içindeki dönemler farklı değerlendirilebilir.
Görevli ve yetkili mahkeme hangisidir?
HMK m.4/1-a uyarınca sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın, kiralanan taşınmazların 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalara bakar. Kira bedelinin tespiti davası bu kapsamda sulh hukuk mahkemesinin görevindedir. Sulh hukuk mahkemelerinin görevine giren dava ve işlerde basit yargılama usulü uygulanır (HMK m.316/1-a); bu usulde dava ve cevap dilekçesi verilir, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi verilemez (m.317).
Yetki bakımından genel kural davalının yerleşim yeri mahkemesidir (HMK m.6/1); sözleşmeden doğan davalar ayrıca sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir (m.10/1). Kira tespit davasında taşınmazın bulunduğu yer genellikle ifa yeri olarak değerlendirilmekle birlikte, bu konudaki değerlendirme somut dosyaya göre yapılır. Dava, bu seçenekler dışında bir mahkemede açılmışsa ve kesin yetki kuralı söz konusu değilse davalının yapacağı yetki itirazı, ilk itiraz olarak cevap dilekçesinde ileri sürülmelidir (m.116/1-a; m.117/1). Yetki itirazını ileri sürmeyen davalı, sonradan bu itirazı yapamaz.
Arabuluculuk dava şartı: davalı olarak neye dikkat edilmeli?
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/B/1-a, kiralanan taşınmazların 2004 sayılı Kanuna göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler hariç olmak üzere, kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olmasını dava şartı olarak düzenler. Madde, 7445 sayılı Kanunla eklenmiştir. Kira bedelinin belirlenmesi uyuşmazlığı kira ilişkisinden doğduğundan bu hükmün kapsamında değerlendirilir; dosyada uygulama farklılığı olup olmadığı mahkemeden teyit edilmelidir.
Dava şartı olarak arabuluculukta davacı, anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmamışsa mahkeme davacıya bir haftalık kesin süre verir; arabulucuya başvurulmadan dava açıldığı anlaşılırsa herhangi bir işlem yapılmaksızın dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilir (6325 m.18/A-2). Davalı olarak sizin görevleriniz şunlardır: dava dilekçesine arabuluculuk son tutanağının eklenip eklenmediğini kontrol etmek, tutanağın hangi taraflar ve hangi uyuşmazlık için düzenlendiğine bakmak, noksanlık varsa cevap dilekçesinde açıkça belirtmek. Kanun, taraflara dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürme imkânı tanır (HMK m.115/1); mahkeme de bunu kendiliğinden araştırır.
Arabuluculuk sürecine ilişkin diğer önemli bir hüküm şudur: taraflardan birinin geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle arabuluculuk faaliyetinin sona ermesi durumunda, toplantıya katılmayan taraf son tutanakta belirtilir ve bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur (6325 m.18/A-11). Bu yüzden arabulucu çağrısına uymak, cevap aşamasından önceki süreç için de önemlidir.
Cevap süresi: iki hafta ve ek süre
HMK m.317/2’ye göre cevap süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Süre hafta olarak belirlendiğinden HMK m.92/2 uyarınca, tebliğ gününe son hafta içindeki karşılık gelen günün tatil saatinde biter; sürenin son günü resmî tatile rastlarsa süre, tatili takip eden ilk iş günü çalışma saati sonunda dolar (m.93/1). Cevap dilekçesinin hazırlanmasının çok zor veya imkânsız olduğu hâllerde, yine bu süre zarfında mahkemeye başvuran davalıya, cevap süresinin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek süre verilebilir. Ek süre kendiliğinden doğmaz; gerekçeli talep süre içinde yapılmalıdır. Ek süre talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir.
