Kısa cevap: Gizli ses kaydı almak her durumda suç değildir; sonucu, kimin hangi konuşmayı kaydettiği belirler. Tarafı olmadığınız bir konuşmayı gizlice dinlemek veya kaydetmek TCK m. 133/1 uyarınca 2 ila 5 yıl hapis, en az üç kişilik bir sohbete katılıp diğerlerinin rızası olmadan kaydetmek TCK m. 133/2 uyarınca 6 ay ila 2 yıl hapis veya adli para cezası, kaydı hukuka aykırı yaymak ise TCK m. 133/3 uyarınca 2 ila 5 yıl hapis ve 4.000 güne kadar adli para cezası gerektirir. Ani gelişen hakaret, tehdit veya şantaj anında başka delil imkânı yokken alınan kayıt ise Yargıtay’a göre hukuka uygundur ve delil olarak kullanılabilir.
- İki kişilik yüz yüze konuşmayı taraflardan birinin kaydetmesi TCK m. 133 suçu değildir; içerik mahremse TCK m. 134 gündeme gelir.
- Telefon görüşmeleri TCK m. 132 kapsamında değerlendirilir.
- Kaydı alan kişi suç işlememiş olsa bile kaydı hukuka aykırı biçimde yaymak ayrı bir suçtur.
- Sırf delil üretmek için planlanan kayıt yasak delil sayılabilir.
- Bu suçlar şikâyete bağlıdır; şikâyet süresi öğrenmeden itibaren 6 aydır ve dosya uzlaştırmaya gönderilir.
“Ses kaydı almak suç mu?” sorusu çoğu zaman bir tartışmanın, toplantının veya aile içi bir konuşmanın ardından sorulur. Bu yazıda TCK m. 133’teki üç suçu, telefon görüşmesinin farkını, izinsiz ses kaydının delil değerini ve şikâyet sürecini Yargıtay kararlarıyla anlatıyoruz.
Kaydı kimseye göndermeden önce hangi suç tipine girebileceğini ve delil olarak sunulup sunulamayacağını netleştirmek gerekir. Şikâyet süresi de öğrenmeden itibaren 6 aydır. Değerlendirme için bize ulaşabilirsiniz.
Gizli ses kaydı almak suç mu?
Gizli ses kaydı almak, TCK m. 133 kapsamında ancak belirli şartlarda suçtur: konuşmanın aleni olmaması, kaydın ilgililerin rızası olmadan yapılması ve failin kanunun öngördüğü konumda bulunması gerekir. Kişiler arasındaki konuşmaların dinlenmesi ve kayda alınması suçu, aleni olmayan sözlü açıklamaların gizliliğini koruyan ve şikâyete bağlı olan bir suçtur.
Dayanak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 133’tür. Maddenin birinci fıkrası şöyledir: “Kişiler arasındaki aleni olmayan konuşmaları, taraflardan herhangi birinin rızası olmaksızın bir aletle dinleyen veya bunları bir ses alma cihazı ile kaydeden kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.” Madde gerekçesine göre konuşmanın yapıldığı yer belirleyici değildir; parkta ancak özel çabayla duyulabilecek bir konuşma da aleni değildir.
TCK 133’te hangi ses kaydı fiilleri suçtur?
TCK m. 133, birbirinden bağımsız üç suç tipi içerir: başkalarının konuşmasını dinleme veya kaydetme (133/1), katılınan söyleşiyi kaydetme (133/2) ve kaydedilen konuşmayı hukuka aykırı ifşa etme (133/3). Yargıtay Ceza Genel Kurulu, her fıkranın failinin ve konusunun farklı olduğunu açıkça belirlemiştir; bu nedenle önce hangi fıkranın söz konusu olduğu tespit edilmelidir.
Suç kamu görevlisi tarafından yetkisi kötüye kullanılarak veya meslek kolaylığından yararlanılarak işlenirse TCK m. 137 uyarınca ceza yarı oranında artırılır.

İki kişi arasındaki konuşmayı gizlice kaydetmek suç mu?