Süresinde cevap dilekçesi vermeyen davalı, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılır (HMK m.128/1; basit yargılamada m.322/1). Bu sonuç davalıyı tamamen korumaz: ilk itirazlar cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorundadır ve aksi hâlde dinlenemez (m.117/1); cevap dilekçesinin verilmesinden sonra ilk itirazlar ileri sürülemez (m.131/1). Savunmanın genişletilmesi veya değiştirilmesi yasağı ise cevap dilekçesinin mahkemeye verilmesiyle başlar (m.319). Ayrıca basit yargılama usulünde cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi verilemediğinden (m.317/3), dilekçeniz son sözünüzdür.
Cevap dilekçesinde bulunması gereken unsurlar
HMK m.129/1, cevap dilekçesinde şu hususların bulunmasını ister: mahkemenin adı; davacı ile davalının adı, soyadı ve adresleri (davalı yurt dışında ise yurt içinde göstereceği bir adres); davalının T.C. kimlik numarası; varsa kanuni temsilcilerin ve davacı vekilinin adı, soyadı ve adresleri; savunmanın dayanağı olan bütün vakıaların sıra numarası altında açık özetleri; her bir vakıanın hangi delillerle ispat edileceği; dayanılan hukuki sebepler; açık bir şekilde talep sonucu; davalının veya vekilinin imzası. (a), (b), (c), (ç) ve (ğ) bentlerinin eksik olması hâlinde hâkim bir haftalık süre verir ve eksiklik bu sürede giderilmezse cevap dilekçesi verilmemiş sayılır (m.130/1).
Dilekçede dava dilekçesindeki talep ve vakıalara tek tek cevap vermek, inkâr edilen vakıaları açıkça belirtmek ve delilleri hangi vakıanın delili olduğunu belirterek göstermek gerekir (HMK m.318/1). Delilleri sonradan göstermek mümkün olsa da mahkemenin izni gereklidir (m.145/1). Bu nedenle kira sözleşmesi, ödeme kayıtları, önceki artış yazışmaları ve emsal belgeleri cevap dilekçesiyle birlikte sunulmalıdır.
Davalı kiracı için savunma başlıkları
Davalı kiraya veren için savunma başlıkları
Dava, kiracı tarafından açılmışsa (örneğin bedelin düşürülmesi veya belirlenmesi istemiyle) davalı kiraya verenin savunması farklı noktalara yoğunlaşır. Kiracının talebinin TBK m.344’teki ölçütlere uymadığı, emsal kira bedellerinin ve kiralananın durumunun talebi desteklemediği, davanın m.345’teki süre ve koşullara uygun açılmadığı, arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği ve yetki itirazı savunmanın temel unsurlarıdır. Kiraya veren, sözleşmede artışa ilişkin bir hüküm bulunuyorsa m.345/3 uyarınca bunu göstermelidir. Beş yıllık dönem sonunda dava konusu olan bedelde TÜFE oranı, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri birlikte gözetildiğinden (m.344/3), cevap dilekçesinde emsal sözleşmeler ve belgeleri de sunulmalıdır.
Karşı dava ve bilirkişi aşaması
Davalı, asıl davadaki talep ile takas veya mahsup ilişkisi ya da bağlantısı bulunan bir talebi karşı dava olarak ileri sürebilir; karşı dava cevap dilekçesiyle veya esasa cevap süresi içinde ayrı bir dilekçeyle açılır (HMK m.132-133). Süresinden sonra açılan karşı davada mahkeme davaların ayrılmasına karar verir. Kira tespit davasında karşı davanın uygun olup olmadığı dosyanın niteliğine göre değerlendirilmelidir; çoğu zaman savunma ve itirazlarla yetinmek yeterli olur.
Bu tür davalarda mahkemenin kiralananın durumunu ve emsal kira bedellerini belirlemek için bilirkişiye başvurması yaygındır (HMK m.266/1). Rapor tebliğ edildiğinde iki haftalık süre içinde eksiklik, belirsizlik veya yeni bilirkişi talebi yapılabilir (m.281/1); bunun ayrıntıları ve şablonu için bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi rehberimizde yer almaktadır. Mahkeme bilirkişi raporunu diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirdiğinden (m.282), cevap dilekçesindeki somut delil ve itirazlar raporun denetlenmesinde de dayanak olur.
Cevap dilekçesi adım adım nasıl hazırlanır?
- Tebliğ tarihini ve süreyi not edin. İki haftalık süre ve olası ek süre talebi için tarihleri takvime işleyin (HMK m.317/2, m.92-93).
- Dava dilekçesini bentlere ayırın. Her vakıa ve talep için “kabul / kısmen kabul / inkâr” notu alın.
- Dava şartlarını ve ilk itirazları tarayın. Arabuluculuk son tutanağı, yetki, taraf ehliyeti ve vekâletname kontrol edilir (HMK m.114-117).
- TBK m.344-345 hesabını yapın. Önceki kira yılına ait TÜFE oniki aylık ortalama oranını, artış bildirimini ve dava tarihini karşılaştırın.
- Delillerinizi derleyin. Kira sözleşmesi, ödeme dekontları, yazışmalar, emsal belgeleri, taşınmazın durumuna ilişkin fotoğraf ve raporlar toplanır.
- Dilekçeyi yazın, UYAP’tan sunun. Dilekçeyi süre içinde verin ve kayıt tarihini içeren çıktıyı saklayın; cevaba cevap hakkı olmadığından eksik bırakmayın.
Cevap dilekçesi şablonu 1: Davalı kiracı
Şablon, kira bedelinin tespiti istemiyle açılan davada davalı kiracı adına kurgulanmıştır. Köşeli parantezli alanları kendi dosyanıza göre doldurun; dosyada bulunmayan tarih, oran veya belge bilgisi yazmayın. Şablon genel bir örnektir ve somut olaya uyarlanmalıdır.
[…] SULH HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: [Esas numarası]
DAVALI (KİRACI): [Ad-soyad / unvan], [T.C. kimlik / vergi numarası], [adres]
VEKİLİ: Av. [Ad-soyad], [adres]
DAVACI (KİRAYA VEREN): [Ad-soyad / unvan], [adres]
KONU: Kira bedelinin tespiti davasına karşı cevaplarımızın sunulmasıdır.
I. ÖN İTİRAZLAR
1. Dava şartı yokluğu: Kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (6325 s.K. m.18/B/1-a). Dava dilekçesine [arabuluculuk son tutanağı eklenmemiştir / son tutanak dava konusu uyuşmazlığı kapsamamaktadır]. Bu nedenle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi gerekir.
2. Yetki itirazı: Davalı olarak yerleşim yerim […] olup bu mahkeme yetkili değildir. HMK m.116/1-a uyarınca yetki itirazında bulunuyor, yetkili mahkemenin […] Sulh Hukuk Mahkemesi olduğunu bildiriyoruz.
II. ESASA İLİŞKİN SAVUNMALAR
1. Dava dilekçesinde ileri sürülen tüm vakıalar, aşağıda açıkça kabul edilenler dışında inkâr edilmiştir.
2. Taraflar arasında [kira başlangıç tarihi] tarihli kira sözleşmesi bulunmakta olup [taşınmazın nitelikleri] kiralanmıştır. Mevcut kira bedeli […] olup ödemeler [düzenli olarak yapılmaktadır].
3. Davacı tarafından talep edilen artış, TBK m.344/1-2’de belirtilen, bir önceki kira yılında tüketici fiyat endeksindeki oniki aylık ortalamalara göre değişim oranını aşmaktadır. [Beş yıllık dönem hükmü uygulanıyorsa: Sözleşme beş yıllık dönemi aşmadığından TBK m.344/3 hükmü uygulanamaz.]
4. Talep edilen bedelin hangi tarihten itibaren uygulanacağı bakımından TBK m.345 şartları [oluşmamıştır]. Davacı, yeni dönemin başlangıcından en az otuz gün önce [dava açmamış / yazılı artış bildirimi yapmamıştır].