İki kişi arasındaki yüz yüze konuşmayı taraflardan birinin gizlice kaydetmesi, TCK m. 133/1 veya 133/2 suçunu oluşturmaz. Yargıtay Ceza Genel Kurulu’na göre 133/1’in faili yalnızca konuşmanın tarafı olmayan kişi, 133/2’nin konusu ise en az üç kişilik söyleşidir. Kayıt özel hayata ilişkin bilgiler içeriyorsa fiil TCK m. 134 kapsamında suç olabilir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 15.03.2023 tarihli, 2018/243 Esas, 2023/160 Karar sayılı kararında, sanığın isteği üzerine eltisi katılanla evde yaptığı konuşmayı kaydetmiş, sanık da kaydı başka bir davaya delil olarak sunmuştu. Kurul, iki kişilik konuşmanın taraflardan birince kaydedilmesinin 133. madde bakımından “tipik bir fiil” olmadığını, söyleşi için “en az üç kişinin bir arada bulunması” gerektiğini belirtti. Ancak kayıt katılanın özel hayatına ilişkin olduğundan eylemi TCK m. 134’teki suça azmettirme olarak nitelendirip hükmü bozdu. Olay 2012 değişikliğinden önce gerçekleşmiştir; maddenin yapısına ilişkin tespitler bugün de geçerlidir.
İki kişilik sohbette risk içeriğe bağlıdır: iş veya para konuşması ile sağlık, cinsel hayat ya da aile ilişkileri gibi mahrem konular aynı değerlendirilmez. TCK m. 134’ün ayrıntıları için özel hayatın gizliliğini ihlal suçu ve cezası yazımıza bakabilirsiniz.
Telefon görüşmesini kaydetmek suç mu?
Telefon görüşmesini kaydetmek TCK m. 133 kapsamında değerlendirilmez, çünkü Yargıtay Ceza Genel Kurulu’na göre telefonla, internetten sesli veya görüntülü yapılan konuşmalar “konuşma değil, haberleşme”dir ve TCK m. 132’deki haberleşmenin gizliliğini ihlal suçu kapsamına girer. Görüşmenin tarafı olmayan birinin hattı dinlemesi veya kaydetmesi bu madde kapsamında suçtur.
Görüşmenin tarafı için en açık risk ifşadır. TCK m. 132/3, kendisiyle yapılan haberleşmenin içeriğini diğer tarafın rızası olmadan hukuka aykırı olarak alenen ifşa eden kişiyi 1 ila 3 yıl hapisle cezalandırır. Kaydı sosyal medyada veya WhatsApp gruplarında paylaşmak bu riski doğurur. Bağlantılı bir konu olarak eşin telefonunu gizlice karıştırmanın suç olup olmadığı yazımıza da bakabilirsiniz.
Ses kaydını paylaşmak veya yaymak suç mu?
Ses kaydını paylaşmak, kayıt kişiler arasındaki aleni olmayan bir konuşmaya aitse ve paylaşım hukuka aykırıysa TCK m. 133/3 uyarınca 2 ila 5 yıl hapis ve 4.000 güne kadar adli para cezası gerektiren ayrı bir suçtur. Kaydın hukuka uygun alınmış olması, onu yayma serbestliği vermez; suç için ifşanın hukuka aykırı olması yeterlidir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 2023/160 Karar sayılı kararına göre 2012 değişikliğinden sonra 133/3’ün konusu, birinci ve ikinci fıkradaki suçlarla elde edilen kayıtlarla sınırlı değildir; önemli olan, veriyi elinde bulunduran kişinin onu hukuka aykırı biçimde açığa çıkarmasıdır. Özel hayata ilişkin seslerin ifşası ise ayrıca TCK m. 134/2 kapsamında 2 ila 5 yıl hapis gerektirir.
Ses kaydı almanın cezası ne kadar?
Kısa Cevap: Ses kaydı almanın cezası fiile göre değişir. Başkalarının konuşmasını dinlemek veya kaydetmek 2-5 yıl hapis, katılınan en az üç kişilik söyleşiyi kaydetmek 6 ay-2 yıl hapis veya adli para cezası, kaydı hukuka aykırı ifşa etmek 2-5 yıl hapis ve 4.000 güne kadar adli para cezasıdır. Kamu görevlisi veya meslek kolaylığı hâlinde ceza yarı oranında artar.
Örnek: sabıkasız bir kişi katıldığı dört kişilik bir toplantıyı gizlice kaydetmiş olsun. TCK m. 133/2 seçimlik yaptırım öngördüğü için hâkim doğrudan adli para cezasına hükmedebilir. Hapis seçilir ve temel ceza 6 ay belirlenirse, TCK m. 62’deki takdiri indirimle (altıda birine kadar) 5 aya iner. Kişi toplantıya katılmadan odaya kayıt cihazı bırakmış olsaydı fiil 133/1’e girer; alt sınır 2 yıl, takdiri indirimle 1 yıl 8 ay olurdu.