5. Kiralananın durumu: Taşınmazda [somut eksiklikler / ayıplar] bulunmaktadır. TBK m.344/2-3 uyarınca kiralananın durumu bedel belirlemede gözetilmelidir. Bu eksiklikler nedeniyle ayrıca TBK m.305-307’den doğan haklarımız saklıdır.
6. Yukarıdaki hususların tespiti için gerekirse alanında uzman bilirkişi marifetiyle inceleme yapılmasını ve keşif icrasını talep ederiz.
HUKUKİ SEBEPLER: HMK m.114-117, 126-133, 316-319; TBK m.343-345; 6325 s.K. m.18/A-18/B ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: Kira sözleşmesi, ödeme dekontları, taraflar arası yazışmalar, emsal belgeleri, bilirkişi incelemesi, keşif, her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle öncelikle davanın usulden reddine; aksi hâlde yetki itirazımızın kabulüne; esas yönünden davanın reddine ya da TBK m.344 sınırları içinde uygun bedelin belirlenmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
[Tarih] Davalı Vekili Av. [Ad-soyad] [İmza]
EKLER: 1) Vekâletname 2) Kira sözleşmesi 3) Ödeme dekontları 4) Emsal ve diğer deliller
Cevap dilekçesi şablonu 2: Davalı kiraya veren
İkinci şablon, kiracının kira bedelinin belirlenmesini veya düşürülmesini talep ettiği davada davalı kiraya veren adına hazırlanmıştır.
[…] SULH HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: [Esas numarası]
DAVALI (KİRAYA VEREN): [Ad-soyad / unvan], [T.C. kimlik / vergi numarası], [adres]
VEKİLİ: Av. [Ad-soyad], [adres]
DAVACI (KİRACI): [Ad-soyad / unvan], [adres]
KONU: Kira bedelinin tespiti davasına karşı cevaplarımızın sunulmasıdır.
I. ÖN İTİRAZLAR
1. Dava şartı yokluğu: [Arabuluculuk son tutanağı dava dilekçesine eklenmemiştir / tutanak uyuşmazlığı kapsamamaktadır] (6325 s.K. m.18/B/1-a, m.18/A-2).
2. Yetki itirazı: [Gerekçe ve yetkili mahkeme] (HMK m.116/1-a).
II. ESASA İLİŞKİN SAVUNMALAR
1. Dava dilekçesindeki vakıalar, açıkça kabul edilenler dışında inkâr edilmiştir.
2. Taraflar arasındaki kira sözleşmesi [tarih] tarihlidir; dava konusu taşınmaz [özellikler]. Sözleşmede [yeni dönemde artışa ilişkin hüküm bulunmaktadır / bulunmamaktadır].
3. Davacının talebi TBK m.344’teki ölçütlerle bağdaşmamaktadır. [Beş yıllık dönem söz konusu ise: TBK m.344/3 uyarınca bedel, TÜFE oniki aylık ortalama değişim oranı, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri gözetilerek belirlenir. Emsal belgelerimiz ekte sunulmuştur.]
4. TBK m.345 bakımından davanın [yeni kira döneminin başlangıcına göre] süre ve koşullara uygun olarak açılmadığı, bu nedenle belirlenecek bedelin uygulanma tarihi konusunda [itirazlarımız] bulunmaktadır.
5. Kiralananın niteliklerine ilişkin [somut hususlar] dosyada yer almakta olup bunların tespiti için bilirkişi incelemesi talep ederiz.
HUKUKİ SEBEPLER: HMK m.114-117, 126-133, 316-319; TBK m.343-345; 6325 s.K. m.18/A-18/B ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: Kira sözleşmesi, artış bildirimleri, emsal sözleşmeleri, tapu ve iskân kayıtları, bilirkişi incelemesi, her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM: Davanın usulden reddine, aksi hâlde esas yönünden reddine veya TBK m.344 kapsamında hakkaniyete uygun bedelin belirlenmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
[Tarih] Davalı Vekili Av. [Ad-soyad] [İmza]
Cevap dilekçesine eklenecek belgeler
Sık yapılan hatalar
- Cevap süresini dava tarihinden hesaplamak. Süre tebliğden itibaren iki haftadır; tebliğ tarihi UYAP veya tebligat evrakından kontrol edilmelidir.
- Yetki itirazını cevap dilekçesinin dışında yapmak. İlk itirazlar cevap dilekçesinde yapılmazsa dinlenmez (HMK m.117/1).
- Arabuluculuk son tutanağını incelememek. Dava şartı noksanlığı usulden ret sonucu doğurabilir; ancak her zaman mahkeme tarafından aranacağı varsayılmamalı, davalı olarak açıkça belirtilmelidir.
- Cevaba cevap hakkını varsaymak. Basit yargılamada cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi yoktur (HMK m.317/3).
- TBK m.345’teki otuz günlük süreyi göz ardı etmek. Bedelin hangi tarihten itibaren geçerli olacağı bu şarta bağlıdır.
- Geçici maddelerin süresi bitmiş sınırlarını güncel sanmak. Yüzde yirmi beş sınırı belirli tarih aralığındaki yenilenen dönemler içindi; güncel dönem için TBK m.344’teki ölçütlere bakılmalıdır.
- Delilleri dilekçeyle birlikte bildirmemek. Deliller dilekçelerle birlikte bildirilmelidir (HMK m.318/1); sonradan gösterme mahkemenin iznine bağlıdır (m.145).
Cevap dilekçesinden sonra süreç nasıl işler?
Kira tespit davasında cevap sonrası aşamalar
Sonuç ve değerlendirme
Kira tespit davasına cevap, kısa bir süre içinde ve tek seferde verilmesi gereken bir dilekçedir. Sulh hukuk mahkemesinde basit yargılama usulü uygulandığından cevap süresi tebliğden itibaren iki haftadır, ek süre en fazla iki hafta olabilir ve cevaba cevap hakkı yoktur (HMK m.316-317). Yetki itirazı gibi ilk itirazlar ve arabuluculuk dava şartı noksanlığı cevap dilekçesinde ileri sürülmelidir; esas bakımından ise TBK m.344 ve 345’teki TÜFE sınırı, kiralananın durumu, emsal kira bedelleri, beş yıllık dönem ve uygulanma tarihi savunmanın omurgasını oluşturur. Konut kirasına ilişkin yüzde yirmi beş sınırı getiren geçici hükümlerin süresi sona erdiğinden 2026 için güncel çerçeve TBK m.344’tür. Tebliğ edilen davada süreyi takvime işleyip dava dilekçesindeki talebi bu çerçeveyle karşılaştırarak başlamanızı öneririz.
İlgili yazılarımız
Kira Davası Bilirkişi Raporuna İtiraz Dilekçesi · Kira Tespit ve Tahliye Davaları (2026) · Tahliye Talepli Kira Takibine İtiraz Dilekçesi · İhtiyaç Nedeniyle Tahliye Cevap Dilekçesi · Kiracıya İhtar Çekmek · Kartal Kira Uyuşmazlığı Avukatı
Kira tespit davasına cevap dilekçesi kaç gün içinde verilir?
Kira davaları sulh hukuk mahkemesinin görevine girdiği ve basit yargılama usulüne tabi olduğu için cevap süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır (HMK m.317/2; m.316/1-a). Cevap dilekçesinin bu süre içinde hazırlanmasının çok zor veya imkânsız olduğu durumlarda, yine bu süre zarfında mahkemeye başvuran davalıya, cevap süresinin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek süre verilebilir.
Süresinde cevap vermezsem davayı kabul etmiş sayılır mıyım?
Hayır. HMK m.128/1 uyarınca süresi içinde cevap dilekçesi vermemiş olan davalı, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılır. Basit yargılama usulünde hüküm bulunmayan hâllerde yazılı yargılama usulü hükümleri uygulandığından (m.322/1) bu kural burada da geçerlidir. Ancak süresinde verilmeyen cevap dilekçesiyle ilk itirazlar ve savunma sebepleri ileri sürülmemiş olur; bu yüzden süreyi kaçırmamak önemlidir.