Her iki sonuçta da ceza iki yılı aşmadığı için, CMK m. 231/5 uyarınca “hükmolunan ceza, iki yıl veya daha az süreli hapis veya adlî para cezası ise” mahkeme hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verebilir. 7589 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikten sonra bu karara karşı istinaf yoluna gidilebilir.
İzinsiz ses kaydı mahkemede delil olur mu?
İzinsiz ses kaydı, kural olarak ceza mahkemesinde delil olarak kullanılamaz; CMK m. 206/2-a’ya göre kanuna aykırı elde edilen delil reddedilir ve CMK m. 217/2 suçun “hukuka uygun bir şekilde elde edilmiş her türlü delille” ispat edilebileceğini söyler. İstisna, kişinin kendisine karşı işlenen ani bir suç sırasında başka delil imkânı yokken aldığı kayıttır.
İstisnanın kaynağı Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 21.05.2013 tarihli, 2012/1270 Esas, 2013/248 Karar sayılı kararıdır. Olayda katılan, kesinleşmiş bir kararı düzelttirme vaadiyle kendisinden para istendiğini iddia ettiği görüşmeleri cep telefonuna kaydedip savcılığa vermişti. Kurul, kaydın CMK m. 135 kapsamında olmadığını ve özel hayata karşı suç sayılamayacağını belirterek şu ölçütü koydu: “Kişinin kendisine karşı işlenmekte olan bir suçla ilgili olarak, bir daha kanıt elde etme olanağının bulunmadığı ve yetkili makamlara başvurma imkanının olmadığı ani gelişen durumlarda karşı tarafla yaptığı konuşmaları kayda alması halinin hukuka uygun olduğunun kabulü zorunludur.” Karar oyçokluğuyla verilmiştir.
Ceza yargılamasında delil yasaklarının genel çerçevesi için hukuka aykırı delillerin mahkemede kullanılıp kullanılamayacağı yazımıza göz atabilirsiniz.
Hangi ses kaydı hukuka uygun, hangisi yasak delil sayılır?
Ses kaydının hukuka uygun mu yoksa yasak delil mi sayılacağını, kaydın suç anında ve kendiliğinden mi alındığı yoksa önceden mi planlandığı ve başka delil imkânı bulunup bulunmadığı belirler. Olay bittikten sonra karşı tarafı arayıp konuşturarak alınan kayıt yasak delil sayılabilmektedir.
Yargıtay 4. Ceza Dairesi’nin 02.06.2021 tarihli, 2020/19858 Esas, 2021/17339 Karar sayılı kararında yerel mahkeme, hakaret ve tehdit sözlerini içeren kaydı hukuka aykırı sayıp beraat kararı vermişti. Daire, Ceza Genel Kurulu kararlarına atıfla “kendisine karşı işlenen ve ani gelişen suçlarda başkaca delil elde etme imkanının bulunmaması halinde” konuşmanın kayda alınmasının hukuka aykırı olmadığını belirterek beraat hükmünü bozdu.
Yargıtay 9. Ceza Dairesi’nin 16.10.2024 tarihli, 2024/5098 Esas, 2024/8729 Karar sayılı kararı ise karşı örnektir. Mağdure ve teyzesi, ertesi gün yapacakları şikâyete delil oluşturmak için sanığı telefonla arayıp eylemleri kısmen ikrar ettiği konuşmayı kaydetmişti. Daire, temin şekli nedeniyle kaydın CMK m. 206/2-a ve 217/2 kapsamında yasak delil olduğunu belirtti; ancak diğer deliller yeterli olduğundan hükmü oyçokluğuyla onadı.
KAYDIN DELİL DEĞERİNİ BELİRLEYEN SORULAR
İzinsiz ses kaydına şikâyet süresi ne kadar, uzlaşma var mı?
İzinsiz ses kaydı suçları TCK m. 139 uyarınca şikâyete bağlıdır ve şikâyet, TCK m. 73 gereğince fiili ve faili öğrenme tarihinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır. Şikâyete bağlı suçlar CMK m. 253/1-a uyarınca uzlaştırma kapsamındadır; bu nedenle dosya, iddianameden önce uzlaştırma bürosuna gönderilir.
Uzlaşma sağlanır ve edim tek seferde yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir. Uzlaşmaya tabi suç, uzlaşma kapsamında olmayan başka bir suçla birlikte aynı mağdura karşı işlenmişse CMK m. 253/3 uyarınca uzlaştırma yapılmaz.