Cevap dilekçesinden sonra tekrar dilekçe verebilir miyim?
Basit yargılama usulünde taraflar cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremezler (HMK m.317/3). Bu nedenle cevap dilekçesinde savunmaların, delillerin ve itirazların tamamının eksiksiz ileri sürülmesi gerekir. Savunmanın genişletilmesi veya değiştirilmesi yasağı da cevap dilekçesinin mahkemeye verilmesiyle başlar (m.319).
Arabulucuya başvurulmadan açılan kira tespit davası ne olur?
6325 sayılı Kanunun 18/B maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, 2004 sayılı Kanuna göre ilamsız icra yoluyla tahliyeye ilişkin hükümler hariç olmak üzere kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olmasını dava şartı olarak düzenler. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilir (m.18/A-2). Davalı olarak bu noksanlığı cevap dilekçesinde ileri sürmeniz yerindedir; çünkü taraflar dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilir (HMK m.115/1).
Yetki itirazı ne zaman yapılmalıdır?
Kira tespit davalarında kesin yetki kuralı bulunmadığı hâllerde yetki itirazı ilk itirazlardandır ve cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorundadır; aksi hâlde dinlenemez (HMK m.116/1-a, 117/1). Cevap dilekçesi verildikten sonra, cevap süresi dolmamış olsa bile ilk itirazlar ileri sürülemez (m.131/1). Genel yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri mahkemesidir (m.6); sözleşmeden doğan davalar ifa yeri mahkemesinde de açılabilir (m.10).
Kira artışına ilişkin hangi oran kiracıyı bağlar?
TBK m.344/1’e göre yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak bedele ilişkin anlaşma, bir önceki kira yılında tüketici fiyat endeksindeki oniki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçmemek koşuluyla geçerlidir. Anlaşma yoksa hâkim, aynı oranı geçmemek koşuluyla kiralananın durumunu göz önünde tutarak hakkaniyete göre belirler (m.344/2). Beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen sözleşmelerde ise farklı ölçütler uygulanır (m.344/3). Konut kiralarında geçici 25 yüzde sınırı getiren TBK geçici m.1 ve m.2 hükümleri, metinde belirtilen 1/7/2024 tarihi itibarıyla sona ermiştir.
Davalı olarak karşı dava açabilir miyim?
Karşı dava açılabilmesi için asıl davanın açılmış ve hâlen görülüyor olması ve karşı davadaki talep ile asıl davadaki talep arasında takas veya mahsup ilişkisinin yahut bağlantının bulunması şarttır (HMK m.132/1). Karşı dava, cevap dilekçesiyle veya esasa cevap süresi içinde ayrı bir dilekçe verilmek suretiyle açılır (m.133/1). Karşı davaya karşı dava açılamaz (m.132/3). Kira tespit davasında bu yolun uygun olup olmadığı dosyaya göre değerlendirilmelidir.
Mahkeme kararına karşı hangi kanun yoluna gidilir?
İlk derece mahkemesinin nihai kararlarına karşı istinaf yoluna başvurulabilir (HMK m.341/1-a); istinaf süresi ilamın usulen taraflardan her birine tebliğiyle işlemeye başlayan iki haftadır (m.345/1). Miktar veya değeri kanunda belirtilen sınırı geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir (m.341/2); bu sınır her yıl güncellendiğinden dava tarihindeki güncel parasal sınıra bakılmalıdır.
Cevap süresi iki haftadır; dava dilekçesini ve sözleşmenizi birlikte inceleyelim.
Yazar Hakkında
Av. Burakhan Çalışkan, İstanbul Barosu’na kayıtlı olup Kartal’daki bürosunda hukuk ve ceza davalarında müvekkillerine hukuki destek vermektedir. Bu yazı, güncel mevzuat metinleri dikkate alınarak hazırlanmıştır; örnek dilekçeler genel şablondur ve somut olaya göre uyarlanmalıdır.
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