Uygulamada sık yapılan hatalar
Dosyalarda en sık karşılaşılan hata, ses kaydını savcılığa sunmadan önce aile veya iş yeri WhatsApp gruplarında paylaşmaktır. Kayıt hukuka uygun alınmış olsa bile bu paylaşım TCK m. 133/3 veya 132/3 kapsamında ayrı bir şikâyete konu olabilir.
İkinci hata, olaydan günler sonra karşı tarafı arayıp konuşturmaya çalışmaktır; bu kayıtlar 9. Ceza Dairesi kararındaki gibi yasak delil sayılabilir. Üçüncü hata, yalnızca kırpılmış bir kopyayı sunup orijinal dosyayı ve cihazı saklamamaktır; bu, sesin kime ait olduğuna dair bilirkişi incelemesini zorlaştırır. Benzer konulardaki diğer yazılar için ceza hukuku makaleleri dizini sayfamıza bakabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Telefonda konuşurken karşı tarafın sesini kaydetmek suç mu?
Telefon görüşmesi, Yargıtay Ceza Genel Kurulu’na göre TCK m. 133’teki yüz yüze konuşma değil, haberleşmedir ve TCK m. 132 kapsamında değerlendirilir. Tarafı olunan görüşmenin kaydı her durumda aynı sonuca bağlanmaz; ancak bu kaydın içeriğini karşı tarafın rızası olmadan alenen yaymak TCK m. 132/3 uyarınca 1-3 yıl hapis gerektirir.
Hakaret veya tehdit anında ses kaydı almak suç mu?
Kendisine karşı o anda işlenen hakaret, tehdit veya şantaj gibi bir suçu başka yolla ispat edemeyecek ve yetkili makama ulaşamayacak durumdaki kişinin karşı tarafla konuşmasını kaydetmesi, Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 2013/248 Karar sayılı kararındaki ölçüte göre hukuka uygundur. Böyle bir kayıt hem suç oluşturmaz hem de delil olarak değerlendirilebilir.
İzinsiz alınan ses kaydı boşanma davasında kullanılabilir mi?
Boşanma davası hukuk mahkemesinde görülür ve delil değerlendirmesi kendi usul kurallarına tabidir; bu yazı ceza yargılamasını anlatır. Ceza hukuku yönünden ise özel hayata ilişkin bir konuşmayı gizlice kaydetmek veya kaydı yaymak, kaydı alan eş hakkında TCK m. 134 kapsamında ayrı bir soruşturmaya yol açabilir.
İzinsiz ses kaydına karşı şikâyet süresi ne kadar?
TCK m. 133’teki suçlar TCK m. 139 uyarınca şikâyete bağlıdır. Şikâyet, TCK m. 73 gereğince fiili ve faili öğrenme tarihinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır. Altı ay geçerse soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Dosya ayrıca uzlaştırma bürosuna gönderilir.
Ses kaydı alma suçunda uzlaşma var mı?
Evet. CMK m. 253/1-a, soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı suçları uzlaştırma kapsamına alır; TCK m. 133’teki suçlar da şikâyete bağlıdır. Uzlaşma sağlanır ve edim tek seferde yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir.
Ses kaydı adli sicile işler mi, hükmün açıklanması geri bırakılabilir mi?
TCK m. 133’ten verilen mahkûmiyet adli sicile işler. Hükmolunan ceza iki yıl veya daha az hapis ya da adli para cezasıysa ve CMK m. 231/6’daki şartlar varsa hükmün açıklanması geri bırakılabilir; bu durumda beş yıllık denetim süresi uygulanır.
Kaydın hangi suç tipine girebileceği, delil olarak sunulup sunulamayacağı ve sunulursa hangi itirazlarla karşılaşabileceği somut olayın ayrıntılarına bağlıdır. Değerlendirme için bize ulaşabilirsiniz.
Yazar Hakkında
Av. Burakhan Çalışkan, Çalışkan Hukuk Bürosu’nda ceza hukuku alanında çalışmaktadır. Gizli ses kaydı, haberleşmenin gizliliği ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarına ilişkin soruşturma ve kovuşturmalarda, ayrıca ses kaydının delil olarak sunulduğu hakaret, tehdit ve şantaj dosyalarında çalışmalar yürütmektedir. Bu yazıda TCK m. 133 ile CMK m. 206 ve 217 uygulamasını güncel mevzuat ve Yargıtay Ceza Genel Kurulu kararları üzerinden derlemiştir. İletişim: 0 506 976 23 55.
Hukuki Sorumluluk Reddi: Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.